II KO 32/19

Sąd Najwyższy2019-04-25
SNKarnepostępowanie przygotowawczeŚrednianajwyższy
przekazanie sprawysąd najwyższysąd rejonowyzażalenieumorzenie śledztwaobiektywizmśrodowisko prawniczeart. 37 k.p.k.

Sąd Najwyższy przekazał zażalenia na umorzenie śledztwa do rozpoznania innemu sądowi rejonowemu ze względu na krąg osób związanych ze środowiskiem prawniczym w miejscu właściwości sądu.

Sąd Rejonowy w P. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy innego sądu równorzędnego, wskazując na obawy o obiektywizm rozpoznania zażaleń na umorzenie śledztwa z uwagi na zaangażowanie w sprawę sędziów i radcy prawnego z miejscowego środowiska prawniczego. Sąd Najwyższy przychylił się do wniosku, uznając potrzebę przekazania sprawy innemu sądowi w celu uniknięcia wątpliwości co do obiektywizmu.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w P. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Wniosek dotyczył zażaleń B. Ż., M. Ż. i X. Ż. na postanowienie prokuratora o umorzeniu śledztwa w sprawie czynów z art. 190 § 1 k.k. i art. 190a § 1 k.k. Sąd Rejonowy uzasadnił wniosek tym, że osoby pokrzywdzone, wieloletni sędziowie sądu właściwego miejscowo oraz radca prawny, a także inne osoby związane ze środowiskiem prawniczym w P., mogłyby wzbudzić wątpliwości co do obiektywizmu rozstrzygnięcia. Sąd Najwyższy uznał, że instytucja przekazania sprawy w trybie art. 37 k.p.k. jest uzasadniona w tym przypadku. Z uwagi na tło sprawy, krąg osób z nią powiązanych, w tym sędziów sądu właściwego miejscowo, oraz przesłuchanie w charakterze świadków członków korporacji prawniczych i sędziów, istnieje realna obawa o odbiór decyzji procesowej jako nieobiektywnej. Dlatego też, w celu uniknięcia takich sytuacji, Sąd Najwyższy postanowił przekazać zażalenia do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w S.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, istnieją podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że w sytuacji, gdy tło sprawy, krąg osób z nią powiązanych (w tym sędziów sądu właściwego miejscowo) oraz przesłuchiwani świadkowie (członkowie korporacji prawniczych i sędziowie) mogą budzić obawy o odbiór decyzji jako nieobiektywnej, zastosowanie art. 37 k.p.k. jest konieczne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie sprawy

Strony

NazwaTypRola
B. Ż.osoba_fizycznaskarżący
M. Ż.osoba_fizycznaskarżący
X. Ż.osoba_fizycznaskarżący
Prokuratura Okręgowa w S.organ_państwowyorgan prowadzący postępowanie przygotowawcze
Sąd Rejonowy w P.organ_państwowysąd wnioskujący o przekazanie sprawy

Przepisy (3)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Instytucja przekazania sprawy w trybie art. 37 k.p.k. ma charakter wyjątkowy, ale jest konieczna w sytuacjach, gdy istnieje realna obawa o odbiór wydanej decyzji procesowej jako nieobiektywnej.

Pomocnicze

k.k. art. 190 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 190a § 1

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Istnienie realnej obawy o odbiór wydanej decyzji procesowej jako nieobiektywnej ze względu na krąg osób związanych ze sprawą i środowiskiem prawniczym. Konieczność zapewnienia obiektywizmu rozstrzygnięcia w odbiorze społecznym.

Godne uwagi sformułowania

rozpoznanie sprawy przez sąd właściwy może zarówno po stronie osób zaangażowanych w to postępowanie, jak i w odbiorze społecznym, wzbudzić wątpliwości czy rozstrzygnięto ją w sposób obiektywny. nawet jeżeli jest to wyłącznie sądowa kontrola postępowania przygotowawczego, istnieje realna obawa o odbiór wydanej decyzji procesowej tak po stronie skarżących, jak i innych podmiotów sprawą tą bezpośrednio i pośrednio zainteresowanych. Uniknięciu tego rodzaju sytuacji służyć ma właśnie regulacja art. 37 k.p.k., której zastosowanie w tym wypadku jest wręcz konieczne.

Skład orzekający

Tomasz Artymiuk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie potrzeby przekazania sprawy innemu sądowi ze względu na obawy o obiektywizm w sprawach z udziałem osób związanych ze środowiskiem prawniczym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i zastosowania art. 37 k.p.k.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważna jest percepcja obiektywizmu sądownictwa, zwłaszcza gdy w grę wchodzą osoby z kręgu prawniczego. Podkreśla mechanizmy zapewniające zaufanie do wymiaru sprawiedliwości.

Czy sędziowie mogą sądzić sprawy kolegów? Sąd Najwyższy reaguje na obawy o obiektywizm.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II KO 32/19
POSTANOWIENIE
Dnia 25 kwietnia 2019 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Tomasz Artymiuk
w sprawie z zażaleń
B. Ż., M. Ż. i X. Ż.
na postanowienie prokuratora Prokuratury Okręgowej w S. z dnia 22 stycznia 2019 r., sygn. akt PO I Ds.
[…]
, o umorzeniu śledztwa o czyny z art. 190 § 1 k.k. i z art. 190a § 1 k.k.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 25 kwietnia 2019 r.,
wniosku Sądu Rejonowego w P.
z dnia 21 marca 2019 r., sygn. akt VII Kp
[…]
,
o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu,
na podstawie art. 37 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
przekazać zażalenia B. Ż., M. Ż. i X. Ż. do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w S.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 21 marca 2019 r., sygn. akt VII Kp
[…]
, Sąd Rejonowy w P. w oparciu o przepis art. 37 k.p.k. wystąpił do Sądu Najwyższego z inicjatywą przekazania do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu zażaleń B., M. i X. Ż. na postanowienie
prokuratora Prokuratury Okręgowej w S. z dnia 22 stycznia 2019 r., sygn. akt PO I Ds.
[…]
, o umorzeniu śledztwa o czyny z art. 190 § 1 k.k. i z art. 190a § 1 k.k.
W uzasadnieniu postanowienia sąd wnioskujący wskazał, że z uwagi na osoby pokrzywdzone, wieloletnich sędziów sądu właściwego miejscowo oraz tutejszego radcy prawnego, a także krąg innych osób objętych przedmiotowym postępowaniem związanych ze środowiskiem prawniczym P., w tym również z miejscowym Sądem Rejonowym, rozpoznanie sprawy przez sąd właściwy może zarówno po stronie osób zaangażowanych w to postępowanie, jak i w odbiorze społecznym, wzbudzić wątpliwości czy rozstrzygnięto ją w sposób obiektywny.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Inicjatywa Sądu Rejonowego w P. okazała się skuteczną.
Wprawdzie instytucja przekazania sprawy w trybie art. 37 k.p.k. ma charakter wyjątkowy, nie ulega jednak wątpliwości, że prowadzone w tej sprawie postępowanie zażaleniowe powinno zostać rozstrzygnięte przez inny sąd równorzędny.
Zarówno tło, na kanwie którego złożono w tej sprawie zawiadomienia o popełnieniu przestępstw, jak i krąg osób ze sprawą tą powiązanych, w tym będących sędziami sądu właściwego miejscowo, jednoznacznie przekonuje, że niezależnie od sposobu zakończenia niniejszego postępowania, nawet jeżeli jest to wyłącznie sądowa kontrola postępowania przygotowawczego, istnieje realna obawa o odbiór wydanej decyzji procesowej tak po stronie skarżących, jak i innych podmiotów sprawą tą bezpośrednio i pośrednio zainteresowanych. Nie można zapomnieć przecież, że w sprawie tej w charakterze świadków przesłuchiwanych było szereg osób będących członkami korporacji prawniczych mających swoje siedziby w okręgu sądu właściwego, a także kilku sędziów tego Sądu. Powyższe przekonuje, że także prawidłowe rozstrzygnięcie w przedmiocie wniesionych zażaleń może być w odbiorze społecznym odczytywane jako przykład braku obiektywizmu. Uniknięciu tego rodzaju sytuacji służyć ma właśnie regulacja art. 37 k.p.k., której zastosowanie w tym wypadku jest wręcz konieczne.
Z tych względów orzeczono, jak w części dyspozytywnej.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI