II KK 597/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Okręgowego w części dotyczącej umorzenia postępowania z powodu przedawnienia, uznając, że przepisy anty-COVIDowe zawiesiły bieg terminów przedawnienia.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Naczelnika Urzędu Skarbowego od wyroku Sądu Okręgowego, który zmienił wyrok Sądu Rejonowego, umarzając postępowanie w części czynów zarzucanych oskarżonemu M. G. z powodu przedawnienia. Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Okręgowy rażąco naruszył prawo, błędnie stosując przepisy o przedawnieniu. Wskazał, że przepisy anty-COVIDowe zawiesiły bieg terminów przedawnienia, co uniemożliwiało umorzenie postępowania w tej części. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w tej części i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Naczelnika Urzędu Skarbowego Warszawa Praga od wyroku Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie z dnia 25 sierpnia 2022 r., sygn. akt VI Ka 1392/21. Wyrok ten zmieniał wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Północ w Warszawie z dnia 31 maja 2021 r., sygn. akt III K 761/20, w którym oskarżony M. G. został uznany za winnego popełnienia zarzucanych mu czynów z Kodeksu Karnego Skarbowego i orzeczono karę łączną grzywny. Sąd Okręgowy, w wyniku apelacji obrońcy, rozwiązał karę łączną, uchylił orzeczenie w odniesieniu do czynów zarzuconych w pkt 1 i 5 aktu oskarżenia i umorzył postępowanie z powodu przedawnienia, a także połączył pozostałe kary grzywny. Kasacja Naczelnika Urzędu Skarbowego zarzuciła rażące naruszenie przepisów prawa, w szczególności art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. w zw. z art. 44 § 1 i § 3 k.k.s. oraz przepisów anty-COVIDowych (art. 15 zzr ust. 6, art. 15 zzr1 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. i art. 7 ustawy z dnia 20 kwietnia 2021 r.), poprzez ich niezastosowanie i błędne uznanie przedawnienia karalności czynów. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście zasadną. Stwierdził, że Sąd Okręgowy popełnił błąd, błędnie interpretując przepisy dotyczące zawieszenia biegu terminu przedawnienia w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii związanego z COVID-19. Sąd Najwyższy podkreślił, że przepisy te, w tym dodany art. 15 zzr(1), przewidują zawieszenie biegu przedawnienia karalności czynu w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii oraz w okresie 6 miesięcy po ich odwołaniu, a okresy te liczy się od określonych dat. W konsekwencji, terminy przedawnienia przestępstw zarzucanych oskarżonemu w pkt 1 i 5 aktu oskarżenia nie upłynęły, co oznaczało brak podstaw do umorzenia postępowania w tym zakresie. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej rozstrzygnięć o umorzeniu postępowania i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, przepisy anty-COVIDowe, w szczególności art. 15 zzr(1) ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, zawieszają bieg terminu przedawnienia karalności czynów skarbowych.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że przepisy te, obowiązujące od marca 2020 r. i rozszerzone przez późniejsze nowelizacje, przewidują zawieszenie biegu przedawnienia w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii oraz w okresie 6 miesięcy po ich odwołaniu. W związku z tym, terminy przedawnienia czynów zarzucanych oskarżonemu nie upłynęły.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
Naczelnik Urzędu Skarbowego Warszawa Praga
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. G. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Naczelnik Urzędu Skarbowego Warszawa Praga | organ_państwowy | skarżący |
Przepisy (13)
Główne
ustawa anty-COVIDowa art. 15 zzr ust. 6
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Norma o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia dotyczy czynów popełnionych w okresie od wejścia w życie przepisu do jego uchylenia.
ustawa anty-COVIDowa art. 15 zzr1 § ust. 1 i ust. 2
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
W okresie stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii, ogłoszonego z powodu COVID-19, oraz w okresie 6 miesięcy po ich odwołaniu, nie biegnie przedawnienie karalności czynu oraz przedawnienie wykonania kary w sprawach o przestępstwa i przestępstwa skarbowe. Okresy te liczy się od dnia 14 marca 2000 r. (stan zagrożenia epidemicznego) lub od dnia 20 marca 2020 r. (stan epidemii).
Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw art. 7
Przepisy o zawieszeniu biegu przedawnienia stosuje się także do czynów popełnionych przed dniem wejścia w życie tej ustawy, chyba że termin przedawnienia już upłynął.
k.k.s. art. 6 § § 2
Kodeks karny skarbowy
k.k.s. art. 9 § § 1 i § 3
Kodeks karny skarbowy
k.k.s. art. 56 § § 2
Kodeks karny skarbowy
k.k.s. art. 61 § § 1
Kodeks karny skarbowy
k.k.s. art. 62 § § 2
Kodeks karny skarbowy
k.k.s. art. 7 § § 1
Kodeks karny skarbowy
Pomocnicze
k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 6
Kodeks postępowania karnego
k.k.s. art. 44 § § 1 i § 3
Kodeks karny skarbowy
k.k. art. 85 § § 1
Kodeks karny
k.k.s. art. 39 § § 1
Kodeks karny skarbowy
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy anty-COVIDowe zawieszają bieg terminów przedawnienia karalności czynów skarbowych. Sąd Okręgowy błędnie zinterpretował i zastosował przepisy dotyczące przedawnienia.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest oczywiście zasadna i jako taka zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżony nią wyrok wydano z rażącą obrazą wskazanych w zarzutach kasacji przepisów, która- z racji na swój charakter- miała istotny wpływ na jego treść. W związku z tym, w badanej sprawie doszło do zawieszenia terminów przedawnienia przestępstw zarzucanych oskarżonemu w pkt 1 i 5 aktu oskarżenia, które upłynęłyby z dniem 31 grudnia 2021 r. (...) oraz z dniem 25 listopada 2021 r. (...). W konsekwencji, nie było podstaw do orzeczenia o uchyleniu wyroku Sądu I instancji w zakresie tych przestępstw i umorzeniu postępowania w tym samym zakresie na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k.
Skład orzekający
Małgorzata Gierszon
przewodniczący, sprawozdawca
Andrzej Stępka
członek
Piotr Mirek
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów anty-COVIDowych w kontekście przedawnienia karalności czynów skarbowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego okresu obowiązywania przepisów anty-COVIDowych i ich stosowania do czynów skarbowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia przedawnienia karalności czynów skarbowych w kontekście przepisów wprowadzonych w związku z pandemią COVID-19, co ma praktyczne znaczenie dla wielu podatników i przedsiębiorców.
“Pandemia COVID-19 zawiesiła przedawnienie kar skarbowych? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN Sygn. akt II KK 597/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 lutego 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Gierszon (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Andrzej Stępka SSN Piotr Mirek Protokolant Klaudia Binienda w sprawie M. G. skazanego za czyn z art. 56 § 2 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. i in., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 28 lutego 2023 r. kasacji Naczelnika Urzędu Skarbowego Warszawa Praga od wyroku Sądu Okręgowego Warszawa - Praga w Warszawie z dnia 25 sierpnia 2022 r., sygn. akt VI Ka 1392/21 zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi - Północ w Warszawie z dnia 31 maja 2021 r., sygn. akt III K 761/20, uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej rozstrzygnięć zawartych w pkt I.1, I.2 oraz I.3 – w odniesieniu do czynów zarzucanych oskarżonemu w pkt 1 i 5 aktu oskarżenia, pkt III oraz pkt IV i przekazuje sprawę w tym zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu Warszawa-Praga w Warszawie. UZASADNIENIE M. G. został oskarżony w kolejnych punktach aktu oskarżenia o popełnienie: 1. przestępstwa z art. 56 § 2 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. w zw. z art. 9 § 11 § 3 k.k.s.; 2. przestępstwa z art. 56 § 2 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. w zw. z art. 9 § 1 i § 3 k.k.s.; 3. przestępstwa z art. 56 § 2 k.k,s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. w zw. z art. 9 § 1 i § 3 k.k.s., 4. przestępstwa z art. 61 § 1 k.k.s. w zb. z art. 62 § 2 k.k.s. w zw. z art. 7 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. w zw. z art. 9 § 1 i § 3 k.k.s., 5. przestępstwa z art. 61 § 1 k.k.s. w zb. z art. 62 § 2 k.k.s. w zw. z art. 7 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. w zw. z art. 9 § 1 i § 3 k.k.s., 6. przestępstwa z art. 61 § 1 k.k.s. w zb. z art. 62 § 2 k.k.s. w zw. z art. 7 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. w zw. z art. 9 § 1 i § 3 k.k.s. Wyrokiem z dnia 31.05.2021 r., sygn. akt III K 761/20, Sąd Rejonowy Warszawa Praga - Północ w Warszawie uznał M. G. za winnego popełnienia zarzucanych mu czynów i orzekł karę łączną grzywny w wysokości 720 stawek dziennych po 100 złotych każda stawka oraz zasądził na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe. W następstwie apelacji, wniesionej przez obrońcę oskarżonego, Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie wyrokiem z dnia 25 sierpnia 2022 r., sygn. akt VI KA 1392/21,zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że rozwiązał karę łączną grzywny (orzeczoną w punkcie 3), uchylił orzeczenie z punktu 1 wyroku w odniesieniu do czynu zarzuconego oskarżonemu w punkcie 1 aktu oskarżenia i w tym zakresie na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. w zw. z art. 44 § 1 i § 3 k.k.s. umorzył postępowanie, a kosztami postępowania w tej części obciążył Skarb Państwa oraz uchylił orzeczenie z punktu 2 wyroku w odniesieniu do czynów zarzuconych oskarżonemu w punkcie 4 i 5 aktu oskarżenia i w tym zakresie na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. w zw. z art. 44 § 1 i § 3 k.k.s. umorzył postępowanie, a kosztami postępowania w tej części obciążył Skarb Państwa. Jednocześnie, na podstawie art. 85 § 1 k.k. i art. 39 § 1 k.k.s. pozostałe, orzeczone wobec oskarżonego kary grzywny połączył i orzekł karę łączną grzywny w wysokości 360 stawek dziennych, po 100 złotych każda stawka. W pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymał w mocy Kasację od wyroku Sądu odwoławczego wniósł Naczelnik Urzędu Skarbowego Warszawa Praga i zarzucił mu rażące naruszenie przepis ó w prawa, mające istotny wpływ na treść wyroku sądu odwoławczego, a mianowicie: - art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. w zw. z art. 44 § 1 i § 3 k.k.s., poprzez jego zastosowanie pomimo braku przesłanek wskazujących na przedawnienie karalności czyn ó w zarzucanych M. G. w pkt 1 i 5 aktu oskarżenia; - art. 15 zzr ust. 6, art. 15 zzr 1 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczeg ó lnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chor ó b zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz art. 7 ustawy z dnia 20 kwietnia 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niekt ó rych innych ustaw poprzez ich niezastosowanie i uznanie, iż doszło do przedawnienia karalności czyn ó w zarzucanych M. G. w pkt 1 i 5 aktu oskarżenia, co w konsekwencji doprowadziło do zmiany wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Północ w Warszawie z dnia 31.05.2021 r. sygn. akt III K 761/20 m.in. poprzez uchylenie orzeczenia z punktu 1 wyroku w odniesieniu do czynu zarzuconego oskarżonemu w pkt 1 aktu oskarżenia i w tym zakresie umorzenia postępowania oraz poprzez uchylenie orzeczenia z pkt 2 wyroku w odniesieniu do czynu zarzuconego oskarżonemu w punkcie 5 aktu oskarżenia i w tym zakresie umorzenia postępowania. W zwi ązku z tymi zarzutami skarżący wni ó sł o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu Warszawa-Praga w Warszawie, celem ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na kasację prokurator wniósł o jej uwzględnienie jako oczywiście zasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest oczywiście zasadna i jako taka zasługuje na uwzględnienie- w trybie art. 535 § 5 k.p.k. Zaskarżony nią wyrok wydano z rażącą obrazą wskazanych w zarzutach kasacji przepisów, która- z racji na swój charakter- miała istotny wpływ na jego treść.. Zwr ócić należy uwagę, że Sąd Okręgowy Warszawa Praga w Warszawie pomimo uchylenia pkt 1 wyroku Sądu I instancji w odniesieniu do czynu zarzucanego oskarżonemu w pkt 1 aktu oskarżenia oraz jego pkt 2, w zakresie czynów zarzuconych oskarżonemu w pkt 4 i 5 aktu oskarżenia, i w tym zakresie umorzenia postępowania na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. w zw. z art. 44 § 1 i 3 k.k.s., w uzasadnienia wyroku przyznał, że popełnił błąd. Na s. 8 i 9 uzasadnienia zaskarżonego wyroku stwierdził, że na podstawie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 11 czerwca 2011 r., III KK 173/21, błędnie uznał, że wynikająca z art. 15 zzr ust. 6 wspomnianej wcześniej ustawy z dnia 2 marca 2020 r. norma o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia dotyczy jedynie przestępstw, wykroczeń, przestępstw skarbowych i wykroczeń skarbowych popełnionych w okresie od dnia wejścia w życie tego przepisu do dnia jego uchylenia. Przyznał dalej, że nie dostrzegł, iż z art. 7 ustawy z 20 kwietnia 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2021, póz. 1023), obowiązującym od 22 czerwca 2021 r., wynika, że przepisy te stosuje się także do czynów popełnionych przed dniem wejścia w życie tej ustawy, chyba że termin przedawnienia już upłynął. Powyższą ustawą dodano art. 15 zzr(1), w którego ust. 1 przewidziano, że w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii, ogłoszonego z powodu COVID-19, oraz w okresie 6 miesięcy po ich odwołaniu nie biegnie przedawnienie karalności czynu oraz przedawnienie wykonania kary w sprawach o przestępstwa i przestępstwa skarbowe. W jego ust. 2 przewidziano, że okresy, o których mowa w ust. 1, liczy się od dnia 14 marca 2000 r. - w przypadku stanu zagrożenia epidemicznego, oraz od dnia 20 marca 2020 r. - w przypadku stanu epidemii. W związku z powyższym, w badanej sprawie doszło do zawieszenia terminów przedawnienia przestępstw zarzucanych oskarżonemu w pkt 1 i 5 aktu oskarżenia, które upłynęłyby z dniem 31 grudnia 2021 r. (w przypadku przestępstwa zarzucanego w pkt 1 aktu oskarżenia) oraz z dniem 25 listopada 2021 r. (w przypadku przestępstwa zarzucanego w pkt 5 aktu oskarżenia). W konsekwencji, nie było podstaw do orzeczenia o uchyleniu wyroku Sądu I instancji w zakresie tych przestępstw i umorzeniu postępowania w tym samym zakresie na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI