II KO 251/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWnioskodawca G. C., reprezentowany przez pełnomocnika, złożył wniosek o zasądzenie od Skarbu Państwa kwoty 10 000 zł tytułem zadośćuczynienia za niewątpliwie niesłuszne zatrzymanie oraz odszkodowania za poniesione koszty zastępstwa procesowego. Zatrzymanie miało miejsce w nocy z 7 na 8 marca 2018 r. i było dla wnioskodawcy traumatycznym przeżyciem. Sąd Rejonowy w Olsztynie postanowieniem z dnia 19 kwietnia 2018 r. sygn. akt VII Kp 223/18 stwierdził, że zatrzymanie było niezasadne. Sąd Okręgowy, rozpoznając niniejszą sprawę, podzielił to stanowisko i uznał zatrzymanie za niewątpliwie niesłuszne. Zasądzono kwotę 3 000 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, uznając ją za adekwatną do okoliczności. Wniosek o odszkodowanie za koszty zastępstwa procesowego w wysokości 1 000 zł został oddalony, ponieważ takie roszczenia powinny być dochodzone w drodze postępowania cywilnego, zgodnie z art. 417-420 k.c., gdyż nie stanowią one bezpośredniego następstwa niesłusznego zatrzymania w rozumieniu przepisów k.p.k. Sąd zasądził od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawcy 240 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, zgodnie z minimalną stawką.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie przyznania zadośćuczynienia za niesłuszne zatrzymanie, rozróżnienie między roszczeniami karnymi a cywilnymi w kontekście odpowiedzialności Skarbu Państwa.
Dotyczy konkretnego przypadku niesłusznego zatrzymania, gdzie zatrzymanie było ewidentnie niezasadne i potwierdzone przez sąd niższej instancji. Rozróżnienie roszczeń odszkodowawczych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zatrzymanie osoby, która miała być wezwana w charakterze świadka, stanowi niewątpliwie niesłuszne zatrzymanie uzasadniające przyznanie zadośćuczynienia i odszkodowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zatrzymanie może stanowić niewątpliwie niesłuszne zatrzymanie, jeśli narusza przepisy prawa i powoduje dolegliwości, jakich osoba zatrzymana nie powinna doznać, nawet jeśli miało ono miejsce w celu przesłuchania w charakterze świadka.
Uzasadnienie
Sąd uznał zatrzymanie za niewątpliwie niesłuszne, ponieważ wnioskodawca został zatrzymany do sprawy, w której miał być jedynie wezwany w charakterze świadka, a postanowienie Sądu Rejonowego potwierdziło niezasadność zatrzymania. Przyznano zadośćuczynienie za krzywdę wynikającą z samego faktu przebywania w izolacji i nagłego zatrzymania bez znajomości powodu.
Czy koszty zastępstwa procesowego poniesione w celu sporządzenia zażalenia na zatrzymanie mogą być dochodzone jako odszkodowanie bezpośrednio od Skarbu Państwa w postępowaniu karnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, koszty zastępstwa procesowego poniesione w celu sporządzenia zażalenia na zatrzymanie nie mogą być dochodzone jako odszkodowanie bezpośrednio od Skarbu Państwa w postępowaniu karnym, lecz powinny być dochodzone w drodze postępowania cywilnego.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że przepisy k.p.k. dotyczące odpowiedzialności Skarbu Państwa za niesłuszne zatrzymanie obejmują szkody i krzywdy wynikające bezpośrednio z zatrzymania. Koszty związane ze skorzystaniem z pomocy profesjonalnego pełnomocnika w celu sporządzenia zażalenia nie są bezpośrednim następstwem zatrzymania i powinny być dochodzone na drodze cywilnej na podstawie art. 417-420 k.c.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| G. C. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | odpowiedzialny |
Przepisy (4)
Główne
k.p.k. art. 552 § § 1 i 4
Kodeks postępowania karnego
Przepis ten stanowi podstawę do zasądzenia od Skarbu Państwa zadośćuczynienia za krzywdę i odszkodowania za szkodę wynikłą z niewątpliwie niesłusznego zatrzymania.
Pomocnicze
k.p.k. art. 554 § § 4
Kodeks postępowania karnego
Przepis ten stanowi podstawę do obciążenia Skarbu Państwa kosztami postępowania oraz zasądzenia zwrotu uzasadnionych wydatków związanych z ustanowieniem pełnomocnika, w razie uwzględnienia roszczenia chociażby w części.
k.c. art. 417
Kodeks cywilny
Przepisy dotyczące odpowiedzialności Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną przy wykonywaniu władzy publicznej, które nie mają zastosowania, jeżeli odpowiedzialność jest uregulowana przepisami szczególnymi (jak art. 552 k.p.k.).
k.c. art. 421
Kodeks cywilny
Przepis wskazujący, że przepisy art. 417-419 k.c. nie mają zastosowania, jeżeli odpowiedzialność Skarbu Państwa jest uregulowana w przepisach szczególnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zatrzymanie było niewątpliwie niesłuszne, co potwierdza postanowienie Sądu Rejonowego. • Niewątpliwie niesłuszne zatrzymanie powoduje krzywdę, za którą przysługuje zadośćuczynienie. • Przepisy k.p.k. (art. 552) stanowią podstawę do dochodzenia roszczeń od Skarbu Państwa.
Odrzucone argumenty
Koszty zastępstwa procesowego poniesione na sporządzenie zażalenia na zatrzymanie stanowią szkodę bezpośrednio wynikłą z zatrzymania i mogą być dochodzone w postępowaniu karnym. • Wysokość żądanego zadośćuczynienia (10 000 zł) była uzasadniona. • Wnioskodawca doznał ponadprzeciętnych dolegliwości związanych z zatrzymaniem.
Godne uwagi sformułowania
niewątpliwie niesłuszne zatrzymanie • zasądza od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawcy kwotę ... tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę • koszty związane ze skorzystania z pomocy profesjonalnego pełnomocnika w celu sporządzenia zażalenia nie sposób uznać za wynikłe bezpośrednio z niesłusznego zatrzymania • żądanej kwoty wnioskodawca może dochodzić na drodze powództwa cywilnego
Skład orzekający
Krystyna Szczechowicz
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie przyznania zadośćuczynienia za niesłuszne zatrzymanie, rozróżnienie między roszczeniami karnymi a cywilnymi w kontekście odpowiedzialności Skarbu Państwa."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przypadku niesłusznego zatrzymania, gdzie zatrzymanie było ewidentnie niezasadne i potwierdzone przez sąd niższej instancji. Rozróżnienie roszczeń odszkodowawczych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów o odpowiedzialności Skarbu Państwa za niesłuszne zatrzymanie, co jest istotne dla prawników. Rozróżnienie między roszczeniami karnymi a cywilnymi jest kluczowe.
“Niesłusznie zatrzymany otrzymał zadośćuczynienie. Kiedy można domagać się odszkodowania od Skarbu Państwa?”
Dane finansowe
WPS: 10 000 PLN
zadośćuczynienie: 3000 PLN
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 240 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.