Orzeczenie · 2024-12-20

II KK 488/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2024-12-20
SNKarneprzestępstwa przeciwko wolności seksualnej i obyczajowościŚrednianajwyższy
stalkingnękaniezakaz zbliżania sięnaruszenie zakazukasacjaSąd Najwyższyprawo karneproces karny

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego R.K., który został skazany za czyny z art. 190a § 1 k.k. (stalking) i art. 244 k.k. (naruszenie zakazu zbliżania się). Wyrok Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim, który skazał oskarżonego za uporczywe nękanie i naruszenie zakazu, został utrzymany w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w Siedlcach. Obrońca w kasacji zarzucił rażącą obrazę przepisów prawa, w tym art. 398 § 1 k.p.k. w zw. z art. 399 § 1 k.p.k. w zakresie zmiany granic czasowych czynu przypisanego wyrokiem, co miało naruszać zasadę skargowości i prawo do obrony. Podniesiono również zarzut naruszenia art. 47b § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych poprzez zmianę składu sądu odwoławczego tuż przed rozpoznaniem sprawy. Sąd Najwyższy uznał oba zarzuty za oczywiście bezzasadne. W odniesieniu do pierwszego zarzutu, Sąd Najwyższy powołał się na utrwalony pogląd, że sąd ma prawo modyfikować ramy czasowe popełnienia przestępstwa do daty wyroku sądu pierwszej instancji, a przepis art. 399 § 1 k.p.k. nie nakłada obowiązku uprzedzenia o zmianie opisu czynu, gdy nie zachodzi zmiana kwalifikacji prawnej. W kwestii zmiany składu sądu, Sąd Najwyższy wskazał, że nastąpiła ona z uwagi na przeszkody o charakterze nagłym (art. 47b § 2 u.s.p.), a obrońca został o tym poinformowany i nie zgłosił zastrzeżeń. Ponadto, Sąd Najwyższy wykazał, że sędzia, która wstąpiła do składu, miała możliwość zapoznania się z aktami sprawy i podejmowała wcześniej czynności w tej sprawie. W konsekwencji, kasacja została oddalona, a skazany obciążony kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zmiany granic czasowych czynu w procesie karnym oraz zasad zmiany składu sądu odwoławczego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych okoliczności procesowych i interpretacji przepisów k.p.k. i u.s.p.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zmiana granic czasowych popełnienia przestępstwa przez sąd pierwszej instancji, w stosunku do czynu objętego aktem oskarżenia, narusza zasadę skargowości i prawo do obrony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli zmiana ta nie wiąże się z zakwalifikowaniem czynu według innego przepisu prawnego niż wskazany w akcie oskarżenia i sąd pierwszej instancji uprzedził o możliwości zmiany opisu czynu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na utrwalony pogląd, że modyfikacja ram czasowych czynu do daty wyroku sądu pierwszej instancji jest dopuszczalna i nie narusza zasady skargowości ani prawa do obrony, zwłaszcza gdy strony miały możliwość podjęcia działań dowodowych.

Czy zmiana składu sądu odwoławczego tuż przed rozpoznaniem sprawy, bez długotrwałej przeszkody w rozpoznawaniu sprawy w dotychczasowym składzie, narusza prawo do obrony i zasady postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli zmiana nastąpiła z powodu przeszkód o charakterze nagłym, a strony zostały o tym poinformowane i nie zgłosiły zastrzeżeń, a nowy sędzia miał możliwość zapoznania się z aktami sprawy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że zmiana składu sądu była uzasadniona przeszkodami o charakterze nagłym (art. 47b § 2 u.s.p.), a obrońca został o tym poinformowany i nie zgłosił sprzeciwu. Ponadto, wykazano, że sędzia wstępująca do składu miała możliwość zapoznania się z aktami sprawy i podejmowała wcześniej czynności w tej sprawie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
R.K.osoba_fizycznaskazany
A.P.osoba_fizycznapokrzywdzona

Przepisy (21)

Główne

k.p.k. art. 190a § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 244

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 190 § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 535 § 3

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 12 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 64 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 11 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 11 § 3

Kodeks karny

k.k. art. 41a § 1

Kodeks karny

k.k. art. 41a § 4

Kodeks karny

k.p.k. art. 398 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 399 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 14 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 6

Kodeks postępowania karnego

Konstytucja RP art. 42 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

u.s.p. art. 47b § 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

u.s.p. art. 47b § 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

k.p.k. art. 433 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 457 § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 637a

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 636 § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zmiana ram czasowych czynu jest dopuszczalna do daty wyroku sądu pierwszej instancji. • Nie ma obowiązku uprzedzania o zmianie opisu czynu, jeśli nie zmienia się kwalifikacja prawna. • Zmiana składu sądu odwoławczego z powodu nagłych przeszkód jest dopuszczalna, jeśli strony są poinformowane i nie zgłaszają sprzeciwu.

Odrzucone argumenty

Skazanie za czyn wykraczający poza granice oskarżenia i nieobjęty aktem oskarżenia. • Obraza zasady skargowości i pozbawienie prawa do obrony w związku ze zmianą granic czasowych czynu. • Naruszenie art. 47b § 1 u.s.p. przez zmianę składu sądu odwoławczego.

Godne uwagi sformułowania

kasacja okazała się oczywiście bezzasadna • utrwalonym w judykaturze, trafnym poglądem • przeszkód o charakterze nagłym • nie miała możliwości przygotowania się do tej sprawy merytorycznie, a jej „obecność” w tymże składzie miała jedynie „charakter formalny”

Skład orzekający

Dariusz Kala

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zmiany granic czasowych czynu w procesie karnym oraz zasad zmiany składu sądu odwoławczego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności procesowych i interpretacji przepisów k.p.k. i u.s.p.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii procesowych w prawie karnym, takich jak granice oskarżenia i skład sądu, co jest interesujące dla prawników procesualistów.

Granice oskarżenia i zmiana składu sądu – Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe kwestie procesowe.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst