Orzeczenie · 2014-04-17

II KK 73/14

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2014-04-17
SNKarneprzestępstwa przeciwko czci i nietykalności cielesnejŚrednianajwyższy
zniesławienieart. 212 k.k.kasacjaSąd Najwyższyakt oskarżeniagranice oskarżeniawolność słowaprasa

Sprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego W. C. od wyroku Sądu Okręgowego, który zmieniał wyrok Sądu Rejonowego w sprawie o zniesławienie (art. 212 § 1 i § 2 k.k.). Skazany wraz z inną osobą zostali oskarżeni o opublikowanie artykułów prasowych, które miały pomawiać pokrzywdzonego P. W. o niegospodarne działanie i trwonienie majątku spółki. Sąd Najwyższy rozpoznał kasację na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. Główny zarzut kasacji dotyczył naruszenia art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k., wskazując na przekroczenie przez Sąd Okręgowy ram prywatnego aktu oskarżenia. Obrońca argumentował, że sądy orzekały w przedmiocie czynów nieobjętych aktem oskarżenia. Sąd Najwyższy uznał ten zarzut za oczywiście bezzasadny. Wyjaśniono, że brak skargi uprawnionego oskarżyciela wchodzi w grę tylko w określonych sytuacjach, a w niniejszej sprawie sądy analizowały fragmenty artykułów, które stanowiły przedmiot oskarżenia. Sąd Najwyższy podkreślił, że nie jest wyjściem poza ramy oskarżenia sytuacja, gdy sąd w wyniku przeprowadzonego postępowania dowodowego ustali inne szczegóły czynu, pod warunkiem zachowania tożsamości czynu zarzucanego i przypisanego. W tym przypadku sądy pozostały w ramach tego samego zachowania zniesławiającego. W konsekwencji Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja granic prywatnego aktu oskarżenia i tożsamości czynu w sprawach o zniesławienie.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki spraw o zniesławienie wszczętych z prywatnego aktu oskarżenia.

Zagadnienia prawne (2)

Czy sąd orzekający w sprawie o zniesławienie, rozpoznając prywatny akt oskarżenia, może analizować i przypisać odpowiedzialność za fragmenty opublikowanych artykułów, które nie zostały precyzyjnie wyszczególnione w akcie oskarżenia, ale stanowią część całości opublikowanych tekstów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd może analizować fragmenty opublikowanych artykułów pod kątem zniesławienia, o ile zachowana jest tożsamość czynu zarzucanego i przypisanego, a sądy nie wychodzą poza ramy oceny tego samego zachowania oskarżonego, które stanowiło przedmiot oskarżenia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że nie jest wyjściem poza ramy oskarżenia sytuacja, gdy sąd w wyniku przeprowadzonego przewodu sądowego i analizy materiału dowodowego ustali inne szczegóły czynu, dokona odmiennych ustaleń faktycznych, przyjmie odmienny sposób działania sprawców lub powiąże zachowanie z odmiennym skutkiem, pod warunkiem, że sąd oceniał to samo zachowanie oskarżonego, które stanowiło przedmiot oskarżenia (tożsamość czynu). W analizowanej sprawie sądy analizowały fragmenty artykułów, które były przedmiotem oskarżenia, nie wychodząc poza ramy tego samego zachowania zniesławiającego.

Czy przekroczenie przez sąd ram prywatnego aktu oskarżenia stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli czyn przypisany jest nietożsamy z czynem zarzuconym, co oznacza orzeczenie w przedmiocie przestępstwa, którego osądzenia nie żądał oskarżyciel.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że zarzut z art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. dotyczy sytuacji, gdy orzeczono o czynie nie zawartym w akcie oskarżenia. Jednakże, aby skutecznie podnieść ten zarzut, należy wykazać, że nie zostały spełnione przesłanki tożsamości czynów zarzucanego i przypisanego. W analizowanej sprawie Sąd Najwyższy uznał, że tożsamość czynu została zachowana.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Skarb Państwa (w zakresie kosztów)

Strony

NazwaTypRola
W. C.osoba_fizycznaskazany
P. W.osoba_fizycznapokrzywdzony
T. B.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (6)

Główne

k.k. art. 212 § § 1 i § 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 9

Kodeks postępowania karnego

Bezwzględna przyczyna odwoławcza - brak skargi uprawnionego oskarżyciela.

k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 9

Kodeks postępowania karnego

Okoliczność wyłączająca postępowanie - brak skargi uprawnionego oskarżyciela.

Pomocnicze

k.p.k. art. 535 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu w trybie uproszczonym.

k.p.k. art. 91 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy wymiaru kary przy zbiegu przepisów.

k.p.k. art. 523 § § 4

Kodeks postępowania karnego

Dopuszczalność kasacji wniesionej na korzyść skazanego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zachowanie tożsamości czynu zarzucanego i przypisanego pomimo analizy fragmentów artykułów. • Sądy nie wyszły poza ramy tego samego zachowania zniesławiającego.

Odrzucone argumenty

Przekroczenie przez Sąd Okręgowy ram prywatnego aktu oskarżenia. • Orzeczenie w przedmiocie czynów nieobjętych prywatnym aktem oskarżenia.

Godne uwagi sformułowania

kasacja jest bezzasadna w stopniu oczywistym • brak skargi uprawnionego oskarżyciela wchodzi w grę tylko w toku sądowego stadium procesu i tylko w odniesieniu do takiej osoby, która swoją skargą zainicjowała postępowanie główne działając jako m.in. oskarżyciel prywatny, pomimo że nie była osobą do tego uprawnioną lub orzeczono o czynie nie zawartym w akcie oskarżenia • nie jest wyjściem poza ramy oskarżenia takie postąpienie, w którym sąd w wyniku przeprowadzonego przewodu sądowego i weryfikacji ujawnionego materiału dowodowego [...] dokonywał oceny tego samego zachowania oskarżonego, które stanowiło przedmiot oskarżenia (tzw. tożsamość czynu zarzucanego i przypisywanego)

Skład orzekający

Włodzimierz Wróbel

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja granic prywatnego aktu oskarżenia i tożsamości czynu w sprawach o zniesławienie."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki spraw o zniesławienie wszczętych z prywatnego aktu oskarżenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia granicy wolności słowa i odpowiedzialności za zniesławienie w mediach, a także precyzji aktu oskarżenia.

Czy artykuł prasowy zawsze musi być cytowany w całości, by można było mówić o zniesławieniu?

Sektor

media

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst