II KO 47/12

Sąd Najwyższy2012-08-29
SAOSKarnepostępowanie przygotowawczeŚrednianajwyższy
sąd najwyższysąd rejonowyzażalenieodmowa wszczęcia śledztwaprzekroczenie uprawnieńbezstronność sędziegowłaściwość sądudobro wymiaru sprawiedliwości

Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku o przekazanie sprawy innemu sądowi, uznając, że zarzut przekroczenia uprawnień przez sędziego, związany z jego pracą orzeczniczą, nie uzasadnia takiej decyzji.

Sąd Rejonowy w P. zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy dotyczącej zażalenia na odmowę wszczęcia śledztwa innemu sądowi, argumentując, że przedmiotem sprawy jest zarzut przekroczenia uprawnień przez sędziego orzekającego w tym sądzie. Sąd Najwyższy uznał wniosek za niezasadny, stwierdzając, że sam fakt, iż sprawa dotyczy sędziego właściwego do rozpoznania zażalenia, nie przesądza o konieczności przekazania sprawy, zwłaszcza gdy zarzut wiąże się z rutynową pracą orzeczniczą.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w P. o przekazanie sprawy dotyczącej zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa innemu sądowi równorzędnemu. Powodem wniosku była okoliczność, że przedmiotem rozpoznania było zażalenie na odmowę wszczęcia śledztwa w sprawie podejrzenia popełnienia przestępstwa przekroczenia uprawnień przez sędziego orzekającego w Sądzie Rejonowym właściwym do rozpoznania tego zażalenia. Sąd Najwyższy uznał wniosek za niezasadny. Wskazał, że choć zazwyczaj fakt, iż sprawa dotyczy sędziego danego sądu, może rodzić wątpliwości co do bezstronności, to jednak należy analizować realia konkretnej sprawy. W tym przypadku, zarzut wobec sędziego dotyczył wyłącznie jego zwykłej pracy orzeczniczej i nie toczyło się przeciwko niemu postępowanie dyscyplinarne. Sąd Najwyższy podkreślił, że przekazywanie sprawy w takich okolicznościach nie służy budowaniu zaufania do sądów, a wręcz może sugerować łatwość manipulowania właściwością sądów. Ponadto, sąd zwrócił uwagę, że nie każde niekorzystne dla strony orzeczenie może być traktowane jako przestępstwo przekroczenia uprawnień przez sędziego, a taka metoda nie powinna prowadzić do odstąpienia od zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy. W związku z tym, Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku o przekazanie sprawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, sam fakt, że sprawa dotyczy sędziego sądu właściwego do rozpoznania zażalenia, nie oznacza automatycznie konieczności przyjęcia, że spełnione zostały przesłanki z art. 37 k.p.k. poprzez możliwość zrodzenia się w opinii publicznej wątpliwości co do bezstronności wszystkich sędziów danego sądu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że przekazanie sprawy jest niecelowe, gdy zarzut wobec sędziego dotyczy wyłącznie jego zwykłej pracy orzeczniczej i nie toczy się przeciwko niemu postępowanie dyscyplinarne. Podkreślono, że takie przekazanie może budować przekonanie o łatwości manipulowania właściwością sądów i nie służy budowaniu zaufania do sądów. Sąd zaznaczył również, że nie każde niekorzystne dla strony orzeczenie może być traktowane jako przestępstwo przekroczenia uprawnień.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

wniosku nie uwzględnić

Strony

NazwaTypRola
R. K.osoba_fizycznawnioskodawca

Przepisy (2)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy interpretuje art. 37 k.p.k. w kontekście zarzutów wobec sędziego, wskazując, że nie każde takie zarzuty automatycznie uzasadniają przekazanie sprawy, zwłaszcza gdy dotyczą one zwykłej pracy orzeczniczej i nie ma postępowania dyscyplinarnego.

Pomocnicze

k.p.k. art. 37 § a contrario

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzut wobec sędziego dotyczy wyłącznie jego zwykłej pracy orzeczniczej. Nie toczy się przeciwko sędziemu postępowanie dyscyplinarne o to samo zachowanie. Przekazanie sprawy mogłoby budować przekonanie o łatwości manipulowania ustawową właściwością sądów. Nie każde orzeczenie niekorzystne dla strony zostało wydane w wyniku przekroczenia przez sędziego uprawnień o charakterze przestępczym.

Odrzucone argumenty

Przedmiotem rozpoznania jest zażalenie na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa w związku z zawiadomieniem o podejrzeniu popełnienia przestępstwa przekroczenia uprawnień przez sędziego orzekającego w Sądzie Rejonowym właściwym do rozpoznania zażalenia.

Godne uwagi sformułowania

nie można akceptować i traktować jako poważnego zarzutu sprowadzającego się do prezentowania stanowiska, że każde orzeczenie, które jest niekorzystne z jakichś względów, dla którejś ze stron, zostało wydane w wyniku przekroczenia przez sędziego uprawnień o charakterze przestępczym. Taka metoda, często stosowana przez strony, nie powinna w konsekwencji prowadzić do odstąpienia od zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy.

Skład orzekający

Józef Dołhy

przewodniczący

Rafał Malarski

członek

Dariusz Świecki

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przekazania sprawy innemu sądowi w przypadku zarzutów wobec sędziego dotyczących jego pracy orzeczniczej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy zarzut nie jest powiązany z postępowaniem dyscyplinarnym i dotyczy rutynowej pracy orzeczniczej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak Sąd Najwyższy podchodzi do zarzutów wobec sędziów i jak ważne jest rozróżnienie między zwykłą pracą orzeczniczą a przestępstwem, co ma znaczenie dla zaufania do wymiaru sprawiedliwości.

Czy każde niekorzystne orzeczenie to przestępstwo sędziego? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II KO 47/12 POSTANOWIENIE Dnia 29 sierpnia 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Józef Dołhy (przewodniczący) SSN Rafał Malarski SSN Dariusz Świecki (sprawozdawca) w sprawie zażalenia R. K. na postanowienie Prokuratora Prokuratury Rejonowej z dnia 6 lutego 2012r. w sprawie o odmowie wszczęcia śledztwa po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 29 sierpnia 2012 r., wniosku Sądu Rejonowego w P. w przedmiocie przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 a contrario k.p.k. p o s t a n a w i a wniosku nie uwzględnić UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w P. zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu z powołaniem się na okoliczność, że przedmiotem rozpoznania jest zażalenie R. K. na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa w związku z jego zawiadomieniem o podejrzeniu popełnienia przestępstwa przekroczenia uprawnień przez sędziego orzekającego w Sądzie Rejonowym właściwym do rozpoznania zażalenia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego nie jest zasady. W ocenie Sądu Najwyższego sam fakt, że postępowanie dotyczy sędziego sądu właściwego do rozpoznania zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania przygotowawczego nie oznacza automatycznie konieczności przyjęcia, że spełnione zostały przesłanki z art. 37 k.p.k. poprzez możliwość zrodzenia się w opinii publicznej wątpliwości co do bezstronności wszystkich sędziów danego sądu. Bezsprzecznie z reguły tak będzie, jednakże trzeba też mieć na względzie realia konkretnej sprawy. W tym wypadku to, że stawiany sędziemu zarzut ma charakter wyłącznie wiążący się z jego zwykłą pracą orzeczniczą i nie toczy się przeciwko niemu postępowanie dyscyplinarne o to samo zachowanie, czyni przekazywanie sprawy z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości innemu sądowi równorzędnemu niecelowym. Wcale bowiem nie służy wytwarzaniu w społeczeństwie przekonania o bezstronności sądów, lecz przeciwnie, może budować przekonanie o łatwości manipulowania ustawową właściwością sądów. W tym kontekście trzeba mieć na uwadze także treść złożonego zawiadomienia o przestępstwie. Daje ono podstawę do stwierdzenia, że nie można akceptować i traktować jako poważnego zarzutu sprowadzającego się do prezentowania stanowiska, że każde orzeczenie, które jest niekorzystne z jakichś względów, dla którejś ze stron, zostało wydane w wyniku przekroczenia przez sędziego uprawnień o charakterze przestępczym. Taka metoda, często stosowana przez strony, nie powinna w konsekwencji prowadzić do odstąpienia od zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy. Dlatego też w realiach tej sprawy nie ma podstaw do jej przekazania innemu sądowi równorzędnemu. Z tych wszystkich względów Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI