II KO 153/24

SN
II KO 153/24
POSTANOWIENIE
Dnia 8 stycznia 2025 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jerzy Grubba (przewodniczący)
‎
SSN Kazimierz Klugiewicz
‎
SSN Włodzimierz Wróbel (sprawozdawca)
w sprawie
Ł J.
po rozpoznaniu wniosku obrońcy skazanego o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 8 kwietnia 2021 r. (sygn. akt II AKa 272/19), zmieniającym wyrok Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie z dnia 25 maja 2018 r. (sygn. akt V K 170/10),
p o s t a n o w i ł:
1) oddalić wniosek;
2) obciążyć Ł J. kosztami sądowymi
postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania.
UZASADNIENIE
Obrońca Ł J. , złożył na podstawie art. 540 § 1 oraz art. 542 § 3 k.p.k. wniosek o wznowienie postępowania sądowego, które zakończyło się prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie z dnia 25 maja 2018 r. (sygn. akt V K 170/10), zmienionym częściowo wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 8 kwietnia 2021 r. (sygn. akt II AKa 272/19), ewentualnie o rozważenie wznowienia tego postępowania z urzędu ze względu na ujawnienie uchybienia wskazanego w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Obrońca wniósł o uchylenie wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 8 kwietnia 2021 r. i przekazanie sprawy temu sądowi do ponownego rozpoznania apelacji wniesionych od wyroku Sądu Okręgowego Warszawa-Praga. Dodatkowo obrońca złożył wniosek o przeprowadzenie czynności sprawdzających na podstawie art. 546 k.p.k. w zw. z art. 97 k.p.k. W tym zakresie wskazał na konieczność przeprowadzenia dowodu z wydruku wiadomości zamieszczonej na stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości z dnia 16 lutego 2024 r., dotyczącej Sędzi X.Y. W treści wiadomości sędzia Y. miała wskazać, że procedura jej nominacji do Sądu Apelacyjnego w Warszawie była wadliwa, a także że doświadczyła działań nękających ze strony kierownictwa Sądu Apelacyjnego w Warszawie oraz zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Powszechnych. Sędzia miała również wnieść o cofnięcie jej nominacji do Sądu Apelacyjnego. Obrońca wskazał także na potrzebę przeprowadzenia dowodu z wydruku listy rekomendacji do Krajowej Rady Sądownictwa (wykaz z posiedzenia z dni 5-8 listopada 2019 r.) w celu wykazania, że nienależycie obsadzona Krajowa Rada Sądownictwa podjęła uchwałę o przedstawieniu wniosku o powołanie sędzi X.Y. do pełnienia urzędu sędziego w Sądzie Apelacyjnym w Warszawie. Obrońca podniósł, że okoliczności te mają istotne znaczenie dla oceny prawidłowości procedury powołania sędziego orzekającego w II instancji w sprawie Ł J. .
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
W odniesieniu do sędzi X.Y. Sąd Najwyższy przeprowadził już tzw. test niezawisłości w sprawie II KK 469/22. Ustalono wówczas, że choć ubiegała się o urząd sędziego Sądu Apelacyjnego w Warszawie w procedurze obarczonej wadliwością wynikającą z funkcjonowania Krajowej Rady Sądownictwa, nie stwierdzono innych istotnych uchybień w jej procesie nominacyjnym. W szczególności brak jest dowodów na nieuczciwą konkurencję, pozamerytoryczne preferencje, powiązania z członkami Rady czy organami władzy wykonawczej, a także na arbitralne decyzje Ministra Sprawiedliwości dotyczące jej awansu w strukturach sądownictwa. Jej postawa w związku z uzyskaniem nominacji przemawia przeciwko apriorycznemu założeniu, że nie spełnia standardów niezawisłości i bezstronności określonych w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r. Orzeczenie to precyzuje, że Krajowa Rada Sądownictwa ukształtowana w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz. 3) nie jest organem tożsamym z organem konstytucyjnym, którego skład i sposób wyłaniania reguluje Konstytucja RP, w szczególności w art. 187 ust. 1. W uchwale tej zaakcentowano także, należy mieć na względzie stopniowalność kryteriów doboru do sądów różnego rzędu, gdyż surowsze są wymagania w stosunku do sędziów ubiegających się o awans do sądów, które znajdują się wyżej w strukturze sądownictwa, co prowadzi to konieczności oceny w ramach testu niezawisłości konkretnego sędziego takich okoliczności, jak -równoczesność (lub zbliżony czas) uruchomienia drogi awansowej z objęciem ważnego stanowiska w administracji sądowej w drodze arbitralnej decyzji Ministra Sprawiedliwości, utajnienie obrad KRS w zakresie danej kandydatury, jednoznacznie negatywna opinia zgromadzenia ogólnego sędziów, porównanie osiągnięć zawodowych kandydata z doświadczeniem zawodowym i poparciem środowiska dla kontrkandydatów oraz to, czy kandydat w ogóle miał kontrkandydata do awansu, czy też był jedyną osobą, która wzięła udział w danym konkursie.
Ocena tej nie zmienia fakt, że w przesłanym do Ministra Sprawiedliwości liście sędzia X.Y. wskazała, że procedura jej nominacji do Sądu Apelacyjnego w Warszawie miała charakter wadliwy. Dodatkowo podkreśliła, że kierownictwo Sądu Apelacyjnego w Warszawie, w osobach sędziów P.S. i P.R., oraz zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Powszechnych, sędzia M.L., podejmowali wobec niej – w jej ocenie – działania ukierunkowane na nękanie. W ramach tych działań miały być wszczynane nieuzasadnione postępowania dyscyplinarne, które dotyczyły orzeczeń wydanych przez sędzię Y., w których stosowała ona orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej oraz Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Jak wynika z informacji Ministerstwa Sprawiedliwości, Minister Sprawiedliwości A.B. podpisał delegację sędzi X.Y. do Sądu Okręgowego Warszawa-Praga na czas nieokreślony (https://www.gov.pl/web/sprawiedliwosc/[...]). Okoliczności te wskazują, że sędzia X.Y. podjeła działania mające na celu zachowanie standardu niezależności i niezawisłości sądu, co spotkało się z negatywną reakcją  powiązanych z władzą politczną organów dyscyplinarnych. Ma istotne znaczenie dla społecznego odbioru spełnienia owych standardów.
W tym stanie rzeczy należało uznac za niezasadny zarzut podniesiony we wniosku o wznowienie postępowania i orzec jak w sentencji.
[J.J.]
[a.ł]
Kazimierz Klugiewicz      Jerzy Grubba     Włodzimierz Wróbel