II KO 3/19

Sąd Najwyższy2019-02-26
SNKarnehistoria prawaŚrednianajwyższy
historiarehabilitacjakomisja specjalnadekretsąd najwyższypostępowanie karneniszczenie akt

Sąd Najwyższy postanowił odtworzyć zniszczone akta sprawy Komisji Specjalnej dotyczące B. W., skazanego w 1953 r. za przestępstwo z art. 36 dekretu z 1946 r., w celu umożliwienia rehabilitacji prawnej i społecznej.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o odtworzenie zniszczonych akt sprawy Komisji Specjalnej do Walki z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym w W. z 1953 r., dotyczącej B. W. skazanego za przestępstwo z art. 36 dekretu z 1946 r. Wniosek złożyła córka skazanego, M. K., w celu rehabilitacji prawnej i społecznej ojca. Akta sprawy nie zostały odnalezione w Archiwum Akt Nowych, co sugeruje ich zniszczenie, jednak ujawniono dokumenty umożliwiające odtworzenie akt w ograniczonym zakresie.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał wniosek pełnomocnika M. K. o odtworzenie zniszczonych akt sprawy Komisji Specjalnej do Walki z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym w W. z 1953 r., dotyczącej B. W. skazanego za przestępstwo z art. 36 dekretu z dnia 13 czerwca 1946 r. o przestępstwach szczególnie niebezpiecznych. Celem wnioskodawczyni, córki skazanego, jest rehabilitacja prawna i społeczna B. W. Akta sprawy nie zostały odnalezione w Archiwum Akt Nowych, co wskazuje na wysokie prawdopodobieństwo ich zniszczenia. Niemniej jednak, dzięki odnalezieniu w zespole akt 2/170 Archiwum Akt Nowych dokumentów dotyczących skazanego, Sąd Najwyższy postanowił odtworzyć akta w zakresie odpowiadającym ich treści. Kompetencja Sądu Najwyższego do orzekania w tej sprawie wynika z dekretu o zniesieniu Komisji Specjalnej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, możliwe jest odtworzenie akt w zakresie odpowiadającym treści zachowanych dokumentów, jeśli umożliwia to realizację celu rehabilitacyjnego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy, opierając się na przepisach dotyczących zniesienia Komisji Specjalnej i przekazania akt Sądowi Najwyższemu, uznał, że odtworzenie akt jest możliwe w oparciu o zachowane dokumenty, co jest niezbędne do zainicjowania postępowania rehabilitacyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odtworzenie akt

Strona wygrywająca

wnioskodawczyni (M. K.)

Strony

NazwaTypRola
B. W.osoba_fizycznaskazany
M. K.osoba_fizycznawnioskodawczyni

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 165 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Dekret o przestępstwach szczególnie niebezpiecznych w okresie odbudowy Państwa art. 36

Dekret o zniesieniu Komisji Specjalnej do Walki z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym art. 7

Podstawa kompetencji Sądu Najwyższego do prowadzenia postępowania w przedmiocie odtworzenia akt.

Pomocnicze

Ustawa o amnestii art. 4

Zastosowana do złagodzenia orzeczonej kary o połowę.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Potrzeba rehabilitacji prawnej i społecznej skazanego. Możliwość odtworzenia akt na podstawie zachowanych dokumentów.

Godne uwagi sformułowania

odtworzyć zniszczone akta prawomocnie zakończonej sprawy rehabilitacja prawna i społeczna wysokie prawdopodobieństwo, że zostały one zniszczone

Skład orzekający

Eugeniusz Wildowicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Postępowanie w sprawie odtworzenia zniszczonych akt sądowych, zwłaszcza w kontekście historycznym i rehabilitacyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zniszczenia akt i potrzeby rehabilitacji w sprawach historycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy odtworzenia akt z okresu PRL, co ma znaczenie historyczne i społeczne, a także wiąże się z próbą rehabilitacji osoby skazanej w tamtym systemie.

Sąd Najwyższy odtwarza akta z PRL-u dla rehabilitacji skazanego.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II KO 3/19
POSTANOWIENIE
Dnia 26 lutego 2019 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Eugeniusz Wildowicz
w sprawie
B. W.
skazanego za popełnienie przestępstwa z art. 36 dekretu z dnia 13 czerwca 1946 r.
‎
o przestępstwach szczególnie niebezpiecznych w okresie odbudowy Państwa (Dz.U. z dnia 12 lipca 1946 r.)
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 26 lutego 2019 r.,
kwestii odtworzenia akt Komisji Specjalnej do Walki z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym w W. w sprawie o sygn. I-CKS (…)
w związku z wnioskiem pełnomocnika M. K.
na podstawie art. 165 § 1 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
odtworzyć zniszczone akta prawomocnie zakończonej sprawy Komisji Specjalnej do Walki z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym w W. o sygn. I-CKS (…), dotyczące B. W. skazanego z art. 36 dekretu z dnia 13 czerwca 1946 r. o przestępstwach szczególnie niebezpiecznych w okresie odbudowy Państwa (Dz.U. z dnia 12 lipca 1946 r.) – w zakresie odpowiadającym treści następujących dokumentów:
- pierwszej strony obwoluty akt I-CKS (…) (1 karta);
- wniosku oficera śledczego PUBP. w B. z dnia 26 marca 1953 r. do Komisji Specjalnej o skierowanie B. W. do obozu pracy (2 karty);
- postanowienia p.o. Prokuratora Powiatowego w B. z dnia 19 marca 1953 r. zatwierdzającego wniosek o skierowanie B. W. do obozu pracy i skierowanie akt do Delegatury Komisji Specjalnej w K. (1 karta);
- potwierdzenia przez Ministerstwo Sprawiedliwości odbioru nadesłanej z Komisji Specjalnej do Walki z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym w W. karty karnej w sprawie I-CKS (…) (1 karta);
- orzeczenia Komisji Specjalnej do Walki z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym w W. z dnia 11 czerwca 1953 r. w sprawie I-CKS (…), którym uznano
B. W. za winnego popełnienia przestępstwa z art. 36 m.k.k., polegającego na tym, że w okresie od lipca 1950 r. do października 1952 r. na terenie pow. B. brał udział w nielegalnym związku sekty „Ś.”, którego istnienie miało pozostać tajemnicą wobec władzy państwowej i za to skierowano go do obozu pracy na okres 24 miesięcy z zaliczeniem okresu tymczasowego aresztowania od dnia 24 grudnia 1952 r.; orzeczoną karę na podstawie art. 4 ustawy o amnestii z dnia 22 listopada 1952 r. (Dz.U. 1952 nr 46 poz. 309) złagodzono o połowę, tj. do 12 miesięcy z zaliczeniem okresu tymczasowego aresztowania od dnia 24 grudnia 1952 r. (2 karty);
- kopii pisma z zapiskiem „Przynależność do Ś. 52 K.” (1 karta);
- kopii pisma z pieczęcią Ministerstwa Sprawiedliwości Wydział Statystyczny z dnia 10 grudnia 1953 r. (1 karta);
- kopii pisma z czytelnym zapiskiem „11.6.53” (1 karta);
- ostatniej strony obwoluty akt I-CKS (…) (1 karta)
- stanowiących uwierzytelnione przez Archiwum Akt Nowych w W. kserokopie dokumentów z zespołu akt 2/170 tego Archiwum.
UZASADNIENIE
Z wnioskiem o odtworzenie zniszczonych akt wystąpił pełnomocnik wnioskodawczyni M. K., córki nieżyjącego B. W., co do którego Komisja Specjalna do Walki z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym w W. orzekła w 1953 r. o skierowaniu do obozu pracy za przestępstwo z art. 36 dekretu z dnia 13 czerwca 1946 r. o przestępstwach szczególnie niebezpiecznych w okresie odbudowy Państwa (Dz.U. z dnia 12 lipca 1946 r.). W treści wniosku wskazano, że odtworzenie akt powyższej sprawy jest związane z chęcią zainicjowania przez wnioskodawczynię postępowania w trybie kasacji celem prawnej i społecznej rehabilitacji skazanego. Jednocześnie wyjaśniono, że wnioskodawczyni znajduje się w posiadaniu jedynie nielicznej dokumentacji załączonej do wniosku, tj.: kopii wezwania z dnia 1 sierpnia 1953 r., kopii postanowienia o tymczasowym aresztowaniu z dnia 24 grudnia 1952 r., kopii postanowienia o przedłużeniu aresztu tymczasowego z dnia 21 marca 1953 r. oraz kopii orzeczenia byłej Komisji Specjalnej do Walki z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym w W. z dnia 23 czerwca 1955 r. (lub 1953 r.) (k. 7-11).
Jak wynika z ustaleń poczynionych w niniejszej sprawie, akta byłej Komisji Specjalnej do Walki z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym w W. zostały przekazane przez Sąd Najwyższy do Archiwum Akt Nowych na podstawie protokołu zdawczo – odbiorczego z dnia 11 maja 1962 r. W Archiwum Akt Nowych nie odnaleziono akt o sygnaturach wskazanych przez pełnomocnika wnioskodawczyni (I CKS
(…)
, I CKS
(…)
, I CKS
(…)
), informując, że protokołem zdawczo – odbiorczym z dnia 11 maja 1962 r. przekazano akta obejmujące sygnatury I CKS
(…)
– I CKS
(…)
. W wyniku przeprowadzonej kwerendy nie odnaleziono akt sprawy B. W. prowadzonej przed Komisją Specjalną do Walki z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym w W. i zachodzi wysokie prawdopodobieństwo, że zostały one zniszczone. Ujawniono natomiast – w zespole akt 2/170 Komisja Specjalna do Walki z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym w W. – opisane powyżej dokumenty dotyczące skazanego (sygn. […], str. 77-82; akta sprawy opatrzono sygnaturą I-CKS (…)), co umożliwiło odtworzenie akt sprawy w zakresie odpowiadającym zawartej w nich treści.
Kompetencja Sądu Najwyższego do prowadzenia postępowania i orzekania w niniejszej sprawie w przedmiocie odtworzenia akt wynika z treści art. 7 dekretu z dnia 23 grudnia 1954 r. o zniesieniu Komisji Specjalnej do Walki z Nadużyciami i Szkodnictwem Gospodarczym (Dz.U. z dnia 31 grudnia 1954 r.), zgodnie z którym Komisja ta zobowiązana została do przekazania Sądowi Najwyższemu akt spraw zakończonych wydaniem przez nią orzeczenia.
Z tych względów Sąd Najwyższy postanowił, jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI