Orzeczenie · 2025-11-25

II KK 437/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-11-25
SNKarneprzestępstwa przeciwko wymiarowi sprawiedliwościŚrednianajwyższy
fałszywe zeznaniakasacjaSąd Najwyższyodpowiedzialność karnapostępowanie karnesędziaKRSbezstronnośćniezawisłośćzasada skargowości

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał dwie kasacje wniesione przez obrońcę skazanych K.K. i R.K., którzy zostali skazani za składanie fałszywych zeznań (art. 233 § 1 k.k. w zb. z art. 234 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.). Wyroki sądów niższych instancji, utrzymujące w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Pruszkowie, zostały zaskarżone w całości. Obrońca zarzucał m.in. nienależną obsadę Sądu I instancji z uwagi na udział asesora powołanego w wyniku rekomendacji tzw. neo-KRS, naruszenie zasady skargowości poprzez skazanie za czyn nieobjęty aktem oskarżenia, naruszenie zasad oceny dowodów oraz brak podstaw do przypisania znamion strony podmiotowej przestępstwa. Sąd Najwyższy oddalił obie kasacje jako oczywiście bezzasadne. Podkreślono, że kasacja mogła być wniesiona jedynie z powodu bezwzględnych przyczyn odwoławczych (art. 439 k.p.k.), co ograniczyło zakres rozpoznania do pierwszego zarzutu. Sąd Najwyższy uznał, że sam fakt udziału w składzie orzekającym sędziego lub asesora powołanego z udziałem tzw. neo-KRS nie stanowi podstawy do wadliwości orzeczenia, chyba że istnieją konkretne okoliczności wskazujące na brak bezstronności. Takich okoliczności skarżący nie wykazał. Pozostałe zarzuty uznano za niedopuszczalne z mocy prawa. W konsekwencji, skazanych obciążono kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących dopuszczalności zarzutów w kasacji, w szczególności w kontekście wadliwości obsady sądu z powodu udziału sędziów/asesorów powołanych z udziałem tzw. neo-KRS.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, w której kasacja mogła być wniesiona tylko z powodu bezwzględnych przyczyn odwoławczych.

Zagadnienia prawne (4)

Czy udział asesora sądowego powołanego z rekomendacji tzw. neo-KRS w składzie orzekającym sądu I instancji stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. i prowadzi do nienależytej obsady sądu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sam fakt udziału w składzie orzekającym sędziego lub asesora powołanego z udziałem tzw. neo-KRS nie stanowi podstawy do wadliwości orzeczenia, chyba że istnieją konkretne okoliczności wskazujące na brak bezstronności i niezawisłości.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że powołanie sędziego lub asesora z udziałem wadliwie ukształtowanej KRS nie przesądza o wadliwości orzeczenia. Dopiero istnienie konkretnych okoliczności wskazujących na brak minimalnego standardu bezstronności i niezawisłości danego sędziego/asesora może stanowić podstawę do uwzględnienia zarzutu nienależytej obsady sądu.

Czy skazanie za czyn nieobjęty aktem oskarżenia, w sytuacji gdy akt oskarżenia nie pozwalał na doprecyzowanie granic skargi, narusza zasadę skargowości i kontradyktoryjności procesu?

Odpowiedź sądu

Nie zostało rozstrzygnięte, ponieważ zarzut ten został uznany za niedopuszczalny z mocy prawa w postępowaniu kasacyjnym.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał zarzut naruszenia zasady skargowości za niedopuszczalny z mocy prawa w postępowaniu kasacyjnym, ponieważ kasacja mogła być wniesiona jedynie z powodu uchybień z art. 439 k.p.k. (bezwzględnych przyczyn odwoławczych).

Czy sąd II instancji prawidłowo ocenił zarzuty apelacji dotyczące naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów i art. 410 k.p.k.?

Odpowiedź sądu

Nie zostało rozstrzygnięte, ponieważ zarzut ten został uznany za niedopuszczalny z mocy prawa w postępowaniu kasacyjnym.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał zarzut naruszenia zasad oceny dowodów za niedopuszczalny z mocy prawa w postępowaniu kasacyjnym, ponieważ kasacja mogła być wniesiona jedynie z powodu uchybień z art. 439 k.p.k. (bezwzględnych przyczyn odwoławczych).

Czy skazanie za przestępstwo z art. 233 § 1 k.k. jest możliwe, gdy sprawca działał w przekonaniu o prawdziwości składanych zeznań, mimo że były one obiektywnie nieprawdziwe?

Odpowiedź sądu

Nie zostało rozstrzygnięte, ponieważ zarzut ten został uznany za niedopuszczalny z mocy prawa w postępowaniu kasacyjnym.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał zarzut dotyczący strony podmiotowej przestępstwa z art. 233 § 1 k.k. za niedopuszczalny z mocy prawa w postępowaniu kasacyjnym, ponieważ kasacja mogła być wniesiona jedynie z powodu uchybień z art. 439 k.p.k. (bezwzględnych przyczyn odwoławczych).

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
K.K.osoba_fizycznaskazany
R.K.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (17)

Główne

k.k. art. 233 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 234

Kodeks karny

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 535 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

w znaczeniu nadanym temu pojęciu prawnemu w pkt 1 uchwały trzech połączonych Izb Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r., BSA 1-4110-1/2020

k.p.k. art. 526 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 523 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 523 § § 4

Kodeks postępowania karnego

pkt 1

k.p.k. art. 433 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

u.k.r.s. art. 106i § § 1

Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa

u.s.p. art. 106i § § 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych

k.p.k. art. 637

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 636 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 636 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacje obrońcy są oczywiście bezzasadne. • Większość zarzutów kasacyjnych jest niedopuszczalna z mocy prawa. • Brak podstaw do kwestionowania niezawisłości i bezstronności sądu I instancji, mimo udziału asesora powołanego z rekomendacji tzw. neo-KRS.

Odrzucone argumenty

Nienależyta obsada Sądu I instancji. • Skazanie za czyn nieobjęty skargą uprawnionego oskarżyciela publicznego. • Rażące naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów oraz art. 410 k.p.k. • Brak podstaw do przypisania znamion strony podmiotowej przestępstwa z art. 233 § 1 k.k.

Godne uwagi sformułowania

kasacje złożone w sprawie zostały zatem wprawdzie podpisane przez podmiot fachowy, ale z pewnością nie on je zredagował • podpisywanie przez obrońcę sporządzonych samodzielnie przez stronę projektów, bez nawet minimalnej ingerencji w ich treść [...] tylko formalnie czyni zadość wymogom proceduralnym, a nade wszystko świadczy o nierzetelnym wypełnianiu przez obrońcę przyjętych przez niego obowiązków • z samego faktu, iż w składzie orzekającym sądu powszechnego zasiada sędzia powołany na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. [...] nie wynika jeszcze wadliwość wydanego przez ten sąd orzeczenia • Powyższe uwagi, odnoszące się do sędziów sądów powszechnych, w równym stopniu dotyczą asesorów sądowych.

Skład orzekający

Eugeniusz Wildowicz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dopuszczalności zarzutów w kasacji, w szczególności w kontekście wadliwości obsady sądu z powodu udziału sędziów/asesorów powołanych z udziałem tzw. neo-KRS."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, w której kasacja mogła być wniesiona tylko z powodu bezwzględnych przyczyn odwoławczych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z obsadą sądu i rolą tzw. neo-KRS, co jest tematem budzącym zainteresowanie w środowisku prawniczym.

Sąd Najwyższy o wadliwości obsady sądu: czy asesor z rekomendacji neo-KRS dyskwalifikuje wyrok?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst