II KO 47/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał wniosek obrońcy skazanego D. T. P. o wznowienie postępowania karnego, opartego na wyroku Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (ETPCz) stwierdzającym naruszenie prawa do sądu ustanowionego ustawą. Sąd Najwyższy oddalił wniosek, wyjaśniając, że wyrok ETPCz nie nakłada automatycznego obowiązku wznowienia postępowania, a jedynie daje sądom krajowym margines uznania w tym zakresie. Analiza orzecznictwa ETPCz wykazała, że wznowienie postępowania jest rekomendowane jedynie w wyjątkowych sytuacjach, gdy naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie, mimo stwierdzenia naruszenia prawa do sądu ustanowionego ustawą z powodu nieprawidłowego wyznaczenia sędziego, Sąd Najwyższy uznał, że nie miało to wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie o odpowiedzialności karnej skazanego, a ponadto ETPCz nie podzielił zarzutów dotyczących braku niezawisłości i bezstronności sędziego. W związku z tym, że stwierdzone naruszenie nie stanowiło bezwzględnej przyczyny odwoławczej, wniosek o wznowienie postępowania został oddalony.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 540 § 3 k.p.k. w kontekście wyroków ETPCz, zasada prawomocności orzeczeń, wpływ wyroków ETPCz na polski porządek prawny.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy naruszenie prawa do sądu ustanowionego ustawą nie miało wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie i nie stanowiło bezwzględnej przyczyny odwoławczej.
Zagadnienia prawne (1)
Czy wyrok Europejskiego Trybunału Praw Człowieka stwierdzający naruszenie prawa do sądu ustanowionego ustawą, które nie miało wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, stanowi podstawę do wznowienia postępowania karnego na podstawie art. 540 § 3 k.p.k.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wyrok ETPCz stwierdzający naruszenie prawa do sądu ustanowionego ustawą, które nie miało wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy i nie stanowiło bezwzględnej przyczyny odwoławczej, nie stanowi automatycznej potrzeby wznowienia postępowania karnego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że wyrok ETPCz nie nakłada automatycznego obowiązku wznowienia postępowania, a jedynie daje sądom krajowym margines uznania. W ocenie Sądu, stwierdzone naruszenie nie miało wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie o odpowiedzialności karnej skazanego i nie stanowiło bezwzględnej przyczyny odwoławczej, co wyklucza potrzebę wznowienia postępowania.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. T. P. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (11)
Główne
k.p.k. art. 540 § § 3
Kodeks postępowania karnego
Postępowanie karne wznawia się na korzyść oskarżonego, gdy potrzeba taka wynika z rozstrzygnięcia organu międzynarodowego działającego na mocy umowy międzynarodowej ratyfikowanej przez Rzeczpospolitą Polską.
Pomocnicze
k.p.k. art. 544 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 547 § § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 6
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 284 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 294 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 278 § § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 350 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 351 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 438 § pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wyrok ETPCz nie nakłada automatycznego obowiązku wznowienia postępowania. • Naruszenie prawa do sądu ustanowionego ustawą nie miało wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie. • Stwierdzone naruszenie nie stanowiło bezwzględnej przyczyny odwoławczej.
Odrzucone argumenty
Wniosek o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem łącznym jest bezprzedmiotowy. • Wniosek o uchylenie orzeczeń Sądu Najwyższego jest niezasadny. • Wyrok ETPCz stwierdzający naruszenie prawa do sądu ustanowionego ustawą rodzi potrzebę wznowienia postępowania.
Godne uwagi sformułowania
„potrzeba” wznowienia postępowania karnego na podstawie art. 540 § 3 k.p.k. zachodzi wtedy, gdy przedmiot rozstrzygnięcia Trybunału dotyczy głównego nurtu procesu, a zakres i charakter stwierdzonych w jego toku uchybień w istocie podważa słuszność merytorycznego rozstrzygnięcia • wyrok ETPCz nie przesądził, aby na skutek tego wyroku zaistniała potrzeba wznowienia postępowania karnego • nawet naruszenie tego fundamentalnego prawa nie musi automatycznie oznaczać obligatoryjności wznowienia postępowania karnego w następstwie wyroku ETPCz
Skład orzekający
Tomasz Artymiuk
przewodniczący
Krzysztof Cesarz
członek
Małgorzata Wąsek-Wiaderek
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 540 § 3 k.p.k. w kontekście wyroków ETPCz, zasada prawomocności orzeczeń, wpływ wyroków ETPCz na polski porządek prawny."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy naruszenie prawa do sądu ustanowionego ustawą nie miało wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie i nie stanowiło bezwzględnej przyczyny odwoławczej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia relacji między orzecznictwem ETPCz a polskim prawem procesowym, w szczególności kwestii wznowienia postępowań po wyrokach strasburskich. Pokazuje, że wyroki ETPCz nie zawsze prowadzą do automatycznego wznowienia postępowania.
“Czy wyrok ETPCz zawsze oznacza wznowienie postępowania? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.