II KK 629/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy, rozpoznając kasację obrońcy skazanego P.W., uchylił zaskarżony wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 21 kwietnia 2022 r. oraz, na podstawie art. 435 k.p.k., także w stosunku do R.W. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. Podstawą uchylenia była bezwzględna przyczyna odwoławcza z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., dotycząca nienależytej obsady sądu II instancji. Sąd Najwyższy szczegółowo przeanalizował skład orzekający Sądu Apelacyjnego, w tym sędziów P.S., K.W. oraz delegowanego sędziego sądu rejonowego D.D. W odniesieniu do sędziów P.S. i K.W., Sąd Najwyższy odwołał się do wcześniejszych orzeczeń, w których stwierdzono negatywne wyniki testu bezstronności i niezależności, wskazując na ich powiązania z władzą wykonawczą i udział w procedurach nominacyjnych budzących wątpliwości konstytucyjne. W przypadku sędziego D.D., szczegółowa analiza jego kariery zawodowej wykazała dynamiczne przyspieszenie rozwoju od 2016 roku, liczne delegacje, obejmowanie funkcji administracyjnych oraz udział w pracach Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w nowym trybie. Sąd Najwyższy uznał, że sędzia D.D. pozostawał w zależności od Ministra Sprawiedliwości, co w kontekście działań władzy wykonawczej zmierzających do ograniczenia niezależności sądownictwa, podważało jego bezstronność i niezawisłość. W konsekwencji, Sąd Najwyższy stwierdził, że Sąd Apelacyjny orzekając w tym składzie nie był sądem niezależnym i niezawisłym, a jego orzeczenie obarczone było wadą.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie nienależytej obsady sądu w przypadku sędziów powołanych w wadliwym procesie nominacyjnym oraz sędziów delegowanych w sposób budzący wątpliwości co do ich niezawisłości i bezstronności.
Analiza dotyczy specyficznych okoliczności związanych z reformą wymiaru sprawiedliwości w Polsce i może wymagać adaptacji do innych systemów prawnych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sędzia delegowany do sądu wyższej instancji, powołany na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy z 2017 r., może być uznany za niezawisłego i bezstronnego, zwłaszcza w kontekście jego kariery zawodowej i powiązań z Ministrem Sprawiedliwości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli jego kariera i powiązania wskazują na zależność od władzy wykonawczej i brak gwarancji niezawisłości oraz bezstronności.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy szczegółowo analizuje karierę sędziego delegowanego, wskazując na liczne delegacje, obejmowanie funkcji administracyjnych, udział w pracach KRS ukształtowanej w nowym trybie oraz powiązania z Ministrem Sprawiedliwości. Stwierdzono, że takie okoliczności podważają niezawisłość i bezstronność sędziego, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą.
Czy sędziowie powołani na stanowiska w sądach powszechnych w procedurze z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy z 2017 r. mogą być uznani za niezawisłych i bezstronnych, jeśli ich nominacje budzą wątpliwości konstytucyjne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli wadliwość procesu powoływania prowadzi do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności w rozumieniu przepisów konstytucyjnych i unijnych.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy odwołuje się do uchwał trzech Izb SN oraz orzecznictwa ETPCz, wskazując, że wadliwość procedury nominacyjnej może prowadzić do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności. Konieczne jest badanie konkretnych okoliczności dotyczących każdego sędziego.
Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego U 2/20 z dnia 20 kwietnia 2020 r. może uchylić uchwałę trzech połączonych Izb Sądu Najwyższego BSA-I-4110-1/20?
Odpowiedź sądu
Nie, ponieważ orzeczenie TK U 2/20 nie uzyskało mocy powszechnie obowiązującej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdza, że orzeczenie TK U 2/20, ze względu na swoją wadliwość, nie ma mocy powszechnie obowiązującej i nie może uchylić uchwały trzech Izb SN.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. W. | osoba_fizyczna | skazany |
| R. W. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (14)
Główne
k.k. art. 286 § § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 13 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 270 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 294 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 11 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 12 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 64 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 91 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 270 § § 3
Kodeks karny
Pomocnicze
k.p.k. art. 435
Kodeks postępowania karnego
u.p.s.p. art. 77 § § 1 pkt 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
u.p.s.p. art. 77 § § 4 zd. 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nienależyta obsada sądu II instancji z powodu braku niezawisłości i bezstronności sędziów. • Naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 439 § 1 pkt 1 i 2 k.p.k. • Sprzeczność art. 77 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych z prawem UE w zakresie delegowania sędziów.
Odrzucone argumenty
Kasacja jako oczywiście bezzasadna (stanowisko prokuratora).
Godne uwagi sformułowania
bezwzględna przyczyna odwoławcza z art. 439 § 1 pkt. 2 k.p.k. • wadliwie ukształtowanym składem Sądu II instancji • nie może uchylić uchwały trzech połączonych Izb SN • nie jest już organem tożsamym z organem konstytucyjnym • nie dawał nawet minimalnych gwarancji jakie sędzia bezstronny i niezależny powinien uosabiać. W istocie uosabiał ich przeciwieństwo.
Skład orzekający
Michał Laskowski
przewodniczący
Marek Pietruszyński
członek
Paweł Wiliński
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie nienależytej obsady sądu w przypadku sędziów powołanych w wadliwym procesie nominacyjnym oraz sędziów delegowanych w sposób budzący wątpliwości co do ich niezawisłości i bezstronności."
Ograniczenia: Analiza dotyczy specyficznych okoliczności związanych z reformą wymiaru sprawiedliwości w Polsce i może wymagać adaptacji do innych systemów prawnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 9/10
Orzeczenie dotyczy fundamentalnych kwestii niezawisłości sędziowskiej i bezstronności sądu w kontekście zmian ustrojowych w polskim wymiarze sprawiedliwości, co jest tematem o dużym znaczeniu społecznym i prawnym.
“Sąd Najwyższy: Sędziowie z wadliwych nominacji nie mogą orzekać. Kluczowa decyzja dla niezawisłości sądów.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.