Orzeczenie · 2005-07-13

II KK 378/04

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2005-07-13
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko mieniuWysokanajwyższy
oszustwosfałszowany przelewprotokolantwyłączenie sędziegokasacjaSąd Najwyższyprawo procesowe karnebezwzględna przyczyna odwoławcza

Sprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez Prokuratora Okręgowego w B. od wyroku Sądu Okręgowego w B., który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w B. skazujący Edwarda B. za oszustwo. Głównym zarzutem w kasacji było rażące naruszenie prawa procesnego, a mianowicie art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 146 § 1 k.p.k. i art. 40 k.p.k., polegające na tym, że sąd drugiej instancji utrzymał w mocy wyrok, nie dostrzegając z urzędu uchybienia stanowiącego bezwzględną przyczynę odwoławczą. Uchybienie to miało polegać na udziale tej samej osoby w charakterze protokolanta w wydaniu uchylonego orzeczenia (pierwszy wyrok Sądu Rejonowego) oraz w obecnym postępowaniu. Sąd Najwyższy, rozpoznając kasację, uznał ją za niezasadną. W uzasadnieniu podkreślono, że przepis art. 146 § 1 k.p.k. nakazuje stosowanie przyczyn wyłączenia sędziego (art. 40 k.p.k.) wprost do protokolanta i stenografa. Jednakże, udział w wydaniu orzeczenia w rozumieniu art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k. oznacza osobiste, bezpośrednie uczestniczenie w procesie podejmowania decyzji o treści orzeczenia, co wyraża się m.in. złożeniem podpisu pod treścią rozstrzygnięcia. Sporządzanie protokołu rozprawy, protokołu ogłoszenia wyroku lub wystąpienie w charakterze protokolanta w części wstępnej orzeczenia nie jest takim udziałem. Sąd Najwyższy odrzucił próbę uzupełniania treści przepisu przez dodanie do niego fragmentu o udziale w charakterze protokolanta, wskazując, że taka interpretacja nie ma ustawowego uzasadnienia. Wskazano również, że istnieją sytuacje, w których protokolant może być wyłączony (np. asesor sądowy), ale dotyczy to sytuacji, gdy faktycznie brał udział w podejmowaniu decyzji, a nie tylko sporządzał protokół.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia 'udział w wydaniu orzeczenia' w kontekście wyłączenia protokolanta na gruncie art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k. w zw. z art. 146 § 1 k.p.k.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z udziałem protokolanta w różnych etapach postępowania.

Zagadnienia prawne (1)

Czy udział tej samej osoby w charakterze protokolanta w rozprawie prowadzonej przed sądem pierwszej instancji oraz w fazie ogłaszania wyroku wydanego w tej sprawie, przy jej pierwszym rozpoznaniu, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 146 § 1 k.p.k. i art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, udział protokolanta w sporządzaniu protokołu rozprawy lub ogłoszenia wyroku nie jest tożsamy z udziałem w procesie podejmowania decyzji w składzie organu uprawnionego do orzekania, co jest warunkiem wyłączenia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że przepis art. 146 § 1 k.p.k. nakazuje stosowanie przyczyn wyłączenia sędziego (art. 40 k.p.k.) wprost do protokolanta. Jednakże, udział w wydaniu orzeczenia w rozumieniu art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k. oznacza osobiste, bezpośrednie uczestniczenie w procesie podejmowania decyzji o treści orzeczenia. Sporządzanie protokołu nie jest takim udziałem, chyba że osoba ta faktycznie brała udział w podejmowaniu decyzji (np. jako asesor sądowy orzekający wcześniej).

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Edward B.

Strony

NazwaTypRola
Edward B.osoba_fizycznaoskarżony
Prokurator Okręgowy w B.organ_państwowyskarżący
firma „P.” Spółka z o.o. w W.spółkapokrzywdzony

Przepisy (7)

Główne

k.p.k. art. 40 § 1

Kodeks postępowania karnego

Przepis określa przyczyny wyłączenia sędziego, które stosuje się wprost do protokolanta i stenografa na mocy art. 146 § 1 k.p.k. Punkt 7 dotyczy udziału w wydaniu orzeczenia, które zostało uchylone.

k.p.k. art. 146 § 1

Kodeks postępowania karnego

Nakazuje stosowanie przyczyn wyłączenia sędziego (art. 40 k.p.k.) wprost do protokolanta i stenografa.

Pomocnicze

k.k. art. 286 § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący oszustwa, stanowiący podstawę skazania oskarżonego.

k.k. art. 33 § 2

Kodeks karny

Dotyczy kumulacji kar, zastosowany w związku z art. 286 § 1 k.k.

k.k. art. 69 § 1

Kodeks karny

Dotyczy warunkowego zawieszenia wykonania kary.

k.k. art. 70 § 1

Kodeks karny

Dotyczy okresu próby przy warunkowo zawieszonej karze.

k.p.k. art. 439 § 1

Kodeks postępowania karnego

Wymienia bezwzględne przyczyny odwoławcze, w tym udział osoby podlegającej wyłączeniu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Udział tej samej osoby w charakterze protokolanta w wydaniu uchylonego orzeczenia oraz w obecnym postępowaniu nie stanowi bezwzględnej przyczyny odwoławczej, jeśli osoba ta nie brała udziału w procesie podejmowania decyzji.

Odrzucone argumenty

Udział tej samej osoby w charakterze protokolanta w wydaniu uchylonego orzeczenia oraz w obecnym postępowaniu stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 146 § 1 k.p.k. i art. 40 k.p.k.

Godne uwagi sformułowania

Branie udziału w wydaniu orzeczenia, które zostało uchylone (...) oznacza uczestniczenie w procesie podejmowania decyzji w składzie organu uprawnionego do orzekania. • Nie jest zatem takim udziałem sporządzanie protokołu rozprawy, protokołu ogłoszenia wyroku lub wystąpienie w charakterze protokolanta w części wstępnej samego orzeczenia. • protokolant i stenograf są z mocy prawa wyłączeni od udziału w sprawie w swoich rolach, czyli protokolanta i stenografa, jeżeli brali udział w wydaniu orzeczenia, które zostało uchylone.

Skład orzekający

E. Sadzik

przewodniczący

P. Kalinowski

sprawozdawca

J. Grubba

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'udział w wydaniu orzeczenia' w kontekście wyłączenia protokolanta na gruncie art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k. w zw. z art. 146 § 1 k.p.k."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z udziałem protokolanta w różnych etapach postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w prawie karnym, które może mieć wpływ na ważność orzeczeń sądowych. Wyjaśnienie pojęcia 'udział w wydaniu orzeczenia' jest istotne dla praktyków.

Czy protokolant może zaważyć na ważności wyroku? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe zasady prawa karnego procesowego.

Dane finansowe

WPS: 16 888,27 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst