II KK 413/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił wyrok skazujący za kradzież, uznając czyn za wykroczenie z powodu niskiej wartości skradzionego mienia i umorzył postępowanie z powodu przedawnienia.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego od wyroku skazującego E.G. i M.A. za kradzież telefonów o wartości 438 zł. Sąd uznał, że czyn ten, ze względu na wartość mienia, stanowił wykroczenie, a nie przestępstwo. Dodatkowo, postępowanie uległo przedawnieniu. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i umorzył postępowanie, obciążając Skarb Państwa kosztami.
Sprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Rejonowego w P., który skazał E.G. i M.A. za kradzież dwóch telefonów komórkowych o łącznej wartości 438 zł. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie prawa materialnego, wskazując, że wartość skradzionego mienia nie przekraczała 1/4 minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2016 r., co kwalifikowało czyn jako wykroczenie z art. 119 § 1 k.w., a nie przestępstwo z art. 278 § 1 k.k. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę w trybie art. 535 § 5 k.p.k., uznał kasację za oczywiście zasadną. Podkreślono obowiązek sądu do kontroli wniosków o skazanie bez rozprawy pod kątem zgodności z prawem materialnym i procesowym. Sąd Rejonowy nie zastosował tej weryfikacji, błędnie akceptując wniosek prokuratora. Sąd Najwyższy wskazał, że zgodnie z przepisami, 1/4 minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2016 r. wynosiła 462,50 zł, a zatem wartość skradzionych telefonów (438 zł) mieściła się w granicach wykroczenia. Ponadto, Sąd Najwyższy stwierdził, że upłynął już dwuletni okres przedawnienia, co uzasadniało umorzenie postępowania na podstawie art. 5 § 1 pkt 4 k.p.s.w. w zw. z art. 45 § 1 k.w. W rezultacie, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok, umorzył postępowanie i obciążył Skarb Państwa kosztami sądowymi.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Kradzież mienia, którego wartość nie przekracza 1/4 minimalnego wynagrodzenia za pracę w dniu orzekania, stanowi wykroczenie, a nie przestępstwo.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na przepis art. 2 pkt 4 ustawy nowelizującej k.p.k. oraz rozporządzenie ws. minimalnego wynagrodzenia, wskazując, że 1/4 minimalnego wynagrodzenia w 2016 r. wynosiła 462,50 zł. Wartość skradzionych telefonów (438 zł) była niższa, co kwalifikowało czyn jako wykroczenie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie wyroku i umorzenie postępowania
Strona wygrywająca
oskarżeni (E.G. i M.A.)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E. G. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| M. A. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Prokurator Generalny | organ_państwowy | wnioskodawca kasacji |
| Media Markt spółka komandytowa | spółka | pokrzywdzony |
Przepisy (9)
Główne
k.p.k. art. 343 § § 7
Kodeks postępowania karnego
Nakłada na sąd obowiązek kontroli wniosku o skazanie bez rozprawy.
k.w. art. 119 § § 1
Kodeks wykroczeń
Przepis określający wykroczenie kradzieży mienia o niskiej wartości.
Pomocnicze
k.k. art. 278 § § 1
Kodeks karny
Pierwotnie przypisany czyn, ale uznany za wykroczenie.
k.k. art. 37a
Kodeks karny
Zastosowany do wymiaru kar.
k.p.k. art. 335 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa wniosku o skazanie bez rozprawy.
k.p.s.w. art. 5 § § 1
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Podstawa umorzenia postępowania.
k.w. art. 45 § § 1
Kodeks wykroczeń
Podstawa umorzenia postępowania z powodu przedawnienia.
Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw art. 2 § pkt 4
Zmiana wprowadzająca kryterium wartości mienia dla kwalifikacji czynu jako przestępstwa lub wykroczenia.
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie minimalnego wynagrodzenia za pracę w roku 2016
Określa wysokość minimalnego wynagrodzenia, od której zależy ustalenie 1/4 tej kwoty.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wartość skradzionego mienia (438 zł) nie przekraczała 1/4 minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2016 r. (462,50 zł), co kwalifikuje czyn jako wykroczenie, a nie przestępstwo. Sąd Rejonowy nie dokonał należytej kontroli wniosku o skazanie bez rozprawy pod kątem zgodności z prawem materialnym. Upłynął termin przedawnienia karalności czynu.
Godne uwagi sformułowania
zachowanie E. G. i M. A. wyczerpywało jedynie znamiona wykroczenia z art. 119 § 1 k.w. przy orzekaniu w sprawach o czyny przeciwko mieniu, wobec których kryterium uznania takiego zachowania za przestępstwo lub wykroczenie stanowi określony w Kodeksie wykroczeń wskaźnik minimalnego wynagrodzenia za pracę, należy mieć na uwadze minimalne wynagrodzenie z daty orzekania w przedmiocie odpowiedzialności karnej za taki czyn, a nie z daty jego popełnienia kasacja Prokuratora Generalnego, z uwagi na swoją oczywistą zasadność, podlegała uwzględnieniu
Skład orzekający
Wiesław Błuś
przewodniczący-sprawozdawca
Andrzej Stępka
członek
Józef Szewczyk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Kwalifikacja prawna czynów o niskiej wartości, obowiązki sądu przy wnioskach o skazanie bez rozprawy, zasady przedawnienia w sprawach o wykroczenia."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w danym okresie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak istotna jest precyzyjna kwalifikacja prawna czynu i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia wyroku. Pokazuje też, że nawet drobne kradzieże mogą mieć znaczenie prawne.
“Kradzież za 438 zł: Sąd Najwyższy zmienia wyrok i umarza postępowanie z powodu przedawnienia!”
Dane finansowe
WPS: 438 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II KK 413/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 grudnia 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Wiesław Błuś (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Andrzej Stępka SSN Józef Szewczyk Protokolant Marta Brylińska w sprawie E. G. i M. A. skazanych na podstawie art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 37a k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu - w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 5 grudnia 2017 r., kasacji, wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego, od wyroku Sądu Rejonowego w P. z dnia 21 marca 2016 r., - uchyla zaskarżony wyrok przyjmując, że czyn stanowi wykroczenie określone w art. 119 § 1 k.w. i umarza postępowanie na podstawie art. 5 § 1 pkt 4 k.p.s.w. w zw. z art. 45 § 1 k.w., ze względu na przedawnienie karalności; - kosztami sądowymi postępowania w sprawie obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE W dniu 23 listopada 2015 r. Prokurator Rejonowy w P. skierował do Sądu Rejonowego wniosek o wydanie wyroku bez przeprowadzenia rozprawy w trybie art. 335 § 1 k.p.k., przeciwko E. G. i M. A. oskarżonym o to, że w dniu 20 października 2015 r. w P. w markecie Media Markt, działając wspólnie i w porozumieniu dokonali zaboru w celu przywłaszczenia dwóch sztuk telefonów komórkowych marki Samsung GTS5611 o łącznej wartości 438 zł na szkodę Media Markt spółka komandytowa, tj. o czyn z art. 278 § 1 k.k. (k. 69). Prokurator wniósł o wymierzenie uzgodnionych z oskarżonymi kar: - E. G., przy zastosowaniu art. 37a k.k., kary 100 stawek dziennych grzywny ustalając wysokość stawki dziennej na kwotę 10 zł, - M. A., przy zastosowaniu art. 37a k.k., kary 3 miesięcy ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin w stosunku miesięcznym, oraz zasądzenie od oskarżonych na rzecz Skarbu Państwa kosztów procesu. Na posiedzeniu w dniu 21 marca 2016 r. Sąd Rejonowy wydał wyrok, którym uwzględnił uzgodniony wniosek (k. 84). Wyrok ten nie został zaskarżony i uprawomocnił się w pierwszej instancji w dniu 6 kwietnia 2016 r. (k. 89). Kasację od tego wyroku, na korzyść skazanych, wywiódł Prokurator Generalny, zarzucając „rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa procesowego i materialnego, a mianowicie art. 343 § 7 k.p.k. w zw. z art. 335 § 1 k.p.k., polegające na niezasadnym uwzględnieniu wniosku prokuratora o skazanie E. G. i M. A. bez przeprowadzenia rozprawy i wydanie na posiedzeniu w dniu 21 marca 2016 r. zgodnego z wnioskiem wyroku skazującego ich za czyn z art. 278 § 1 k.k. popełniony w dniu 20 października 2015 r., gdzie wartość skradzionego mienia wynosiła łącznie 438 zł, tj. z rażącą obrazą przepisu prawa materialnego – art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 4 § 1 k.k., gdyż w dacie orzekania przez Sąd w niniejszej sprawie zachowanie E. G. i M. A. wyczerpywało znamiona wykroczenia z art. 119 § 1 k.w., bowiem w związku z art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 27 września 2013 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2013 r., poz. 1247) wartość mienia będącego przedmiotem kradzieży nie przekraczała ¼ minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2016 r.”. Autor kasacji wniósł o uchylenie wyroku w całości i umorzenie postępowania na podstawie art. 5 § 1 pkt 4 k.p.s.w. w zw. z art. 45 § 1 k.w., ze względu na przedawnienie karalności. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja Prokuratora Generalnego, z uwagi na swoją oczywistą zasadność, podlegała uwzględnieniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem Sądu Najwyższego, sąd, do którego oskarżyciel publiczny kieruje wniosek w trybie art. 335 § 1 k.p.k., z uwagi na treść art. 343 § 7 k.p.k., zobowiązany jest do szczegółowej tak formalnej, jak i merytorycznej kontroli tego pisma procesowego. W ramach tej kontroli konieczne jest sprawdzenie, czy przedłożone przez prokuratora propozycje pozostają w zgodzie z uprzednimi ustaleniami stron, a także czy nie pozostają w sprzeczności z obowiązującymi przepisami prawa materialnego i procesowego. Niezgodność wniosku z treścią tych norm, a przez to jego wadliwość, skutkuje niemożliwością jego uwzględnienia, co rodzi konieczność postąpienia po myśli art. 343 § 7 k.p.k., chyba, że w toku posiedzenia, za zgodą oskarżonego (art. 343 § 3 k.p.k.) zostanie dokonana stosowna modyfikacja wniosku, konwalidująca nieprawidłowości, która będzie czyniła zadość kryteriom z art. 335 § 1 k.p.k. (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 25 września 2012 r., IV KK 163/12, nr Lex 1226727, z dnia 8 lutego 2017 r., III KK 364/16, Lex nr 2238690). Takiej weryfikacji wniosku prokuratora Sąd Rejonowy nie zastosował, błędnie akceptując zawartą w nim propozycję orzeczenia wobec oskarżonych. Jak słusznie zauważono w uzasadnieniu kasacji, w realiach rozważanej sprawy nie było podstaw do uwzględnienia wniosku prokuratora, ponieważ pozostawał on w sprzeczności z obowiązującym prawem materialnym. Zgodnie z art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 27 września 2013 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2013 r., poz. 1247) przepis art. 119 § 1 k.w. przewiduje, że kto kradnie lub przywłaszcza sobie cudzą rzecz ruchomą, jeżeli jej wartość nie przekracza ¼ minimalnego wynagrodzenia, podlega karze aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny. Z rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 września 2015 r. w sprawie minimalnego wynagrodzenia za pracę w roku 2016 (Dz. U. z 2015 r., poz. 1385) wynika, że od dnia 1 stycznia 2016 r. wysokość minimalnego wynagrodzenia ustalono na kwotę 1850 zł, co oznacza, że ¼ tej kwoty wynosi 462,50 zł. Przy orzekaniu w sprawach o czyny przeciwko mieniu, wobec których kryterium uznania takiego zachowania za przestępstwo lub wykroczenie stanowi określony w Kodeksie wykroczeń wskaźnik minimalnego wynagrodzenia za pracę, należy mieć na uwadze minimalne wynagrodzenie z daty orzekania w przedmiocie odpowiedzialności karnej za taki czyn, a nie z daty jego popełnienia (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 6 sierpnia 2015 r., II KK 209/15, OSNKW 2015, z. 11, poz. 94 i z dnia 9 lutego 2016 r., IV KK 413/15, LEX nr 19737990). Kierując się powyższym należy stwierdzić, że przypisanie oskarżonym odpowiedzialności za czyn z 20 października 2015 r., polegający na zaborze w celu przywłaszczenia dwóch sztuk telefonów komórkowych o łącznej wartości 438 zł, przy uznaniu tego czynu za przestępstwo, istotnie dotknięte było obrazą prawa materialnego, bowiem zachowanie oskarżonych wyczerpywało jedynie znamiona wykroczenia z art. 119 § 1 k.w. Na aprobatę zasługuje także, zawarty w kasacji, wniosek o umorzenie postępowania na podstawie art. 5 § 1 pkt 4 k.p.s.w. w zw. z art. 45 § 1 k.w., ponieważ w sprawie rzeczywiście upłynął już okres 2 lat od jego wszczęcia. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w wyroku. kc
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI