II KK 423/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuW niniejszej sprawie skazany Z. S. złożył wniosek o wyłączenie sędziów Sądu Najwyższego Marka Motuka i Ryszarda Witkowskiego od udziału w rozpoznaniu sprawy kasacyjnej. Jako podstawę wniosku wskazał sposób powołania tych sędziów na urząd, związany z rekomendacją Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy z 2017 roku, a także swój konflikt z byłym Ministrem Sprawiedliwości, który miał mieć wpływ na te nominacje. Dodatkowo, zarzucił sędziemu Ryszardowi Witkowskiemu orzekanie w Izbie Dyscyplinarnej. Sąd Najwyższy, rozpatrując wniosek, odwołał się do utrwalonego orzecznictwa, zgodnie z którym orzeczenia wydane z udziałem sędziów powołanych w opisany sposób mogą być dotknięte bezwzględną przyczyną odwoławczą, naruszając tym samym prawo do niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą. Sąd uznał, że wątpliwości dotyczące procedury nominacyjnej sędziów są ściśle powiązane z prawem do rzetelnego procesu sądowego, co uzasadnia wyłączenie wskazanych sędziów od rozpoznania sprawy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie wyłączenia sędziów Sądu Najwyższego ze względu na sposób powołania oraz interpretację prawa do rzetelnego procesu sądowego.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej w Polsce związanej z reformą wymiaru sprawiedliwości.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sędziowie Sądu Najwyższego powołani w procedurze z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z 2017 r. podlegają wyłączeniu od rozpoznania sprawy ze względu na wątpliwości co do ich niezależności i bezstronności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sędziowie ci podlegają wyłączeniu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołuje się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym sędziowie powołani w procedurze z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z 2017 r. mogą nie spełniać wymogu niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą i uzasadnia wyłączenie.
Czy wcześniejsze pozostawienie wniosku o wyłączenie sędziów bez rozpoznania stanowi przeszkodę w ponownym rozpoznaniu wniosku, jeśli w wydaniu postanowienia o pozostawieniu wniosku brał udział sędzia, co do którego zachodzą te same okoliczności dotyczące powołania na urząd?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nie stanowi przeszkody.
Uzasadnienie
Jeśli postanowienie o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania zostało wydane z udziałem sędziego, co do którego zachodzą te same wątpliwości dotyczące powołania na urząd, to takie postanowienie nie jest przeszkodą w ponownym rozpoznaniu wniosku o wyłączenie.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Z. S. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
Przepisy (4)
Główne
k.p.k. art. 41 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do wyłączenia sędziego.
k.p.k. art. 42 § § 1 i 4
Kodeks postępowania karnego
Określa przesłanki wyłączenia sędziego.
Pomocnicze
Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
Ustawa dotycząca sposobu ukształtowania Krajowej Rady Sądownictwa, której udział w procesie nominacyjnym budzi wątpliwości.
k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Określa bezwzględne przyczyny odwoławcze, w tym orzekanie przez sąd nieustanowiony ustawą.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sposób powołania sędziów Sądu Najwyższego w procedurze z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z 2017 r. budzi wątpliwości co do ich niezależności i bezstronności. • Orzekanie przez sędziego w Izbie Dyscyplinarnej może być podstawą do wyłączenia. • Wcześniejsze postanowienie o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania nie stanowi przeszkody, jeśli zostało wydane z udziałem sędziego, co do którego zachodzą te same wątpliwości.
Godne uwagi sformułowania
orzeczenie wydane z udziałem sędziego Sądu Najwyższego powołanego na ten urząd w wyniku rekomendacji Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy z 8 grudnia 2017 r. dotknięte jest bezwzględną przyczyną odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., a w konsekwencji nie zostało wydane przez niezależny i bezstronny sąd ustanowiony ustawą • sędzia ulega wyłączeniu, nie tylko wówczas, gdy istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie (art. 41 § 1 k.k.), ale również w sytuacji, gdy orzekanie przez sędziego w danej sprawie mogłoby prowadzić do naruszenia standardu z art. 6 ust. 1 EKPC i uznania, że taki skład orzekający w ogóle nie stanowi niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą
Skład orzekający
Kazimierz Klugiewicz
przewodniczący
Marek Motuk
członek
Ryszard Witkowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wyłączenia sędziów Sądu Najwyższego ze względu na sposób powołania oraz interpretację prawa do rzetelnego procesu sądowego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej w Polsce związanej z reformą wymiaru sprawiedliwości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii praworządności i niezależności sądownictwa w Polsce, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie zarówno wśród prawników, jak i opinii publicznej.
“Sąd Najwyższy wyłącza sędziów! Kluczowa decyzja w sprawie praworządności.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.