II KK 585/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy nie wstrzymał wykonania wyroku skazującego pomimo wniesienia kasacji, uznając brak podstaw do zastosowania wyjątkowej instytucji procesowej.
Obrońca skazanego złożył wniosek o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie, który utrzymał w mocy wyrok skazujący za zgwałcenie nieletniej. Sąd Najwyższy, analizując wniosek w kontekście kasacji, uznał, że nie zachodzą wyjątkowe okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania prawomocnego orzeczenia, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem.
Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek obrońcy skazanego P.Z. o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Rykach skazujący oskarżonego za zgwałcenie szesnastoletniej dziewczyny z zastosowaniem przemocy. Obrońca wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego, zarzucając naruszenia przepisów prawa procesowego i domagając się uniewinnienia lub uchylenia wyroku. W ramach kasacji złożono również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 532 § 1 k.p.k. oraz zasadę niezwłocznej wykonalności prawomocnych orzeczeń (art. 9 k.k.w.), podkreślił wyjątkowy charakter instytucji wstrzymania wykonania. Stwierdził, że takie wstrzymanie jest możliwe jedynie w sytuacjach absolutnie wyjątkowych, gdy wykonanie kary przed rozpoznaniem kasacji spowodowałoby nieodwracalne następstwa, a sama kasacja nakazuje przewidywać jej uwzględnienie. Analiza materiału dowodowego i wniosku obrońcy nie wykazała istnienia takich okoliczności, w związku z czym Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosku i odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego kasacją wyroku.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, wstrzymanie wykonania jest instytucją wyjątkową i wymaga wykazania szczególnych okoliczności uzasadniających przewidywanie uwzględnienia kasacji.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołuje się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym wstrzymanie wykonania prawomocnego orzeczenia jest możliwe tylko w sytuacjach absolutnie wyjątkowych, gdy wykonanie kary przed rozpoznaniem kasacji spowodowałoby dla skazanego zbyt poważne i nieodwracalne następstwa, a sama kasacja nakazuje przewidywać jej uwzględnienie. Analiza wniosku obrońcy nie wykazała takich okoliczności.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
nie uwzględnić wniosku i odmówić wstrzymania wykonania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. Z. | osoba_fizyczna | skazany |
| X.Y. | osoba_fizyczna | pokrzywdzona |
Przepisy (4)
Główne
k.p.k. art. 532 § 1
Kodeks postępowania karnego
Sąd Najwyższy może wstrzymać wykonanie zaskarżonego kasacją orzeczenia lub innego orzeczenia, którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia kasacji.
k.k. art. 197 § 1
Kodeks karny
Przepis, na podstawie którego skazano oskarżonego (zgwałcenie).
Pomocnicze
k.p.k. art. 532 § 3
Kodeks postępowania karnego
Posiedzenie w przedmiocie wstrzymania wykonania odbywa się bez udziału stron.
k.k.w. art. 9
Kodeks karny wykonawczy
Prawomocne orzeczenia są niezwłocznie wykonalne.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Argumenty obrońcy przemawiające za wstrzymaniem wykonania wyroku.
Godne uwagi sformułowania
wstrzymanie wykonalności prawomocnego orzeczenia ze względu na swoją wyjątkowość powinno być uzasadnione szczególnymi i jednoznacznymi w swej wymowie okolicznościami prowadzącymi do wniosku, że wykonanie kary przed rozpoznaniem kasacji spowodowałoby dla skazanego zbyt poważne i w zasadzie nieodwracalne następstwa
Skład orzekający
Ryszard Witkowski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy wstrzymania wykonania wyroku w postępowaniu kasacyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie nie wykazano przesłanek do zastosowania instytucji z art. 532 § 1 k.p.k.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia procesowego w postępowaniu karnym – możliwości wstrzymania wykonania wyroku w sytuacji wniesienia kasacji, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.
“Czy wstrzymanie wykonania wyroku w kasacji jest możliwe? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN II KK 585/23 POSTANOWIENIE Dnia 16 stycznia 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Ryszard Witkowski w sprawie P. Z. skazanego z art. 197 § 1 k.k. po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2024 r. w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron w trybie art. 532 § 3 k.p.k. wniosku obrońcy skazanego w przedmiocie wstrzymania wykonania wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie z 25 maja 2023 r. sygn. akt XI Ka 411/23, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Rykach z 25 stycznia 2023 r. sygn. akt II K 439/20, na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. a contrario p o s t a n o w i ł: nie uwzględnić wniosku i odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego kasacją wyroku. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w Lublinie wyrokiem z 25 maja 2023 r. sygn. akt XI Ka 411/23 na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego P.Z. utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Rykach z 25 stycznia 2023 r. sygn. akt II K 439/20, którym został uznany za winnego popełnienia czynu zabronionego polegającego na tym, że w nocy z xxx 2020 r. w P. woj. […] stosując wobec szesnastoletniej X.Y. przemoc w postaci przytrzymywania jej od tyłu w pasie i przyciągania do siebie, uniemożliwiając jej oswobodzenie się oraz wykorzystując jej strach przed reakcją przebywających na tej samej posesji osób najbliższych, rozebrał i doprowadził ją do obcowania płciowego mimo wielokrotnie zgłaszanego sprzeciwu wskazującego na brak jej woli do podjęcia współżycia, tj. popełnienia występku z art. 197 §1 k.k. za co wymierzono mu karę 2 lat pozbawienia wolności. Kasację od wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie wywiódł obrońca skazanego, zarzucając zaskarżonemu rozstrzygnięciu rażące naruszenia przepisów prawa procesowego, a mianowicie: 1. art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 193 k.p.k. w zw. z art. 185a § 2 k.p.k. 2. art. 453 § 1a k.p.k. z zw. z art. 29 § 1 k.p.k. 3. art. 433 § 2 k.p.k. (pkt 3-7 kasacji) 4. art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k. oraz wniósł o uniewinnienie oskarżonego, ewentualnie zaś o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Lublinie do ponownego rozpoznania. Podnosząc powyższe zarzuty obrońca zawarł w kasacji także wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia. W odpowiedzi na kasację prokurator wniósł o uznanie jej za oczywiście bezzasadną i jej oddalenie oraz o oddalenie wniosku o wstrzymanie wykonania orzeczenia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek obrońcy o wstrzymanie wykonania zaskarżonego kasacją orzeczenia wobec wymienionego skazanego okazał się bezzasadny. Wprawdzie zgodnie z art. 532 § 1 k.p.k., w przypadku wniesienia kasacji, Sąd Najwyższy ma możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonego tym środkiem orzeczenia, jak i innego orzeczenia, którego wykonanie zależy od ewentualnego rozstrzygnięcia kasacji, to jednak w świetle zasady wynikającej z art. 9 k.k.w. – niezwłocznej wykonalności prawomocnych orzeczeń, nie ulega wątpliwości, iż możliwość taka odnosi się do sytuacji o charakterze absolutnie wyjątkowym. W zakresie możliwości wstrzymania wykonalności prawomocnego orzeczenia Sąd Najwyższy w niniejszym składzie podziela pogląd utrwalony w orzecznictwie, w którego świetle: „wstrzymanie wykonalności prawomocnego orzeczenia ze względu na swoją wyjątkowość powinno być uzasadnione szczególnymi i jednoznacznymi w swej wymowie okolicznościami prowadzącymi do wniosku, że wykonanie kary przed rozpoznaniem kasacji spowodowałoby dla skazanego zbyt poważne i w zasadzie nieodwracalne następstwa” [postanowienie Sądu Najwyższego (dalej SN) z 23 maja 2022 r. sygn. akt V KK 130/22; podobnie postanowienia SN: z 22 stycznia 2020 r. sygn. akt III KK 5/20; z 18 listopada 2003 r. sygn. akt IV KK 347/03]. Następstwo tego rodzaju mogłoby mieć miejsce w sytuacji, gdy już pobieżna analiza kasacji, nakazuje przewidywać ewentualność jej przyszłego uwzględnienia, czego natomiast autor wniosku w niniejszej sprawie nie wykazał. Sąd Najwyższy zauważa także, iż nadzwyczajny charakter kasacji i związane z nim skutki procesowe zastosowania instytucji przewidzianej w art. 532 § 1 k.p.k., czynią wstrzymanie wykonania orzeczenia możliwym, dopiero gdy ewentualność uwzględnienia kasacji jawi się jako wysoce prawdopodobna. Analiza materiałów postępowania oraz wniosku obrońcy o wstrzymanie wykonania zaskarżonego kasacją orzeczenia (który nie został przez autora uzasadniony) – nie przesądzając w tym miejscu w żadnej mierze końcowej oceny zasadności wniesionej kasacji – w ocenie Sądu Najwyższego w niniejszym składzie, nie prowadzi do stwierdzenia okoliczności, które uzasadniałyby wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji. [J.J.] [ał]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI