II KK 545/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał kasację obrońcy J. K. od wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego skazujący J. K. za przestępstwo z art. 233 § 6 k.k. w zw. z art. 233 § 1 k.k. i art. 272 k.k. w zb. z art. 11 § 2 k.k. Skazana złożyła nieprawdziwe oświadczenie dotyczące braku rodzeństwa zmarłego męża podczas czynności notarialnej poświadczenia dziedziczenia, co doprowadziło do wyłudzenia poświadczenia nieprawdy przez notariusza. Sąd Najwyższy, zgodnie z art. 523 § 2 k.p.k., ograniczył rozpoznanie kasacji do zarzutu naruszenia art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k., uznając pozostałe zarzuty za niedopuszczalne. W odniesieniu do zarzutu z art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k., Sąd Najwyższy stwierdził, że nie doszło do wadliwego procedowania. Wyjaśniono, że postanowienie o umorzeniu śledztwa nie było prawomocne, gdyż zostało uchylone przez Sąd Rejonowy na skutek zażalenia P. K. Sąd podkreślił, że P. K., mimo iż nie był bezpośrednim pokrzywdzonym, miał prawo złożyć zażalenie na podstawie art. 306 § 1a pkt 3 k.p.k., ponieważ jego prawa zostały naruszone w wyniku przestępstwa. Sąd Najwyższy uznał, że zażalenie to było zasadne i zostało prawidłowo rozpoznane, co doprowadziło do dalszego postępowania i ostatecznie do skazania. W związku z tym kasacja została oddalona jako oczywiście bezzasadna, a skazaną obciążono kosztami postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja dopuszczalności zażalenia na postanowienie o umorzeniu śledztwa przez osobę niebędącą pokrzywdzonym, ale której prawa zostały naruszone, zgodnie z art. 306 § 1a pkt 3 k.p.k. oraz ograniczenia rozpoznawania kasacji na korzyść skazanego.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i interpretacji przepisów k.p.k. dotyczących zażaleń i kasacji.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zażalenie na postanowienie o umorzeniu śledztwa złożone przez osobę, która nie jest pokrzywdzonym, ale złożyła zawiadomienie o przestępstwie, którego skutkiem było naruszenie jej praw, jest dopuszczalne i czy jego rozpoznanie przez sąd niższej instancji stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zażalenie złożone przez osobę niebędącą pokrzywdzonym, która złożyła zawiadomienie o przestępstwie z art. 233 k.k. i wskutek tego przestępstwa doszło do naruszenia jej praw, jest dopuszczalne na podstawie art. 306 § 1a pkt 3 k.p.k. Rozpoznanie takiego zażalenia nie stanowi bezwzględnej przyczyny odwoławczej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że zgodnie z art. 306 § 1a pkt 3 k.p.k. zażalenie na postanowienie o umorzeniu śledztwa przysługuje również osobie, która złożyła zawiadomienie o przestępstwie, jeśli wskutek tego przestępstwa doszło do naruszenia jej praw. Sąd podkreślił, że naruszenie praw nie musi wynikać bezpośrednio z przestępstwa, a może być skutkiem pośrednim. W analizowanej sprawie P. K. złożył zawiadomienie o przestępstwie, a przypisany oskarżonej czyn miał negatywny wpływ na jego dobra chronione prawem, co uzasadniało dopuszczalność zażalenia i jego rozpoznanie.
Czy kasacja wniesiona na korzyść skazanego, któremu nie wymierzono kary pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania, może być rozpoznana w zakresie zarzutów innych niż te dotyczące uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kasacja wniesiona na korzyść skazanego, któremu nie wymierzono kary pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania, podlega rozpoznaniu jedynie w zakresie zarzutów dotyczących uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na treść art. 523 § 2 k.p.k., który stanowi, że kasację na korzyść można wnieść jedynie w razie skazania za przestępstwo na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania. Wyjątek stanowi kasacja wniesiona z powodu uchybień z art. 439 k.p.k. W tej sprawie, ponieważ skazanej nie wymierzono kary bez warunkowego zawieszenia, pozostałe zarzuty kasacji były niedopuszczalne i nie podlegały rozpoznaniu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. K. | osoba_fizyczna | skazana |
| P. K. | osoba_fizyczna | zawiadamiający |
Przepisy (20)
Główne
k.k. art. 233 § 6
Kodeks karny
k.k. art. 233 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 272
Kodeks karny
k.k. art. 11 § 2
Kodeks karny
k.p.k. art. 17 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 439 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 306 § 1a
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 306 § 1
Kodeks postępowania karnego
Pomocnicze
k.p.k. art. 535 § 3
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 69 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 69 § 2
Kodeks karny
k.k. art. 70 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 71 § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 170 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 433 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 457 § 3
Kodeks postępowania karnego
Dz. U. z 2022 r. poz. 2600
Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw
k.p.k. art. 523 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 523 § 4
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kasacja jest oczywiście bezzasadna. • Zarzut naruszenia art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. w związku z rozpoznaniem zażalenia P. K. jest niezasadny, gdyż P. K. miał prawo złożyć zażalenie na podstawie art. 306 § 1a pkt 3 k.p.k., a jego prawa zostały naruszone. • Pozostałe zarzuty kasacji są niedopuszczalne z uwagi na ograniczenia wynikające z art. 523 § 2 k.p.k.
Odrzucone argumenty
Postępowanie zostało wszczęte i prowadzone z naruszeniem przepisów, w tym na skutek rozpoznania zażalenia osoby nieuprawnionej (P. K.), co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. • Obraza przepisów postępowania (art. 7 k.p.k., art. 170 § 1 pkt 2 k.p.k., art. 433 § 2 k.p.k., art. 457 § 3 k.p.k.). • Obraza prawa materialnego (art. 233 § 1 k.k. w zw. z art. 233 § 6 k.k. w zw. z art. 272 k.k.). • Błąd w ustaleniach faktycznych.
Godne uwagi sformułowania
kasację uznać należało za oczywiście bezzasadną i jako taką oddalić • podlegała ona rozpoznaniu jedynie w zakresie pierwszego podniesionego w niej zarzutu • nie ulega wątpliwości, że P. K. złożył zawiadomienie o podejrzeniu popełnia przestępstwa, którego dotyczył zaskarżony kasacją wyrok, a przypisany oskarżonej czyn miał negatywny wpływ na jego dobra chronione prawem • nie sposób uznać, by było to źródłem kwalifikowanej wady postępowania, umożliwiającej uwzględnienie kasacji
Skład orzekający
Piotr Mirek
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja dopuszczalności zażalenia na postanowienie o umorzeniu śledztwa przez osobę niebędącą pokrzywdzonym, ale której prawa zostały naruszone, zgodnie z art. 306 § 1a pkt 3 k.p.k. oraz ograniczenia rozpoznawania kasacji na korzyść skazanego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i interpretacji przepisów k.p.k. dotyczących zażaleń i kasacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia procesowego związanego z prawem do zaskarżania decyzji o umorzeniu śledztwa przez osoby niebędące bezpośrednimi pokrzywdzonymi, co ma znaczenie dla szerokiego kręgu spraw. Ograniczenia w rozpoznawaniu kasacji również są istotne dla praktyki prawniczej.
“Czy można zaskarżyć umorzenie śledztwa, nawet jeśli nie jesteś ofiarą? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.