II KK 554/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił środek karny zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych orzeczony wobec osoby, która naruszyła zakaz prowadzenia rowerów, wskazując na błędną interpretację przepisów prawa karnego materialnego.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego dotyczącą wyroku Sądu Rejonowego w Zamościu, którym skazano A.B. za prowadzenie roweru mimo orzeczonego zakazu. Sąd Rejonowy oprócz kary ograniczenia wolności orzekł również zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych oraz świadczenie pieniężne. Kasacja zarzuciła rażące naruszenie prawa materialnego w zakresie orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, wskazując, że przepis art. 42 § 1a pkt 2 k.k. ma zastosowanie tylko do naruszenia zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, a nie rowerowych.
Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść skazanego A.B. od wyroku Sądu Rejonowego w Zamościu. Sąd Rejonowy uznał A.B. winnym popełnienia przestępstwa z art. 244 k.k. za prowadzenie roweru w dniu 24 sierpnia 2024 roku, pomimo orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów rowerowych. Sąd Rejonowy wymierzył skazanemu karę 12 miesięcy ograniczenia wolności, a ponadto orzekł środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 2 lat oraz świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym. Kasacja Prokuratora Generalnego dotyczyła wyłącznie orzeczonego środka karnego, zarzucając rażące naruszenie przepisów prawa karnego materialnego, a mianowicie art. 42 § 1a pkt 2 k.k. w zw. z art. 244 k.k. Prokurator Generalny argumentował, że przepis ten ma zastosowanie jedynie do sprawcy, który nie zastosował się do zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, a nie do naruszenia zakazu prowadzenia pojazdów rowerowych. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, podzielając stanowisko Prokuratora Generalnego. Sąd Najwyższy podkreślił, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, rower nie jest pojazdem mechanicznym, a zatem w sytuacji, gdy przestępstwo z art. 244 k.k. polegało na niezastosowaniu się do zakazu prowadzenia rowerów, nie ma podstaw do orzekania zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych. Sąd Najwyższy uchylił punkt wyroku orzekający zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych, uznając, że jego zastosowanie stanowiło naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na treść orzeczenia.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie zakazu prowadzenia pojazdów rowerowych nie stanowi podstawy do orzeczenia zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na podstawie art. 42 § 1a pkt 2 k.k., ponieważ rower nie jest pojazdem mechanicznym.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że przepis art. 42 § 1a pkt 2 k.k. ma zastosowanie tylko w przypadku, gdy sprawca naruszył zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych. Ponieważ rower nie jest pojazdem mechanicznym, orzeczenie zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w takiej sytuacji stanowi naruszenie prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie pkt II zaskarżonego wyroku
Strona wygrywająca
Prokurator Generalny (na korzyść skazanego)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A.B. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (6)
Główne
k.k. art. 244
Kodeks karny
Przestępstwo polegające na niezastosowaniu się do zakazu prowadzenia pojazdów.
k.k. art. 42 § § 1a pkt 2
Kodeks karny
Obligatoryjny środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w przypadku skazania za przestępstwo z art. 244 k.k., pod warunkiem naruszenia zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych.
Pomocnicze
k.k. art. 43 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 43a § § 2
Kodeks karny
Świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej.
k.p.k. art. 535 § § 5
Kodeks postępowania karnego
Tryb rozpoznawania kasacji na posiedzeniu.
k.p.k. art. 521
Kodeks postępowania karnego
Tryb wnoszenia kasacji na korzyść skazanego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie art. 42 § 1a pkt 2 k.k. poprzez orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych w sytuacji naruszenia zakazu prowadzenia pojazdów rowerowych. Rower nie jest pojazdem mechanicznym, co wyklucza zastosowanie art. 42 § 1a pkt 2 k.k.
Godne uwagi sformułowania
rower nie jest pojazdem mechanicznym nie ma podstaw do orzekania zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych
Skład orzekający
Dariusz Kala
przewodniczący
Marek Pietruszyński
członek
Włodzimierz Wróbel
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 244 k.k. w zw. z art. 42 § 1a pkt 2 k.k. w kontekście naruszenia zakazu prowadzenia pojazdów innych niż mechaniczne."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy naruszony zakaz dotyczył pojazdów innych niż mechaniczne (np. rowerów).
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje istotną różnicę między pojazdem mechanicznym a rowerem w kontekście prawa karnego, co może być zaskakujące dla wielu osób i ma praktyczne znaczenie dla interpretacji przepisów.
“Czy jazda rowerem po zakazie prowadzenia pojazdów mechanicznych to to samo? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN II KK 554/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 30 stycznia 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Kala (przewodniczący) SSN Marek Pietruszyński SSN Włodzimierz Wróbel (sprawozdawca) w sprawie A.B., skazanego z art. 244 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 30 stycznia 2025 r., w trybie art. 535 § 5 k.p.k. kasacji wniesionej Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego, od prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w Zamościu dnia 30 września 2024 r., sygn. akt II K 1048/24, uchyla pkt II zaskarżonego wyroku. Marek Pietruszyński Dariusz Kala Włodzimierz Wróbel UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Rejonowego w Zamościu z dnia 30 września 2024 roku (sygn. akt II K 1048/24) A.B. został uznany winnym popełnienia zarzucanego mu czynu. Oskarżony został obwiniony o to, że w dniu 24 sierpnia 2024 roku w miejscowości Ł., prowadził rower w ruchu lądowym, pomimo orzeczonego wobec niego zakazu prowadzenia pojazdów rowerowych, który to zakaz został orzeczony wyrokiem Sądu Rejonowego w Zamościu II Wydział Karny z dnia 4 kwietnia 2024 roku (sygn. akt II W 340/24), na okres 8 miesięcy, obowiązujący od 18 kwietnia 2024 roku do 18 grudnia 2024 roku. W związku z powyższym, Sąd uznał A.B. za winnego popełnienia przestępstwa z art. 244 k.k., polegającego na niezastosowaniu się do zakazu prowadzenia pojazdów rowerowych. Za ten czyn Sąd wymierzył mu karę 12 miesięcy ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin w stosunku miesięcznym. Ponadto, na podstawie art. 42 § 1a pkt 2 k.k. w związku z art. 43 § 1 k.k., Sąd orzekł wobec oskarżonego środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 2 lat. Dodatkowo, na podstawie art. 43a § 2 k.k., Sąd orzekł wobec A.B. świadczenie pieniężne w kwocie 5000 złotych na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. Wyrok ten uprawomocnił się bez zaskarżenia. Kasację od tego wyroku na korzyść skazanego wniósł w trybie art. 521 k.p.k. w zakresie orzeczonego środka karnego Prokurator Generalny, zarzucając wyrokowi „rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa karnego materialnego, a mianowicie art. 42 § 1a pkt 2 k.k. w zw. z art. 244 k.k., polegające na nieuzasadnionym uznaniu, iż istnieją podstawy do orzeczenia wobec oskarżonego A.B., za przypisane mu przestępstwo z art. 244 k.k., środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 2 (dwóch) lat, podczas gdy art. 42 § 1a pkt 2 k.k., na podstawie którego nieprawidłowo orzeczono środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, ma zastosowanie do sprawcy czynu z art. 244 k.k.. jeżeli ten nie zastosował się do zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, w czym nie zawiera się naruszony przez oskarżonego A.B. zakaz prowadzenia pojazdów rowerowych.” Prokurator Generalny wniósł o uchylenie punktu II wyroku nakazowego, zawierającego orzeczenie wobec oskarżonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja okazała się zasadna. Rację ma Prokurator Generalny, że zgodnie z art. 42 § 1a pkt 2 k.k., zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych jest obligatoryjnym środkiem karnym w przypadku skazania za przestępstwo z art. 244 k.k., pod warunkiem jednak, że naruszenie dotyczyło zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych. Jak wskazuje orzecznictwo, zakres przedmiotowy tego zakazu jest szeroki i obejmuje wszelkie pojazdy mechaniczne, bez względu na kategorię czy rodzaj ruchu. Jednakże, nie budzi też wątpliwości w orzecznictwie, że rower nie jest pojazdem mechanicznym. Oznacza to, że w sytuacji, gdy przestępstwo z art. 244 k.k. polegało na niezastosowaniu się do zakazu prowadzenia rowerów, a nie pojazdów mechanicznych, nie ma podstaw do orzekania zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych (tak m.in. wyrok SN z 26.06.2024 r., I KK 145/24, LEX nr 3729815). Zatem, orzeczenie sądu o takim zakazie, w niniejszej sprawie, stanowi naruszenie art. 42 § 1a pkt 2 k.k. To naruszenie miało istotny wpływ na treść orzeczenia, ponieważ skutkowało nałożeniem na skazanego nieadekwatnej do jego czynu sankcji. Należało wobec tego orzec jak w sentencji. Marek Pietruszyński Dariusz Kala Włodzimierz Wróbel [WB] [a.ł]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI