II KO 4/19

Sąd Najwyższy2019-04-25
SNKarnepostępowanie wykonawczeWysokanajwyższy
wznowienie postępowaniapostępowanie wykonawczeodroczenie karySąd Najwyższykodeks postępowania karnegokodeks karny wykonawczybezwzględna przyczyna odwoławcza

Sąd Najwyższy umorzył postępowanie w sprawie o wznowienie z urzędu postępowania wykonawczego dotyczącego odmowy odroczenia kary, uznając, że postanowienie o odmowie odroczenia nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie sądowe.

Obrońca skazanego G.D. zawnioskował o wznowienie z urzędu postępowania w przedmiocie odmowy odroczenia wykonania kary pozbawienia wolności, wskazując na bezwzględną przyczynę odwoławczą. Sąd Najwyższy, analizując przepisy k.p.k. i k.k.w., stwierdził, że postanowienie o odmowie odroczenia wykonania kary nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie sądowe w rozumieniu art. 540 § 1 k.p.k., co uniemożliwia wznowienie postępowania w tym trybie. W konsekwencji, Sąd Najwyższy umorzył postępowanie w sprawie o wznowienie.

Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę dotyczącą wniosku o wznowienie z urzędu postępowania, które zakończyło się prawomocnym postanowieniem Sądu Apelacyjnego w [...] utrzymującym w mocy postanowienie Sądu Okręgowego w P. o odmowie odroczenia wykonania kary pozbawienia wolności. Obrońca skazanego G.D. powołał się na wystąpienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej (art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k. w zw. z art. 1 § 2 i art. 8 § 2 pkt 2 k.k.w.). Sąd Najwyższy, po analizie stanowiska Prokuratora Krajowego, uznał, że pismo obrońcy uruchomiło postępowanie z urzędu. Podkreślono jednak, że badanie podstaw wznowienia postępowania z urzędu jest możliwe tylko wtedy, gdy postępowanie poprzedzające wydanie orzeczenia podlega wznowieniu, czyli jest postępowaniem sądowym zakończonym prawomocnym orzeczeniem, które definitywnie zamyka rozpoznanie danej kwestii. Sąd Najwyższy konsekwentnie wskazuje, że postanowienie o odmowie odroczenia wykonania kary nie należy do kategorii kończących postępowanie sądowe w postępowaniu wykonawczym, co wyklucza możliwość zastosowania przepisów o wznowieniu postępowania. W związku z tym, Sąd Najwyższy umorzył postępowanie w sprawie o wznowienie postępowania z urzędu i obciążył Skarb Państwa kosztami.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie o odmowie odroczenia wykonania kary nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie sądowe w rozumieniu art. 540 § 1 k.p.k., co wyklucza możliwość jego wznowienia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołując się na utrwalone orzecznictwo wskazał, że postanowienie o odmowie odroczenia wykonania kary nie zamyka definitywnie danej kwestii i nie ma cech orzeczenia kończącego postępowanie sądowe, co jest warunkiem koniecznym do zastosowania przepisów o wznowieniu postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

umorzenie postępowania

Strony

NazwaTypRola
G. D.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (9)

Główne

k.p.k. art. 540 § 1

Kodeks postępowania karnego

Definiuje postępowanie sądowe zakończone prawomocnym orzeczeniem, które podlega wznowieniu.

Pomocnicze

k.p.k. art. 439 § 1

Kodeks postępowania karnego

Katalog bezwzględnych przyczyn odwoławczych, które mogą stanowić podstawę do wznowienia postępowania z urzędu.

k.p.k. art. 542 § 3

Kodeks postępowania karnego

Możliwość wznowienia postępowania z urzędu z powodu wystąpienia uchybień wymienionych w art. 439 § 1 k.p.k.

k.k.w. art. 1 § 2

Kodeks karny wykonawczy

k.k.w. art. 8 § 2

Kodeks karny wykonawczy

pkt 2 odnosi się do kwestii związanych z wykonaniem kary.

k.k.w. art. 150 § 1

Kodeks karny wykonawczy

Podstawa prawna odmowy odroczenia wykonania kary.

k.k.w. art. 150 § 2

Kodeks karny wykonawczy

Podstawa prawna odmowy odroczenia wykonania kary.

k.k.w. art. 151 § 1

Kodeks karny wykonawczy

Podstawa prawna odmowy odroczenia wykonania kary.

k.p.k. art. 638

Kodeks postępowania karnego

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postanowienie o odmowie odroczenia wykonania kary nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie sądowe w rozumieniu art. 540 § 1 k.p.k.

Odrzucone argumenty

Wystąpienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej (art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k.) uzasadnia wznowienie postępowania.

Godne uwagi sformułowania

badanie podstaw wznowienia postępowania z urzędu aktualizuje się dopiero z chwilą, gdy zostanie stwierdzone, iż postępowanie poprzedzające wydanie orzeczenia w ogóle podlega wznowieniu na gruncie postępowania wykonawczego postanowienie o odmowie odroczenia wykonania kary nie należy do kategorii kończących postępowanie sądowe

Skład orzekający

Dariusz Świecki

przewodniczący

Jerzy Grubba

członek

Barbara Skoczkowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska Sądu Najwyższego co do braku możliwości wznowienia postępowania wykonawczego w przedmiocie odmowy odroczenia wykonania kary."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie specyficznej sytuacji wznowienia postępowania wykonawczego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie jest istotne dla praktyków prawa karnego wykonawczego, wyjaśniając granice stosowania instytucji wznowienia postępowania.

Czy można wznowić postępowanie w sprawie odmowy odroczenia kary? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II KO 4/19
POSTANOWIENIE
Dnia 25 kwietnia 2019 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Dariusz Świecki (przewodniczący)
‎
SSN Jerzy Grubba
‎
SSN Barbara Skoczkowska (sprawozdawca)
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 25 kwietnia 2019 r.,
sprawy
G. D.,
w kwestii wznowienia z urzędu postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 5 grudnia 2018 r., sygn. akt II AKzw […] utrzymującym w mocy postanowienie Sądu Okręgowego w P. z dnia 11 października 2018 r., sygn. akt III K […] (III KO […]) o nieuwzględnianiu wniosku o odroczenie wykonania kary pozbawienia wolności
p o s t a n o w i ł
1. umorzyć postępowanie w sprawie o wznowienie postępowania z urzędu;
2. obciążyć Skarb Państwa wydatkami tego postępowania.
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w P. postanowieniem z dnia 11 października 2018 r., sygn. akt III K
[…]
(III KO
[…]
), na podstawie art. 150 § 1 i 2 k.k.w. i art. 151 § 1 k.k.w., odmówił skazanemu G. D. odroczenia wykonania kary 2 lat i 4 miesięcy pozbawienia wolności orzeczonej wyrokiem tegoż Sądu z dnia 4 lipca 2017 r., sygn. akt III K
[…]
, zmienionym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w
[…]
z dnia 15 marca 2018 r., sygn. akt II AKa
[…]
.
Po rozpoznaniu zażalenia wniesionego przez skazanego G.D., Sąd Apelacyjny w
[…]
postanowieniem z dnia 5 grudnia 2018 r., sygn. akt II AKzw
[…]
utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Obrońca G. D. pismem, które wpłynęło do Sądu Najwyższego 17 stycznia 2019 r., wystąpił z wnioskiem o zbadanie możliwości wznowienia z urzędu postępowania w przedmiocie odmowy odroczenia wykonania kary, powołując się na wystąpienie, jego zdaniem, bezwzględnej przyczyny odwoławczej określonej w art. 439 § 1 pkt 10 k.pk. w zw. z art. 1 § 2 i art. 8 § 2 pkt 2 k.k.w.
Prokurator Prokuratury Krajowej w pisemnym stanowisku wniósł o nieuwzględnienie wniosku o wznowienie z urzędu postępowania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Pismo obrońcy skazanego zostało potraktowane jako zasygnalizowanie Sądowi Najwyższemu wystąpienia w sprawie uchybienia należącego do katalogu bezwzględnych przyczyn odwoławczych i uruchomiło przeprowadzanie czynności z urzędu, a więc wszczęcie w sprawie postępowania.  W przypadku potwierdzenia istnienia tego rodzaju uchybienia, doszłoby bowiem do wznowienia postępowania z urzędu, gdyż wznowienie postępowania karnego na podstawie art. 542 § 3 k.p.k. z powodu wystąpienia jednego z uchybień wymienionych w art. 439 § 1 k.p.k., może nastąpić tylko z urzędu (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 24 maja 2005 r., I KZP 5/05, OSNKW 2005, z. 6, poz. 48).
Podkreślić jednak należy, że badanie podstaw wznowienia postępowania z urzędu aktualizuje się dopiero z chwilą, gdy zostanie stwierdzone, iż postępowanie poprzedzające wydanie orzeczenia w ogóle podlega wznowieniu, a więc stanowi „postępowanie sądowe zakończone prawomocnym orzeczeniem” w rozumieniu art. 540 § 1 k.p.k. Takim postępowaniem będzie jedynie takie, które definitywnie zamyka rozpoznanie danej kwestii i przez to mające cechy trwałości. W orzecznictwie konsekwentnie natomiast wskazuje się, że na gruncie postępowania wykonawczego postanowienie o odmowie odroczenia wykonania kary nie należy do kategorii kończących postępowanie sądowe, a więc brak jest możliwości zastosowania w takich sprawach przepisów o wznowieniu postępowania (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 19 czerwca 1996 r., II KZ 19/96, OSNKW z 1996, z. 9-10, poz. 62; z dnia 26 sierpnia 1996 r., II KZ 34/96, Lex 25087; z dnia 15 kwietnia 2010 r., III KO 33/10, Lex 843463; z dnia 3 września 2015 r., V KO 43/15, OSNKW z 2016, z. 1, poz. 3; z dnia 8 kwietnia 2016 r., II KO 7/16, OSNKW z 2016, z. 7, poz. 46).
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy
umorzył postępowanie w sprawie o wznowienia postępowania z urzędu
, orzekając o kosztach na podstawie art. 638 k.p.k.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI