II KO 10/21

Sąd Najwyższy2021-03-11
SNKarneinneŚrednianajwyższy
właściwość delegacyjnaart. 37 k.p.k.Sąd Najwyższyobiektywizmbezstronnośćsędziaodmowa wszczęcia śledztwazażalenie

Podsumowanie

Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek o przekazanie sprawy do innego sądu, uznając, że rozstrzyganie jej przez sąd, w którym orzeka sędzia będący przedmiotem zarzutów, może budzić wątpliwości co do obiektywizmu.

Sąd Rejonowy w W. zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy do innego sądu równorzędnego, powołując się na art. 37 k.p.k. Sprawa dotyczyła zażalenia na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie zarzucanej sędziemu Sądu Rejonowego w W. czynu z art. 231 § 1 k.k. Sąd Rejonowy uznał, że potrzeba zapewnienia obiektywnego rozpoznania sprawy uzasadnia przekazanie jej innemu sądowi. Sąd Najwyższy przychylił się do wniosku, wskazując, że rozstrzyganie sprawy przez sąd, w którym orzeka sędzia będący przedmiotem zarzutów, może budzić wątpliwości co do obiektywizmu.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w W. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, zgodnie z art. 37 k.p.k. Wniosek dotyczył sprawy zażalenia na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie zarzucanej sędziemu Sądu Rejonowego w W. czynu z art. 231 § 1 k.k. Sąd Rejonowy argumentował, że potrzeba zapewnienia obiektywnego rozpoznania sprawy przez niezależny i bezstronny sąd uzasadnia zastosowanie właściwości delegacyjnej. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny, podkreślając, że instytucja ta powinna być stosowana wyjątkowo, gdy dobro wymiaru sprawiedliwości tego wymaga. W tej konkretnej sprawie, rozstrzyganie przez sąd, w którym orzeka sędzia będący przedmiotem zarzutów, mogło budzić wątpliwości co do pełnego obiektywizmu. Konieczność wykluczenia wszelkich potencjalnych insynuacji co do braku bezstronności przesądziła o uwzględnieniu wniosku i przekazaniu sprawy do Sądu Rejonowego w P., co ma stanowić gwarancję przeprowadzenia postępowania wolnego od podejrzeń.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu jest zasadny.

Uzasadnienie

Rozstrzyganie sprawy przez sąd, w którym orzeka sędzia będący przedmiotem zarzutów, może budzić wątpliwości co do obiektywizmu. Konieczność wykluczenia wszelkich potencjalnych insynuacji co do braku bezstronności przesądza o uwzględnieniu wniosku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uwzględniono wniosek

Strona wygrywająca

Sąd Rejonowy w W.

Strony

NazwaTypRola
H. G.osoba_fizycznawnioskodawca

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Instytucja właściwości delegacyjnej powinna być stosowana wyjątkowo, jako odstępstwo od zasady rozpoznania sprawy przez właściwy sąd, gdy dobro wymiaru sprawiedliwości tego wymaga. Pod pojęciem 'dobra wymiaru sprawiedliwości' kryją się sytuacje, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy.

Pomocnicze

Konstytucja art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucyjna zasada rozpoznania sprawy przez właściwy sąd.

k.p.k. art. 4

Kodeks postępowania karnego

Wymóg obiektywnego rozpoznania sprawy przez sąd.

k.k. art. 231 § § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący nadużycia uprawnień przez funkcjonariusza publicznego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Potrzeba zapewnienia obiektywnego rozpoznania sprawy przez niezależny i bezstronny sąd. Możliwość powstania wątpliwości co do obiektywizmu decyzji procesowych, gdy sprawę rozstrzyga sąd, w którym orzeka sędzia będący przedmiotem zarzutów. Konieczność wykluczenia wszelkich potencjalnych i nawet zupełnie nieuzasadnionych insynuacji co do możliwości uchybienia warunkom do obiektywnego osądzenia sprawy.

Godne uwagi sformułowania

dobro wymiaru sprawiedliwości swoboda orzekania przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy w sposób obiektywny wykluczenie wszelkich potencjalnych i nawet zupełnie nieuzasadnionych insynuacji co do możliwości uchybienia warunkom do obiektywnego osądzenia sprawy

Skład orzekający

Paweł Wiliński

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 37 k.p.k. w kontekście zapewnienia obiektywizmu i bezstronności sądu, zwłaszcza gdy stroną lub przedmiotem postępowania jest sędzia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy zarzuty dotyczą sędziego orzekającego w sądzie, który miałby rozpatrywać sprawę.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważna jest obiektywność i bezstronność w sądownictwie, nawet w sytuacjach, gdy dotyczy to samych sędziów. Podkreśla mechanizmy zapewniające sprawiedliwość.

Czy sędzia może być sądzony przez kolegów? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy sprawa musi zmienić sąd.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

SN
Sygn. akt II KO 10/21
POSTANOWIENIE
Dnia 11 marca 2021 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Paweł Wiliński
w sprawie
H. G.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 11 marca 2021 r.,
wniosku Sądu Rejonowego w W.
zawartego w postanowieniu z dnia 4 lutego 2021 r.,
sygn. akt II Kp
(…)
o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu,
na podstawie art. 37 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
uwzględnić wniosek i przekazać sprawę Sądu Rejonowego w W. o sygn. akt II Kp
(…)
do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w P.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 4 lutego 2021 r., sygn. akt II Kp
(…)
, Sąd Rejonowy w W. zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, w trybie art. 37 k.p.k. W uzasadnieniu wniosku Sąd Rejonowy wskazał, że przedmiotowe postępowanie dotyczy rozpoznania zażalenia na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w . z dnia 21 września 2020 r. o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie dotyczącej czynu z art. 231 § 1 k.k., którego popełnienie, w związku z wydaniem postanowienia w sprawie o sygn. akt II Kp
(…)
zarzucono sędziemu Sądu Rejonowego w W. W ocenie Sądu wnioskującego potrzeba zapewnienia obiektywnego rozpoznania sprawy przez niezależny i bezstronny Sąd uzasadnia zastosowanie w niniejszej sprawie instytucji właściwości delegacyjnej z art. 37 k.p.k. i przekazanie sprawy do rozstrzygnięcia innemu sądowi równorzędnemu.
S
ąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wniosek
Sądu Rejonowego w W. jest zasadny.
Stosowanie instytucji właściwości delegacyjnej w trybie art. 37 k.p.k. winno następować wyjątkowo, jako odstępstwo od konstytucyjnej zasady rozpoznania sprawy przez właściwy sąd (art. 45 ust. 1 Konstytucji) - w sytuacji, gdy zostanie wykazane przez sąd inicjujący to postępowanie, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga takiego postąpienia (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 grudnia 2012 r., III KO 102/12, LEX nr 1231575).
W orzecznictwie Sądu Najwyższego podkreśla się, że pod pojęciem „dobra wymiaru sprawiedliwości" kryją się sytuacje, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy w sposób obiektywny.
Zdaniem Sądu Najwyższego zaistniała na gruncie niniejszej sprawy sytuacja uzasadnia przekazanie sprawy do jej rozstrzygnięcia innemu sądowi równorzędnemu w oparciu o przepis art. 37 k.p.k. Jej przedmiotem jest zażalenie H. G. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w W. z dnia 21 września 2020 r. o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie dotyczącej czynu z art. 231 § 1 k.k., którego popełnienie zarzucono sędziemu Sądu Rejonowego w W. Nie ulega wątpliwości, że rozstrzyganie sprawy przez Sąd, w którym ww. sędzia pełni swoje obowiązki orzecznicze, przez powiązanych z nią zawodowo czy koleżeńsko innych sędziów  tego Sądu mogą zrodzić wątpliwości czy decyzje procesowe podjęte  w sprawie zostaną dokonane z zachowaniem pełnego obiektywizmu, tak jak tego wymaga art. 4 k.p.k. Konieczność wykluczenia wszelkich potencjalnych i nawet zupełnie nieuzasadnionych insynuacji co do możliwości uchybienia warunkom do obiektywnego osądzenia sprawy przesądziła o uwzględnieniu wniosku w niniejszej sprawie. Rozpoznanie sprawy przez inny, równorzędny Sąd stanowić będzie gwarancję przeprowadzenia postępowania w sposób wolny od podejrzeń co do braku bezstronności sędziów orzekających w sądzie właściwym miejscowo.
Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy zastosował instytucję właściwości delegacyjnej z art. 37 k.p.k., rozstrzygając jak na wstępie i przekazując sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w P.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę