II KK 558/22

Sąd Najwyższy2023-01-25
SNKarnewykroczeniaŚrednianajwyższy
wykroczeniepostępowanie nakazowekara aresztunaruszenie prawa procesowegoSąd Najwyższykasacja

Sąd Najwyższy uchylił wyrok nakazowy Sądu Rejonowego, który błędnie orzekł karę aresztu w postępowaniu nakazowym, naruszając tym samym przepisy prawa procesowego.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Lubartowie, który orzekł karę 30 dni aresztu za wykroczenie z art. 51 § 2 k.w. w trybie postępowania nakazowego. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając rażące naruszenie art. 93 § 1 k.p.s.w., który nie dopuszcza orzekania kary aresztu w postępowaniu nakazowym. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na niekorzyść obwinionego R. P. od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Lubartowie z dnia 31 sierpnia 2022 r., sygn. akt II W 496/22. Obwiniony został uznany za winnego popełnienia wykroczenia z art. 51 § 2 k.w., polegającego na zakłóceniu spokoju i porządku publicznego w sklepie pod wpływem alkoholu. Sąd Rejonowy, orzekając w trybie nakazowym, wymierzył mu karę 30 dni aresztu. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie art. 93 § 1 k.p.s.w., który ogranicza możliwość orzekania w postępowaniu nakazowym do nagany, grzywny lub kary ograniczenia wolności, wykluczając karę aresztu. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywistą i zasadną, potwierdzając, że sąd pierwszej instancji naruszył wskazany przepis, co miało istotny wpływ na treść orzeczenia. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w Lubartowie do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność rozważenia rodzaju kary i dopuszczalności trybu postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie nakazowe nie dopuszcza orzeczenia kary aresztu, a jedynie nagany, grzywny lub kary ograniczenia wolności.

Uzasadnienie

Przepis art. 93 § 1 k.p.s.w. jasno określa katalog kar, które mogą być orzeczone w postępowaniu nakazowym. Kara aresztu, mimo że przewidziana w art. 51 § 2 k.w., nie znajduje się w tym katalogu, co czyni jej orzeczenie w tym trybie rażącym naruszeniem prawa procesowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

obwiniony (w sensie procesowym, gdyż jego sprawa będzie rozpoznana prawidłowo)

Strony

NazwaTypRola
R. P.osoba_fizycznaobwiniony

Przepisy (5)

Główne

k.p.s.w. art. 93 § § 1

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Postępowanie nakazowe dopuszcza orzeczenie nagany, grzywny albo kary ograniczenia wolności. Nie jest dopuszczalne orzeczenie kary aresztu w tym trybie.

Pomocnicze

k.w. art. 51 § § 2

Kodeks wykroczeń

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

Umożliwia rozpoznanie kasacji na posiedzeniu bez udziału stron.

k.p.s.w. art. 110 § § 1

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Podstawa do wniesienia kasacji.

k.p.s.w. art. 112

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Rejonowy rażąco naruszył art. 93 § 1 k.p.s.w., orzekając karę aresztu w postępowaniu nakazowym, co jest niedopuszczalne.

Godne uwagi sformułowania

kasacja okazała się zasadna w stopniu oczywistym rażące naruszenie przepisu prawa procesowego nie jest w tym trybie dopuszczalne wymierzenie kary aresztu co stanowi rażące naruszenie art. 93 § 1 k.p.s.w., mające w sposób oczywisty istotny wpływ na treść wydanego orzeczenia

Skład orzekający

Antoni Bojańczyk

przewodniczący-sprawozdawca

Zbigniew Kapiński

członek

Adam Roch

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Naruszenie przepisów postępowania nakazowego, dopuszczalność orzekania kary aresztu w tym trybie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji orzekania kary aresztu w postępowaniu nakazowym w sprawach o wykroczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnego błędu proceduralnego popełnionego przez sąd pierwszej instancji, co jest ważne dla praktyków prawa wykroczeniowego i karnego.

Sąd Najwyższy: Kara aresztu w postępowaniu nakazowym to błąd!

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt II KK 558/22
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 25 stycznia 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Antoni Bojańczyk (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Zbigniew Kapiński
‎
SSN Adam Roch
w sprawie
R. P.
,
obwinionego z art. 51 § 2 k.w.
po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2023 r. w Izbie Karnej,
na posiedzeniu bez udziału stron (art. 535 § 5 k.p.k.),
kasacji wniesionej na niekorzyść obwinionego przez Prokuratora Generalnego
od wyroku
nakazowego Sądu Rejonowego w Lubartowie
z dnia 31 sierpnia 2022 r., sygn. akt II W 496/22
uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w Lubartowie do ponownego rozpoznania
.
UZASADNIENIE
R. P. został obwiniony o to, że w dniu 5 sierpnia 2022 r. o godz. 18:30 w miejscowości K., ul. [...], pow. […], woj. […], znajdując się wewnątrz sklepu „B.”, zakłócił spokój i porządek publiczny w ten sposób, że będąc pod wpływem alkoholu, zaczepiał klientów sklepu, zrzucał towar z półek sklepowych, ubliżał oraz utrudniał wykonywanie pracy pracownikom, tj. o wykroczenie z art. 51 § 2 k.w.
Sąd Rejonowy w Lubartowie, wyrokiem nakazowym z dnia 31 sierpnia 2022 r., sygn. akt II W 496/227, uznał R. P. za winnego popełnienia zarzucanego mu wykroczenia wyczerpującego dyspozycję art. 51 § 2 k.w. i za to na podstawie art.
51 § 2 k.w. wymierzył mu karę 30 dni aresztu oraz zwolnił obwinionego od kosztów sądowych, wydatkami postępowania obciążając Skarb Państwa.
Powyższe orzeczenie nie zostało zaskarżone i stało się prawomocne w dniu 30 września 2022 r.
Kasację od powołanego wyroku na postawie art. 110 § 1 k.p.s.w. wywiódł Prokurator Generalny i zaskarżył to orzeczenie w całości na niekorzyść obwinionego. Zarzucając rażące i mające istotny wpływ na jego treść naruszenie przepisu prawa procesowego, a mianowicie art. 93 § 1 k.p.s.w., polegające na rozpoznaniu sprawy o czyn z art. 51 § 2 k.w. w postępowaniu nakazowym i orzeczeniu wobec obwinionego R. P. kary 30 dni aresztu, podczas gdy przepis art. 93 § 1 k.p.s.w. dopuszcza możliwość orzeczenia wyrokiem nakazowym tylko nagany, grzywny albo kary ograniczenia wolności, co wykluczało dopuszczalność takiego trybu postępowania, wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Lubartowie do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył co następuje.
Kasacja Prokuratora Generalnego okazała się zasadna w stopniu oczywistym, co uzasadniało jej rozpoznanie i uwzględnienie na posiedzeniu w trybie przewidzianym w przepisie art. 535 § 5 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.s.w.
Autor kasacji słusznie wskazuje, że Sąd Rejonowy w Lubartowie wydając zaskarżony wyrok w sposób rażący naruszył wskazany w
petitum
zarzutu przepis art. 93 § 1 k.p.s.w.
Zgodnie z art. 93 § 1 zd. 1 k.p.s.w. sąd na posiedzeniu może wydać wyrok nakazowy w sprawach o wykroczenia, w których wystarczające jest wymierzenie nagany, grzywny albo kary ograniczenia wolności.
A contrario
nie jest w tym trybie dopuszczalne wymierzenie kary aresztu, mimo że przewidziano ją w art. 51 § 2 k.w. będącego w rozpoznawanej sprawie podstawą ukarania.
Tymczasem Sąd Rejonowy w Lubartowie przyjmując, że wina R. P. nie budzi wątpliwości i orzekając w trybie art. 93 § 1 k.p.s.w. na posiedzeniu bez udziału stron, nie zważając na powyższe ograniczenia, wymierzył obwinionemu karę 30 dni aresztu, nieprzewidzianą w katalogu kar możliwych do wymierzenia w postępowaniu nakazowym, co stanowi rażące naruszenie art. 93 § 1 k.p.s.w., mające w sposób oczywisty istotny wpływ na treść wydanego orzeczenia (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 12 lutego 2019 r., II KK 191/18, Prok. i Pr.-wkł. 2019/7-8/31, LEX nr 2621846; z dnia 10 sierpnia 2017 r., III KK 308/17, LEX nr 2340592; z dnia 23 listopada 2016 r., V KK 328/16, Prok. i Pr.-wkł. 2017/1/24, KZS 2017/2/66, LEX nr 2200404; z dnia 24 sierpnia 2016 r., IV KK 263/16, LEX nr 2093755). Bez wątpienia przekonanie sądu pierwszej instancji o celowości wymierzenia obwinionemu kary aresztu za popełnione wykroczenie powinno było przesądzić o odstąpieniu od orzekania w trybie nakazowym i skierowaniu sprawy do rozpoznania w trybie zwyczajnym.
Mając to na uwadze, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w Lubartowie do ponownego rozpoznania. W ponownym postępowaniu sąd
meriti
rozważy kwestie wskazane powyżej, tj. rodzaj kary, jaka powinna być wymierzona obwinionemu za popełnione wykroczenie, co ma zasadnicze znaczenie z punktu widzenia dopuszczalności orzekania w odpowiednim trybie.
Z tych względów orzeczono jak w wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI