II KO 135/25

Sąd Najwyższy2025-11-13
SNKarnepostępowanie karneNiskanajwyższy
wznowienie postępowaniaupozorowanie śmierciSąd Najwyższykodeks postępowania karnegoskazanypostanowienie

Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw do wznowienia postępowania z urzędu, mimo zgłoszenia o śmierci skazanej, która okazała się upozorowana.

Matka skazanej A. P. złożyła wniosek o wznowienie postępowania z urzędu, wskazując na śmierć skazanej przed wydaniem prawomocnego wyroku. Sąd Najwyższy otrzymał jednak dowody, w tym od Prokuratury, że skazana żyje i została zatrzymana pod zarzutem upozorowania własnej śmierci. W związku z tym stwierdzono brak podstaw do wznowienia postępowania.

Do Sądu Najwyższego wpłynęło pismo matki skazanej A. P. z wnioskiem o wznowienie postępowania z urzędu, argumentując, że skazana zmarła przed wydaniem prawomocnego wyroku przez Sąd Apelacyjny w Warszawie. Do wniosku dołączono akt zgonu. Następnie wpłynęło pismo pokrzywdzonego, a później informacja z Prokuratury Rejonowej, z której wynikało, że skazana A. P. żyje, została zatrzymana i postawiono jej zarzuty dotyczące upozorowania własnej śmierci w celu uniknięcia odpowiedzialności karnej. Sąd Najwyższy, opierając się na tych informacjach, stwierdził, że okoliczność podana we wniosku o wznowienie postępowania (śmierć skazanej) okazała się nieprawdziwa, w związku z czym brak było podstaw do wznowienia postępowania z urzędu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, brak jest podstaw do wznowienia postępowania z urzędu, jeśli zgłoszona okoliczność, która miałaby stanowić podstawę do wznowienia, jest nieprawdziwa.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że skoro skazana żyje, a informacja o jej śmierci była nieprawdziwa, to nie zachodzi bezwzględna podstawa wznowienia postępowania z art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzić brak podstaw do wznowienia z urzędu postępowania

Strony

NazwaTypRola
A. P.osoba_fizycznaskazana
M. P.osoba_fizycznasygnalizująca
P. D.osoba_fizycznapokrzywdzony

Przepisy (2)

Główne

k.p.k. art. 542 § 3

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 439 § 1

Kodeks postępowania karnego

pkt 9 - śmierć skazanego jako bezwzględna podstawa odwoławcza

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skazana żyje, co zostało potwierdzone przez Prokuraturę i zatrzymanie.

Odrzucone argumenty

Śmierć skazanej jako podstawa do wznowienia postępowania.

Godne uwagi sformułowania

okoliczność podana w piśmie z dnia 13 czerwca 2025 r. okazała się nieprawdziwa.

Skład orzekający

Małgorzata Gierszon

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Wskazanie, że próba upozorowania własnej śmierci w celu uniknięcia konsekwencji prawnych jest nieskuteczna i może prowadzić do dalszych zarzutów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji próby wprowadzenia sądu w błąd co do stanu faktycznego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa jest interesująca ze względu na nietypowy obrót wydarzeń – skazana, która miała być zmarła, okazuje się żywa i zatrzymana pod zarzutem upozorowania własnej śmierci.

Upozorowała własną śmierć, by uniknąć wyroku. Sąd Najwyższy: 'Żyje!'

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
II KO 135/25
POSTANOWIENIE
Dnia 13 listopada 2025 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Małgorzata Gierszon
w sprawie skazanej
A. P.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 13 listopada 2025 r.
sygnalizacji matki skazanej w przedmiocie zaistnienia podstaw do wznowienia z urzędu postępowania zakończonego
prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie
z dnia 11 czerwca 2025 r., II AKa 154/24,
na podstawie art. 542 § 3 k.p.k.
postanowił
stwierdzić brak podstaw do wznowienia z urzędu postępowania.
UZASADNIENIE
W dniu 13 czerwca 2025 r. do Sądu Najwyższego wpłynęło pismo M. P. , matki skazanej A. P. , zatytułowanego wniosek o wznowienie postępowania. W piśmie wskazano potrzebę wznowienia postepowania z uwgai na śmierć skazanej A. P. . Do jej zgonu miało dojść w dniu 7.06.2025, natomiast wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie został wydany w jej sprawie w dniu 11.06.2025 r. W związku z tym wystąpiła bezwzględna podstawa odwoławcza z art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. Do pisma załaczony został m.in. skrócony odpis aktu zgonu sporządzony przez Urząd Stanu Cywilnego w P. w dniu 13.06.2025 r.
Następnie w dniu 26 czerwca 2025 r. do Sądu Najwyższego wpłynęło pismo pokrzywdzonego P. D. , do którego załączył on kopię zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa przez A. P. . Z zawiadomienia wynikało, że istnieje podejrzenie popełnienia przez A. P.  kolejnego przestępstwa polegającego na wyłudzeniu poświadczenia nieprawdy i usiłowanie oszustwa.
W dniu 3 września 2025 r. do Sądu Najwyższego wpłynęła wiadomość z Prokuratury Rejonowej Warszawa – Śródmieście Północ, z którego wynika, że A. P. , która w systemie PESEL figuruje jako osoba zmarła, została zatrzymana w dniu 1 września 2025 r. i postawiono jej zarzut popełnienia przestępstwa z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zb. z art. 272 k.k. w zb. z art. 273 k.k. w zb. z art. 270 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. w związku z upozorowaniem własnej śmierci. Skierowano również wniosek o jej tymczasowe aresztowanie do Sądu Rejonowego dla Warszawy- Śródmieścia w Warszawie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Złożona sygnalizacja nie mogła okazać się skuteczna. Jak wynika z nadesłanych przez pokrzywdzonego, a następnie przez Prokuraturę Rejonową Warszawa- Śródmieście Północ pism skazana A. P.  żyje. Tym samym okoliczność podana w piśmie z dnia 13 czerwca 2025 r. okazała się nieprawdziwa.
Mając powyższe Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.
[J.J.]
[a.ł]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI