II KK 54/25

Sąd Najwyższy2025-05-28
SNKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuWysokanajwyższy
narkotykiprzemytposiadaniekara grzywnykara pozbawienia wolnościciąg przestępstwkasacjaSąd Najwyższyprawo karne

Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Okręgowego w części dotyczącej grzywny za ciąg przestępstw narkotykowych, wskazując na obligatoryjność jej orzekania.

Prokurator Generalny wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie, zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego polegające na nieorzeczeniu obligatoryjnej kary grzywny za ciąg przestępstw związanych z przywozem znacznych ilości środków odurzających. Sąd Najwyższy przychylił się do tej argumentacji, wskazując, że art. 55 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii przewiduje kumulatywną karę grzywny i pozbawienia wolności. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej grzywny i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie, który skazał M.O. za przestępstwa związane z przywozem i posiadaniem znacznych ilości środków odurzających. Prokurator Generalny zarzucił sądowi pierwszej instancji rażące naruszenie prawa materialnego, polegające na zaniechaniu orzeczenia obligatoryjnej kary grzywny, mimo skazania za ciąg przestępstw z art. 55 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Sąd Najwyższy uznał ten zarzut za zasadny. Wskazał, że zgodnie z obowiązującymi przepisami, przestępstwa określone w art. 55 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii zagrożone są kumulatywną karą grzywny i pozbawienia wolności. Pominięcie orzeczenia grzywny stanowiło rażące naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na treść wyroku. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej braku rozstrzygnięcia o grzywnie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Warszawie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, obligatoryjne jest orzekanie kary grzywny obok kary pozbawienia wolności za ciąg przestępstw z art. 55 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii.

Uzasadnienie

Przepisy art. 55 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, w każdej z przewidzianych tam postaci, zagrożone są kumulatywną karą grzywny i kary pozbawienia wolności od dnia wejścia w życie ustawy. Ustawodawca przewidział obligatoryjne orzekanie obu tych rodzajów kar.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku w części i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

Prokurator Generalny

Strony

NazwaTypRola
M. O.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (10)

Główne

u.p.n. art. 55 § ust. 3

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

Przestępstwa określone w art. 55 ustawy zagrożone są kumulatywną karą grzywny i kary pozbawienia wolności.

u.p.n. art. 62 § ust. 1

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

Pomocnicze

k.k. art. 4 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 91 § § 1

Kodeks karny

Dotyczy kwalifikacji czynów jako ciągu przestępstw.

k.k. art. 91 § § 2

Kodeks karny

Dotyczy łączenia kar w przypadku ciągu przestępstw.

k.k. art. 63 § § 1 i 5

Kodeks karny

Dotyczy zaliczenia okresu rzeczywistego pozbawienia wolności na poczet orzeczonej kary.

u.p.n. art. 70 § ust. 1

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

Dotyczy orzekania przepadku dowodów rzeczowych.

k.k. art. 44 § § 2

Kodeks karny

Dotyczy orzekania przepadku przedmiotów.

u.p.n. art. 70 § ust. 2

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

Dotyczy orzekania przepadku dowodów rzeczowych.

u.p.n. art. 70 § ust. 4a

Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii

Dotyczy orzekania świadczenia pieniężnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie prawa materialnego przez nieorzeczenie obligatoryjnej kary grzywny za ciąg przestępstw z art. 55 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii.

Godne uwagi sformułowania

przestępstwa opisane w art. 55 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, w każdej z trzech przewidzianych tam postaci, zagrożone są od dnia wejścia w życie ww. ustawy, tj. od 4 października 2005 r., kumulatywną karą w postaci grzywny i kary pozbawienia wolności ustawodawca przewidział obligatoryjne orzekanie obu tych rodzajów kar w przypadku skazania za czyny stypizowane w tym przepisie Sąd Okręgowy w Warszawie, uznając M.O. za winnego popełnienia ciągu przestępstw z art. 55 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, nie mógł więc poprzestać na orzeczeniu wobec oskarżonego wyłącznie kary pozbawienia wolności Pominięcie orzeczenia obligatoryjnej grzywny stanowi rażące naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na treść orzeczenia, bowiem doprowadziło do zastosowania kary w wymiarze niezgodnym z ustawą.

Skład orzekający

Paweł Wiliński

przewodniczący

Waldemar Płóciennik

członek

Włodzimierz Wróbel

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obligatoryjności orzekania kary grzywny w przypadku przestępstw narkotykowych z art. 55 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przepisu ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii i jego stosowania w kontekście ciągu przestępstw.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa karnego - obligatoryjności orzekania kar, co ma bezpośrednie przełożenie na praktykę prawniczą i wymiar sprawiedliwości w sprawach narkotykowych.

Sąd Najwyższy przypomina: grzywna za narkotyki jest obowiązkowa!

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
II KK 54/25
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 28 maja 2025 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Paweł Wiliński (przewodniczący)
‎
SSN Waldemar Płóciennik
‎
SSN Włodzimierz Wróbel (sprawozdawca)
Protokolant Małgorzata Szmit
przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Dariusza Kuberskiego,
‎
w sprawie
M. O.
‎
skazanego z art. 55 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomnii
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 28 maja 2025 r.,
‎
kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego
‎
od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie
‎
z dnia 8 stycznia 2024 r., sygn. akt VIII K 149/23,
uchyla zaskarżony wyrok w części, w której nie rozstrzygnięto w przedmiocie grzywny za ciąg przestępstw określony w punkcie I tego wyroku i w tym zakresie przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Warszawie.
Waldemar Płóciennik               Paweł Wiliński                     Włodzimierz Wróbel
[PŁ]
UZASADNIENIE
Wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 8 stycznia 2024 r. (sygn. akt VIII K 149/23), po rozpoznaniu sprawy M.O., oskarżonego o szereg czynów związanych z przywozem i posiadaniem środków odurzających,
1.
w ramach czynów zarzucanych mu w punktach I, II, IV, V i VI aktu oskarżenia uznano za winnego tego, że działając w krótkich odstępach czasu, z wykorzystaniem tej samej sposobności, dopuścił się przywozu znacznej ilości środków odurzających na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, wbrew przepisom ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii (ziele konopi innych niż włókniste w łącznej masie netto 902,73 grama, 683,19 grama, 425,7 grama), różnokolorowych żelków i sproszkowanych substancji zawierających delta-9-tetrahydrokannabinol o łącznej masie netto 436,95 grama i 42,73 grama, oraz 895,97 grama ziela konopi innych niż włókniste. Czyny te zakwalifikowano jako ciąg przestępstw z art. 55 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w brzmieniu na dzień 11 lutego 2023 r. w zw. z art. 4 § 1 k.k. i przestępstwa z art. 55 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w brzmieniu na dzień 25 listopada 2022 r. w zw. z art. 4 § 1 k.k. Za te czyny, na podstawie art. 55 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w brzmieniu na dzień 11 lutego 2023 r. w zw. z art. 4 § 1 k.k. w zw. z art. 91 § 1 k.k., wymierzono mu karę 4 lat pozbawienia wolności, orzekając, że kara będzie wykonywana w systemie terapeutycznym.
2.
uznano za winnego czynu zarzucanego mu w punkcie III aktu oskarżenia, tj. tego, że w dniu 6 lutego 2023 roku w W., przy ul. [...], wbrew przepisom ustawy posiadał środek odurzający w postaci ziela konopi innych niż włókniste o wadze 6,01 grama netto. Czyn ten zakwalifikowano jako przestępstwo z art. 62 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w brzmieniu na dzień 11 lutego 2023 roku w zw. z art. 4 § 1 k.k., i za to na podstawie art. 62 ust. 1 wymienionej ustawy wymierzono mu karę 3 miesięcy pozbawienia wolności.
3.
Na podstawie art. 91 § 2 k.k. wymierzone oskarżonemu w punkcie 1 i 2 wyroku kary pozbawienia wolności połączono i wymierzono oskarżonemu karę łączną 4 lat i 1 miesiąca pozbawienia wolności.
4.
Na podstawie art. 63 § 1 i 5 k.k. na poczet orzeczonej w punkcie 3 wyroku kary łącznej pozbawienia wolności zaliczono oskarżonemu okres jego rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie od dnia 6 lutego 2023 roku godzina 12:00 do dnia 8 stycznia 2024 roku, przyjmując, iż jeden dzień rzeczywistego pozbawienia wolności jest równoważny jednemu dniowi kary pozbawienia wolności.
5.
Na podstawie art. 70 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w brzmieniu na dzień 11 lutego 2023 roku w zw. z art. 4 § 1 k.k. orzeczono przepadek na rzecz Skarbu Państwa dowodów rzeczowych zapisanych w wykazach: Drz 607/23 pod pozycją 1; [...] pod pozycją 2; [...] pod pozycją 1; [...] pod pozycjami od 7 do 16; [...] pod pozycjami od 17-18; poprzez ich zniszczenie.
6.
Na podstawie art. 70 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w brzmieniu na dzień 25 listopada 2022 roku w zw. z art. 4 § 1 k.k. orzeczono przepadek na rzecz Skarbu Państwa dowodów rzeczowych zapisanych w wykazie dowodów rzeczowych 11/22 pod pozycjami 1, 2.
7.
Na podstawie art. 44 § 2 k.k. orzeczono przepadek na rzecz Skarbu Państwa dowodów rzeczowych zapisanych w wykazach dowodów rzeczowych: 11/22 pod pozycjami: 3, 4, 5; [...] pod pozycją 5; [...] pod pozycją 1; [...] pod pozycjami od 2 do 4.
8.
Na podstawie art. 70 ust. 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w brzmieniu na dzień 11 lutego 2023 r.w zw. z art. 4 § 1 k.k. orzeczono przepadek na rzecz Skarbu Państwa dowodów rzeczowych zapisanych w wykazie dowodów rzeczowych [...] pod pozycjami 3 i 4 poprzez zniszczenie.
9.
Na podstawie art. 70 ust. 4a ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w brzmieniu na dzień 11 lutego 2023 r. w zw. z art. 4 § 1 k.k. w związku z popełnieniem przez oskarżonego przestępstw opisanych w punktach 1 a, b, d, e oraz 2, wymierzono oskarżonemu świadczenie pieniężne w wysokości po 1 000 (jeden tysiąc) złotych za każde z popełnionych przestępstw na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej.
Kasację od prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 8 stycznia 2024 r. (sygn. akt VIII K 149/23) wniósł Prokurator Generalny. Zaskarżono wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze, na niekorzyść oskarżonego M.O. i zarzucono rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa materialnego - art. 55 ust. 3 ustawy z dnia 29 czerwca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, polegające na nieorzeczeniu wobec oskarżonego M.O. obligatoryjnej kary grzywny, mimo uznania go za winnego popełnienia ciągu przestępstw stypizowanych we wskazanym przepisie.
Prokurator Generalny wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Warszawie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze, na niekorzyść oskarżonego M.O., obarczony jest rażącym i mającym istotny wpływ na jego treść naruszeniem prawa materialnego.
Zgodnie z art. 55 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz.U.2023.1939.t.j.), a w szczególności z jego ustępem 3 w powiązaniu z ust. 1, penalizowane są zachowania polegające na przywozie, wywozie, przewozie, wewnątrzwspólnotowym nabyciu, wewnątrzwspólnotowej dostawie znacznej ilości środków odurzających, substancji psychotropowych, nowych substancji psychoaktywnych lub słomy makowej albo popełnionych w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub osobistej.
Kluczowe dla rozstrzygnięcia jest to, że
przestępstwa opisane w art. 55 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, w każdej z trzech przewidzianych tam postaci, zagrożone są od dnia wejścia w życie ww. ustawy, tj. od 4 października 2005 r., kumulatywną karą w postaci grzywny i kary pozbawienia wolności
.
Oznacza to, że ustawodawca przewidział obligatoryjne orzekanie obu tych rodzajów kar w przypadku skazania za czyny stypizowane w tym przepisie.
Sąd Okręgowy w Warszawie, uznając M.O. za winnego popełnienia ciągu przestępstw z art. 55 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii,
nie mógł więc poprzestać na orzeczeniu wobec oskarżonego wyłącznie kary pozbawienia wolności
.
Zgodnie z przewidzianą w tym przepisie sankcją, Sąd był zobligowany do wymierzenia mu również kary grzywny. Pominięcie orzeczenia obligatoryjnej grzywny stanowi rażące naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na treść orzeczenia, bowiem doprowadziło do zastosowania kary w wymiarze niezgodnym z ustawą.
Należało zatem orzec jak w sentencji.
Waldemar Płóciennik                 Paweł Wiliński                     Włodzimierz Wróbel
[WB]
[r.g.]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI