II KK 346/05

WYROK  Z  DNIA  3  LUTEGO  2006  R. 
II  KK  346/05 
 
 
Karę łączną grzywny, wymierzaną w stawkach dziennych, sąd orzeka 
z uwzględnieniem reguł określonych w art. 85 i art. 86 § 1 k.k., natomiast 
przepis art. 86 § 2 k.k. ma zastosowanie tylko w wypadku orzekania takiej 
kary w wyroku łącznym. 
 
 
Przewodniczący: sędzia SN E. Sadzik. 
Sędziowie SN: A. Siuchniński, J. Skwierawski (sprawozdawca). 
 
Sąd Najwyższy w sprawie Łukasza B., oskarżonego z art. 226§ 1 k.k. 
i innych po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 3 lutego 
2006 r., kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść 
oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w P. z dnia 1 września 2005 r.,  
 
u c h y l i ł   wyrok w części, w jakiej orzeczono w nim o karze łącznej (pkt 
III wyroku) i w tym zakresie   p r z e k a z a ł   sprawę do ponownego roz-
poznania Sądowi Rejonowemu w P. 
 
 
U Z A S A D N I E N I E 
 
Sąd Rejonowy w P. wyrokiem z dnia 1 września 2005 r. uznał Łuka-
sza B. za winnego popełnienia dwóch przestępstw: określonego w art. 226 
§ 1 k.k. oraz opisanego w dyspozycji art. 157 § 2 k.k. Za każde z nich Sąd 
orzekł karę grzywny w wymiarze 100 stawek dziennych w wysokości po 10 

 
2
zł. Na podstawie art. 85 k.k. i art. 86 § 2 k.k. Sąd połączył orzeczone kary i 
ustalił karę łączną grzywny w wymiarze 100 stawek dziennych w wysokości 
po 15 zł. Ponadto orzekł – na podstawie art. 47 § 1 k.k. – świadczenie pie-
niężne w kwocie 500 zł na rzecz centrum Zdrowia Dziecka.  
Wyrok, niezaskarżony przez żadną ze stron procesowych, uprawo-
mocnił się w dniu 9 września 2005 r. 
Kasację od tego wyroku wniósł – na podstawie art. 521 k.p.k. – Pro-
kurator Generalny na korzyść oskarżonego, zaskarżając wyrok w części 
dotyczącej orzeczenia o karze. W kasacji sformułowano zarzut rażącego 
naruszenia art. 86 § 2 k.k., polegającego na „wymierzeniu (...) kary łącznej 
grzywny z zastosowaniem w niej wysokości stawki dziennej przekraczają-
cej wysokość stawek dziennych ustalonych przy wymiarze grzywny za pod-
legające łączeniu kary cząstkowe”, wnosząc o uchylenie wyroku w zaskar-
żonym zakresie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.  
Sąd Najwyższy zważył, co następuje. 
Kasacja Prokuratora Generalnego, mimo błędnego wskazania naru-
szonego przepisu prawa materialnego, uznana została za oczywiście za-
sadną, ponieważ w jej uzasadnieniu trafnie wskazano istotę uchybienia 
Sądu. 
Ustalenie w jednym wyroku różnych wysokości stawek dziennych 
grzywny rażąco narusza prawo materialne. Zasadności tego stwierdzenia 
nie zmienia fakt, że wymierzając kary za poszczególne pozostające w 
zbiegu realnym przestępstwa Sąd ustalił taką samą wysokość stawki, a in-
ną stawkę przyjął jedynie w orzeczeniu o karze łącznej grzywny. Niezależ-
nie bowiem od sprzeczności takiego rozstrzygnięcia z art. 86 § 1 k.k., z któ-
rego wynika, że granice kary łącznej grzywny orzekanej w stawkach wy-
znacza liczba stawek, a nie ich wysokość – rozstrzygnięcie to razi również 
nieracjonalnością. Wysokość stawki jest przecież w określonej sprawie 
ustalona według kryterium wyrażonego w art. 33 § 3 k.k., a jest nim 

 
3
wszechstronnie oceniona sytuacja majątkowa sprawcy. Jest więc oczywi-
ste, że nie może być ona – dla potrzeb wydania określonego wyroku – róż-
nie oceniana. 
Inaczej jest w wypadku kary łącznej orzekanej w sytuacji, w której łą-
czeniu podlegają kary orzeczone w dwóch lub więcej wyrokach. Przewi-
dziane w art. 86 § 2 k.k. „określenie na nowo wysokości stawki dziennej” 
dotyczy takiego właśnie – i tylko takiego – wypadku, bo wtedy tylko zaist-
nieje potrzeba określenia nowej stawki, kiedy wysokość stawek w wyro-
kach podlegających łączeniu, wydawanych w różnym czasie, ustalona była 
ze względu na sytuację majątkową sprawcy w chwili orzekania. Postano-
wienia zawarte w art. 86 § 2 k.k. znajdują więc zastosowanie tylko w wy-
padku orzekania kary łącznej w wyroku łącznym, a nie w wypadku orzeka-
nia jej za pozostające w zbiegu realnym przestępstwa. Na marginesie je-
dynie zauważyć trzeba, że wyrok w zaskarżonej części byłby sprzeczny z 
postanowieniami wyrażonymi w art. 86 § 2 k.k. nawet wówczas, gdyby 
przyjąć błędnie – jak Sąd w niniejszej sprawie – że stanowią one podstawę 
orzekania kary łącznej grzywny w odniesieniu do kar wymierzonych w jed-
nym wyroku. Zdanie drugie tego przepisu wyraża przecież regułę, zgodnie 
z którą wysokość stawki dziennej nie może przekraczać najwyższej ustalo-
nej poprzednio stawki, a Sąd w zaskarżonym orzeczeniu stawkę tę właśnie 
przekroczył. 
W konkluzji: karę łączną grzywny, orzekanej w stawkach dziennych 
za zbiegające się przestępstwa, sąd wymierza z uwzględnieniem reguł 
określonych w art. 85 i art. 86 § 1 k.k.; postanowienia zawarte w art.  86 § 2 
k.k. znajdują zastosowanie jedynie w wypadku orzekania takiej kary, jako 
kary łącznej w wyroku łącznym.