II KK 461/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczy kasacji Prokuratora Generalnego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego dla Warszawy-Mokotowa w Warszawie, który skazał M.B. za przestępstwo z art. 209 § 1 k.k. (niealimentacja). Prokurator zarzucił sądowi pierwszej instancji rażące naruszenie przepisów prawa karnego procesowego, w szczególności art. 500 § 1 i 3 k.p.k. oraz art. 504 § 1 pkt 4 k.p.k. Głównym argumentem kasacji było naruszenie zasady ne bis in idem, ponieważ M.B. był już prawomocnie skazany za podobne przestępstwo popełnione w okresie częściowo pokrywającym się z zarzucanym czynem, a inne postępowanie w tej sprawie zostało umorzone. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu, uznał kasację za oczywiście zasadną. Stwierdził, że sąd rejonowy dysponował informacjami wskazującymi na wcześniejsze postępowania dotyczące niealimentacji, co powinno skłonić go do zachowania szczególnej ostrożności i powzięcia wątpliwości co do prawidłowości aktu oskarżenia. Niewłaściwa analiza akt sprawy i zaniechanie dołączenia odpisów wcześniejszych orzeczeń doprowadziły do naruszenia zasady ne bis in idem. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok nakazowy i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania, zalecając krytyczną analizę aktu oskarżenia i przeprowadzenie rozprawy w celu usunięcia wątpliwości dowodowych.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaNaruszenie zasady ne bis in idem w sprawach o niealimentację, dopuszczalność wydania wyroku nakazowego w kontekście wcześniejszych postępowań.
Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia zasady ne bis in idem w kontekście wyroku nakazowego w sprawie o niealimentację.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sąd może wydać wyrok nakazowy w sprawie o niealimentację, gdy istnieją wątpliwości co do okoliczności czynu i winy oskarżonego, w szczególności w kontekście naruszenia zasady ne bis in idem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd nie może wydać wyroku nakazowego, jeśli istnieją wątpliwości co do okoliczności czynu i winy oskarżonego, a w szczególności gdy naruszona zostaje zasada ne bis in idem.
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy powinien był powziąć wątpliwości co do prawidłowości aktu oskarżenia, ponieważ oskarżony był już prawomocnie skazany lub postępowanie karne zostało umorzone za czyny popełnione w okresach częściowo pokrywających się z zarzucanym czynem. Niewłaściwa analiza akt sprawy i brak dołączenia odpisów wcześniejszych orzeczeń doprowadziły do naruszenia zasady ne bis in idem, co uniemożliwiało wydanie wyroku nakazowego.
Czy skazanie za przestępstwo niealimentacji w jednym okresie, gdy oskarżony był już prawomocnie skazany lub postępowanie karne zostało umorzone za czyny popełnione w okresach częściowo pokrywających się z zarzucanym czynem, narusza zasadę ne bis in idem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, takie skazanie narusza zasadę ne bis in idem.
Uzasadnienie
Zasada ne bis in idem zakazuje ponownego sądzenia lub karania za ten sam czyn. W niniejszej sprawie, okres zarzucanego czynu niealimentacji częściowo pokrywał się z okresem, za który oskarżony był już prawomocnie skazany lub postępowanie zostało umorzone, co stanowiło naruszenie tej zasady.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. B. | osoba_fizyczna | skazany |
| I. K. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
Przepisy (5)
Główne
k.k. art. 209 § § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 500 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 500 § § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 504 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Pomocnicze
k.p.k. art. 535 § § 5
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Rażące naruszenie przepisów prawa karnego procesowego, w tym art. 500 § 1 i 3 k.p.k. i art. 504 § 1 pkt 4 k.p.k. • Naruszenie zasady ne bis in idem poprzez skazanie za czyn popełniony w okresie, za który oskarżony był już prawomocnie skazany lub postępowanie karne zostało umorzone. • Istnienie wątpliwości co do okoliczności czynu i winy oskarżonego, co wyklucza możliwość wydania wyroku nakazowego.
Godne uwagi sformułowania
naruszenie zasady ne bis in idem • rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa karnego procesowego • niewłaściwa analiza akt sprawy, zaniechanie dołączenia do nich choćby odpisów wyroków wydanych w jego sprawach • procedowanie w trybie art. 500 k.p.k. możliwe jest jedynie wówczas, gdy na podstawie zebranych dowodów okoliczności czynu i wina oskarżonego nie budzą wątpliwości
Skład orzekający
Małgorzata Gierszon
przewodniczący
Jerzy Grubba
sprawozdawca
Marek Pietruszyński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenie zasady ne bis in idem w sprawach o niealimentację, dopuszczalność wydania wyroku nakazowego w kontekście wcześniejszych postępowań."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia zasady ne bis in idem w kontekście wyroku nakazowego w sprawie o niealimentację.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej zasady procesowej ne bis in idem i jej naruszenia w praktyce, co jest istotne dla prawników karnistów. Pokazuje, jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia wyroku.
“Sąd Najwyższy: Nie można skazać za niealimentację, jeśli sprawa była już prawomocnie rozstrzygnięta!”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.