II KK 375/20

Sąd Najwyższy2021-01-26
SNKarnewykonanie karŚrednianajwyższy
kasacjawstrzymanie wykonaniakara pozbawienia wolnościstan zdrowiaterminowość postępowaniaSąd Najwyższykodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku o wstrzymanie wykonania wyroku skazującego, uznając, że przedstawione argumenty dotyczące stanu zdrowia skazanego i upływu czasu nie uzasadniają zastosowania tego wyjątkowego środka.

Obrońca skazanego złożył wniosek o wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku skazującego do czasu rozpoznania kasacji. Argumentował, że zarzuty kasacyjne są trafne, a wykonanie wyroku może negatywnie wpłynąć na zdrowie skazanego, który doznał poważnego urazu kolana. Podkreślił również znaczny upływ czasu od popełnienia czynu. Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku, stwierdzając, że wniesienie kasacji samo w sobie nie jest wystarczającą podstawą do wstrzymania wykonania, a przedstawione okoliczności nie wskazują na wyjątkowo dolegliwe i nieodwracalne skutki wykonania kary. Stan zdrowia może być podstawą do odroczenia lub przerwy w odbywaniu kary, a nie do jej wstrzymania.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek obrońcy skazanego o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Apelacyjnego, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego skazujący M. K. Obrońca argumentował, że wstrzymanie wykonania jest uzasadnione trafnością zarzutów kasacyjnych, a także negatywnymi i potencjalnie nieodwracalnymi skutkami dla zdrowia skazanego, który cierpi na poważne uszkodzenie kolana. Dodatkowo wskazał na znaczny upływ czasu od popełnienia czynu. Sąd Najwyższy nie przychylił się do wniosku. W uzasadnieniu podkreślono, że instytucja wstrzymania wykonania wyroku (art. 532 § 1 k.p.k.) ma charakter wyjątkowy i nie może być stosowana jedynie z powodu wniesienia kasacji. Potrzeba jej zastosowania wymaga wykazania istotnych powodów do uznania słuszności kasacji lub istnienia szczególnych okoliczności, które powodują wyjątkowo dolegliwe i nieodwracalne skutki wykonania orzeczenia. Sąd uznał, że samo powołanie się na zarzuty kasacyjne nie jest wystarczające, gdyż nie można na tym etapie oceniać merytorycznie zasadności kasacji. Argument dotyczący stanu zdrowia skazanego nie został uznany za decydujący, wskazując, że może być podstawą do odroczenia lub przerwy w odbywaniu kary, a nie do jej wstrzymania. Podobnie argument o upływie czasu nie uzasadnia rezygnacji z wykonania prawomocnie orzeczonej kary.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.

Uzasadnienie

Instytucja wstrzymania wykonania wyroku ma charakter wyjątkowy. Sama czynność wniesienia kasacji nie uzasadnia jej zastosowania. Potrzeba jej zastosowania aktualizuje się, gdy istnieją istotne powody do uznania słuszności kasacji lub gdy wykonanie orzeczenia pociąga za sobą wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie nieodwracalne skutki. Przedstawione argumenty dotyczące stanu zdrowia skazanego i upływu czasu nie spełniają tych przesłanek. Stan zdrowia może być podstawą do odroczenia lub przerwy w odbywaniu kary.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

wniosku nie uwzględnić

Strony

NazwaTypRola
M. K.osoba_fizycznaskazany
obrońca skazanegoinnewnioskodawca

Przepisy (1)

Główne

k.p.k. art. 532 § 1

Kodeks postępowania karnego

Instytucja wstrzymania wykonania wyroku ma charakter wyjątkowy i wymaga wykazania szczególnych okoliczności uzasadniających jej zastosowanie, wykraczających poza sam fakt wniesienia kasacji.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Trafność zarzutów kasacyjnych jako podstawa do wstrzymania wykonania. Stan zdrowia skazanego (poważny uraz kolana) jako podstawa do wstrzymania wykonania. Znaczny upływ czasu od popełnienia czynu jako podstawa do wstrzymania wykonania.

Godne uwagi sformułowania

instytucja wstrzymania wykonania wyroku (...) ma charakter wyjątkowy potrzeby jej zastosowania nie może uzasadniać sama czynność wniesienia kasacji wykonywanie lub wykonanie orzeczenia pociągałoby za sobą wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie nieodwracalne skutki nie mogą one automatycznie przesądzać o tym, że na pierwszy rzut oka istnieje podstawa do odstąpienia od domniemania trafności ocen i ustaleń przedmiotem rozważań (...) nie może być przecież całościowa i merytoryczna ocena trafności i zasadności podniesionych w kasacji zarzutów

Skład orzekający

Andrzej Stępka

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek do wstrzymania wykonania wyroku w postępowaniu kasacyjnym, zwłaszcza w kontekście stanu zdrowia skazanego i upływu czasu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wstrzymanie wykonania, a nie merytorycznego rozpoznania kasacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje rygorystyczne podejście Sądu Najwyższego do stosowania wyjątkowych środków procesowych, takich jak wstrzymanie wykonania wyroku, nawet w obliczu poważnych problemów zdrowotnych skazanego.

Czy problemy zdrowotne usprawiedliwiają wstrzymanie kary? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt II KK 375/20
POSTANOWIENIE
Dnia 26 stycznia 2021 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Andrzej Stępka
po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2021 r.
na posiedzeniu bez udziału stron
w sprawie
M. K.
wniosku obrońcy skazanego o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 5 marca 2020 r. – sygn. akt II AKa
(…)
, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w W. z dnia 11 grudnia 2017 r. – sygn. akt XVIII K
(…)
,
na podstawie art. 532 § 1 k.p.k.
a contrario
p o s t a n o w i ł:
wniosku nie uwzględnić.
UZASADNIENIE
Wniosek złożony przez obrońcę skazanego nie zasługuje na uwzględnienie.
W ocenie obrońcy wniosek o wstrzymanie wykonania wyroku do czasu rozpoznania kasacji jest zasadny, a to „wobec trafności podniesionych zarzutów, które uprawniają obronę do postawienia wysoce prawdopodobnego wniosku, że wskazane w
petitum
kasacji wyroki zostaną uchylone, a w konsekwencji, iż istnieje podstawa do odstąpienia od domniemania trafności ocen i ustaleń przyjętych za podstawę prawomocnego orzeczenia już na etapie rozpoznawania niniejszego wniosku”.
Dodatkowo wnioskujący podniósł, że
wykonanie wyroku może mieć dla zdrowia skazanego negatywne i nieodwracalne skutki, gdyż doznał on poważnego „wysokoenergetycznego uszkodzenia kolana lewego, powodującego jego całkowite zablokowanie”. Skazany porusza się o kulach, a jego zdolności motoryczne są poważnie ograniczone, kilka razy w tygodniu uczęszcza na rehabilitację, czekają go także kolejne zabiegi i operacja.
Zwrócił obrońca także uwagę, że od popełnienia czynu upłynęło już 16 lat, a zatem znaczny upływ czasu przekreślił w niniejszej sprawie „zasadę szybkiej reakcji karnej/szybkości procesowej, która i tak nie została zrealizowana”.
Odnosząc się do przedmiotowego wniosku wskazać należy, że mimo przedstawienia w nim szerszej argumentacji dotyczącej między innymi poważnych konsekwencji, jakich miałby doznać skazany z powodu odbywania orzeczonej kary pozbawienia wolności, podniesione okoliczności nie mogły przekonać o konieczności zastosowania instytucji z art. 532 k.p.k.
Należy zaakcentować, że instytucja wstrzymania wykonania wyroku określona w art. 532 § 1 k.p.k. ma charakter wyjątkowy, a potrzeby jej zastosowania nie może uzasadniać sama czynność wniesienia kasacji. Potrzeba ta aktualizuje się dopiero w istocie wówczas, gdy bądź to (niezależnie od przyszłego rozstrzygnięcia co do zasadności skargi kasacyjnej) już wcześniej można stwierdzić zaistnienie istotnych powodów do uznania słuszności tej kasacji, bądź też wówczas, gdy strona wykaże odrębnie istnienie szczególnych okoliczności powodujących, że wykonywanie lub wykonanie orzeczenia pociągałoby za sobą wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie nieodwracalne skutki
(zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 stycznia 2014 r., sygn. akt II KK 361/13, LEX nr 1427396).
Przede wszystkim, samo powołanie się na treść zarzutów kasacyjnych nie może być uznane za wystarczające w niniejszym przypadku – nie mogą one bowiem automatycznie przesądzać o tym, że na pierwszy rzut oka istnieje podstawa do odstąpienia od domniemania trafności ocen i ustaleń przyjętych za podstawę prawomocnego wyroku już na etapie rozpoznawania niniejszego wniosku. Brak bowiem możliwości uznania na tym etapie, jeszcze przed merytorycznym rozpoznaniem sprawy, że
prima facie
zarzuty podniesione w kasacji wskazują na tak poważne błędy w kontroli apelacyjnej dotyczącej czynienia ustaleń faktycznych przez Sąd I instancji, że powinny one prowadzić do uchylenia wyroków Sądów obydwu instancji i powtórzenia postępowania w pierwszej instancji. Należy podkreślić, że p
rzedmiotem rozważań związanych z oceną przez Sąd Najwyższy zasadności złożonego w trybie art. 532 § 1 k.p.k. wniosku o wstrzymanie wykonania orzeczenia nie może być przecież całościowa i merytoryczna ocena trafności i zasadności podniesionych w kasacji zarzutów, gdyż ta może zostać rozstrzygnięta dopiero w trakcie rozpoznawania tego nadzwyczajnego środka zaskarżenia.
Jednocześnie należało uznać, że również dwa pozostałe argumenty przedstawione na poparcie wniosku nie mogły stanowić przekonującej podstawy do zadecydowania o wstrzymaniu wykonania prawomocnie orzeczonej kary pozbawienia wolności. Nie mógł być uznany za decydujący argument dotyczący złego stanu zdrowia skazanego. W opisie tego stanu zdrowia nic nie wskazuje na to, by wykonanie prawomocnego wyroku pociągało za sobą wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie nieodwracalne skutki dla skazanego, zwłaszcza, że przebywając w warunkach zakładu karnego będzie on objęty opieką medyczną. Stan zdrowia może być ewentualnie podstawą w pierwszej kolejności do odroczenia wykonania kary bądź ubiegania się o udzielenie przerwy w jej odbywaniu. Również „zasada szybkiej reakcji karnej” – czy też jej brak, jak to ujmuje obrońca - nie uzasadnia rezygnowania z wykonania prawomocnie orzeczonej kary pozbawienia wolności.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI