II KO 47/24

Sąd Najwyższy2024-07-25
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
wznowienie postępowaniazarządzeniepostanowienieSąd Najwyższykodeks postępowania karnegopodstawa odwoławczabezwzględna podstawa odwoławczawyłączenie sędziego

Sąd Najwyższy stwierdził niedopuszczalność z mocy ustawy wznowienia postępowania zakończonego zarządzeniem, ponieważ zarządzenia nie podlegają wznowieniu.

Obrońca skazanego M. K. sygnalizował potrzebę wznowienia postępowania kasacyjnego zakończonego zarządzeniem, powołując się na bezwzględną podstawę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Wniosek dotyczył zarządzenia z dnia 21 grudnia 2023 r., które stwierdziło brak podstaw do wznowienia postępowania. Sąd Najwyższy uznał, że zarządzenia, jako decyzje procesowe niebędące orzeczeniami, nie podlegają wznowieniu postępowania.

Sąd Najwyższy rozpoznał sygnalizację obrońcy skazanego M. K. o konieczności wznowienia z urzędu postępowania zakończonego zarządzeniem Sędziego Sądu Najwyższego z dnia 21 grudnia 2023 r. w sprawie II KO 137/23. Obrońca wskazywał na wystąpienie bezwzględnej podstawy odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 540 § 1 k.p.k., stwierdził niedopuszczalność z mocy ustawy wznowienia postępowania zakończonego zarządzeniem. Podkreślono, że zarządzenia, w przeciwieństwie do wyroków i postanowień, są decyzjami procesowymi niebędącymi orzeczeniami i w związku z tym nie podlegają procedurze wznowienia postępowania. Wcześniejsze postępowanie kasacyjne zostało oddalone postanowieniem z dnia 2 lutego 2023 r., a wniosek o wyłączenie sędziego Wiesława Kozielewicza został nieuwzględniony.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie zakończone zarządzeniem nie podlega wznowieniu z mocy ustawy.

Uzasadnienie

Zarządzenia są decyzjami procesowymi, które nie są orzeczeniami w rozumieniu przepisów o wznowieniu postępowania (art. 540 § 1 k.p.k.). Tylko orzeczenia (wyroki i postanowienia) mogą podlegać wznowieniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

niedopuszczalność wznowienia postępowania

Strony

NazwaTypRola
M. K.osoba_fizycznaskazany
obrońca skazanegoinnereprezentant

Przepisy (11)

Główne

k.p.k. art. 544 § 2 i 3

Kodeks postępowania karnego

a contrario

k.p.k. art. 540 § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do wznowienia postępowania sądowego zakończonego prawomocnym orzeczeniem.

Pomocnicze

k.p.k. art. 93 § 1

Kodeks postępowania karnego

Definicja orzeczenia (wyrok, postanowienie).

k.p.k. art. 93 § 2

Kodeks postępowania karnego

Definicja zarządzenia.

k.p.k. art. 430 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 545 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 56 § 3

Kodeks karny

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii art. 62 § 1

k.p.k. art. 439 § 1

Kodeks postępowania karnego

Bezwzględna podstawa odwoławcza.

k.p.k. art. 41 § 1

Kodeks postępowania karnego

Wniosek o wyłączenie sędziego.

k.p.k. art. 42 § 1 i 4

Kodeks postępowania karnego

Wniosek o wyłączenie sędziego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarządzenie nie jest orzeczeniem w rozumieniu przepisów o wznowieniu postępowania.

Odrzucone argumenty

Konieczność wznowienia postępowania zakończonego zarządzeniem z powodu wystąpienia bezwzględnej podstawy odwoławczej.

Godne uwagi sformułowania

stwierdzić niedopuszczalność z mocy ustawy wznowienia postępowania z urzędu zakończonego zarządzeniem zarządzenia, to decyzje procesowe, niebędące orzeczeniami nie podlegają wznowieniu postępowania zakończone decyzjami procesowymi w postaci zarządzenia

Skład orzekający

Dariusz Świecki

przewodniczący

Andrzej Stępka

sprawozdawca

Małgorzata Wąsek-Wiaderek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Niedopuszczalność wznowienia postępowania zakończonego zarządzeniem."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw zakończonych zarządzeniem, a nie postanowieniem lub wyrokiem.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z wznowieniem postępowania, co jest istotne dla prawników procesowych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Czy zarządzenie sądu można wznowić? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
II KO 47/24
POSTANOWIENIE
Dnia 25 lipca 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Dariusz Świecki (przewodniczący)
‎
SSN Andrzej Stępka (sprawozdawca)
‎
SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek
po rozpoznaniu w dniu 25 lipca 2024 r.
na posiedzeniu
bez udziału stron
w sprawie M. K.
informacji obrońcy skazanego o konieczności wznowienia z urzędu postępowania wznowieniowego zakończonego zarządzeniem Sędziego Sądu Najwyższego z dnia 21 grudnia 2023 r., w sprawie II KO 137/23,
na podstawie art. 544 § 2 i 3 k.p.k.
a contrario
p o s t a n o w i ł
stwierdzić niedopuszczalność z mocy ustawy wznowienia postępowania z urzędu zakończonego zarządzeniem.
Andrzej Stępka    Dariusz Świecki     Małgorzata Wąsek-Wiaderek
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 2 lutego 2023 r., sygn. akt II KK 609/22, Sąd Najwyższy oddalił jako oczywiście bezzasadną
kasację obrońcy od prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 22 czerwca 2022 r., sygn. akt V Ka 690/21, zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego Lublin – Zachód w Lublinie z dnia 29 marca 2021 r., sygn. akt IX K 456/16, skazujący M. K. za przestępstwa z art. 56 ust. 3 w zw. z art. 12 § 1 k.k. i z art. 62 ust. 1
ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii.
W dniu 23 października 2023 r. do Sądu Najwyższego wpłynęła sygnalizacja obrońcy, adw. P. F., dotycząca konieczności wznowienia z urzędu w/w postępowania kasacyjnego wobec wystąpienia bezwzględnej podstawy odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. z uwagi na to, że kasację rozpoznał SSN Zbigniew Kapiński.
Jako sędzia referent do rozpoznania sprawy wznowieniowej został
wylosowany sędzia Sądu Najwyższego Wiesław Kozielewicz. Po zawiadomieniu stron o składzie rozpoznającym sprawę, obrońca skazanego powołując się na art. 41 § 1 k.p.k. i art. 42 § 1 i 4 k.p.k., złożył wniosek o wyłączenie sędziego Wiesława Kozielewicza. Jako okoliczność mogącą wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego, obrońca wskazał fakt wyrażenia przez sędziego Wiesława Kozielewicza poglądu
w zgłoszonym zdaniu odrębnym do
uchwały składu połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r., BSA I-4110-1/20. Pogląd ten jest ściśle związany z podniesionym we wniosku o wznowienie zarzutem nienależytej obsady sądu, kwestionuje tę uchwałę w całości i wyraża się w przyjęciu, że udział w składzie sądu osoby powołanej na urząd sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw, nie wyczerpuje przesłanek bezwzględnej przyczyny odwoławczej, o której mowa w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. W tej sytuacji uznać należy, iż podniesiony we wniosku o wznowienie postępowania kasacyjnego zarzut nie zostanie uwzględniony, a sprawa nie zostanie rozpatrzona bezstronnie.
Postanowieniem z dnia 19 grudnia 2023 r., w sprawie II KO 137/23, Sąd Najwyższy powołując się na treść art. 41 § 1 k.p.k., wniosku obrońcy o wyłączenie
sędziego Sądu Najwyższego Wiesława Kozielewicza nie uwzględnił.
Natomiast orzekając w zakresie dotyczącym sygnalizacji obrońcy skazanego M. K. o potrzebie wznowienia z urzędu postępowania kasacyjnego, sędzia
Wiesław Kozielewicz zarządzeniem z dnia 21 grudnia 2023 r., sygn. akt II KO 137/23, stwierdził brak podstaw do wznowienia tego postępowania.
W dnia 22 marca 2024 r. do Sądu Najwyższego wpłynął kolejny wniosek
obrońcy skazanego M. K. – będący w istocie rzeczy sygnalizacją konieczności wznowienia z urzędu postępowania o wznowienie zakończonego powyższym zarządzeniem z dnia 21 grudnia 2023 r., z powodu wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. – wobec rozpoznania tej sprawy przez Sędziego SN Wiesława Kozielewicza.
W konkluzji obrońca wniósł o uchylenie tego zarządzenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Najwyższemu w Izbie Karnej.
Sąd Najwyższy zważył co następuje.
Sygnalizacja
obrońcy skazanego M. K. dotycząca konieczności wznowienia z urzędu
postępowania zakończonego zarządzeniem sędziego Sądu Najwyższego z dnia 21 grudnia 2023 r., w sprawie II KO 137/23, nie mogła doprowadzić do wznowienia w/w postępowania, z uwagi na niedopuszczalność z mocy ustawy takiego rozstrzygnięcia.
Zgodnie z treścią art. 540 § 1 k.p.k., w sytuacjach wskazanych między innymi w tym przepisie, wznawia się postępowanie sądowe zakończone prawomocnym orzeczeniem. Jak stanowi art. 93 § 1 k.p.k., jeżeli ustawa nie wymaga wydania wyroku, sąd wydaje postanowienie. Wyroki i postanowienia są orzeczeniami. Natomiast w kwestiach niewymagających postanowienia wydaje się zarządzenia (art. 93 § 2 k.p.k.). Powszechnie jest akceptowane stanowisko, że zarządzenia, to decyzje procesowe, niebędące orzeczeniami. W konsekwencji należy wyraźnie stwierdzić, że nie podlegają wznowieniu postępowania zakończone decyzjami procesowymi w postaci zarządzenia, a taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie.
W tej sytuacji na podstawie art. 540 § 1 zdanie pierwsze k.p.k. w zw. z art. 430 § 1 k.p.k. i art. 545 § 1 k.p.k. należało stwierdzić niedopuszczalność z mocy ustawy wznowienia postępowania zakończonego zarządzeniem sędziego.
[J.J.]
(r.g.)
Andrzej Stępka Dariusz Świecki Małgorzata Wąsek-Wiaderek

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI