II KK 301/14
Podsumowanie
Sąd Najwyższy oddalił kasację obrońców J. D. od wyroku Sądu Okręgowego, uznając ją za oczywiście bezzasadną i obciążając oskarżonego kosztami postępowania.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację obrońców J. D. od wyroku Sądu Okręgowego, który uchylił wyrok uniewinniający Sądu Rejonowego i umorzył postępowanie w części, a w pozostałej części przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Obrońcy zarzucili rażące naruszenie przepisów procesowych, w tym art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k., wskazując na rzekomy brak skargi apelacyjnej z powodu nierozpoznania wniosku o wyłączenie prokuratora. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną, stwierdzając, że zarzut naruszenia art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. nie jest zasadny, a ewentualne uchybienia dotyczące sporządzenia apelacji przez osobę nieuprawnioną powinny być rozpatrywane w trybie art. 429 § 1 k.p.k., a nie prowadzić do umorzenia postępowania.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońców J. D. od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 12 lutego 2014 r., który z kolei zmieniał wyrok Sądu Rejonowego w P. z dnia 16 września 2013 r. Sąd Rejonowy pierwotnie uniewinnił oskarżonego od trzech czynów z art. 233 § 1 k.k. Prokurator wniósł apelację na niekorzyść oskarżonego, zarzucając naruszenie przepisów procesowych oraz błąd w ustaleniach faktycznych. Sąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego, umorzył postępowanie karne wobec oskarżonego w zakresie czynu z pkt I aktu oskarżenia na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 2 k.p.k., a w zakresie dwóch pozostałych czynów przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Obrońcy J. D. wnieśli kasację od części dotyczącej umorzenia, zarzucając rażące naruszenie przepisów procesowych, w tym art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k., argumentując, że Sąd Odwoławczy orzekał pomimo braku skargi apelacyjnej uprawnionego skarżącego, ponieważ prokurator, który wniósł apelację, był zobowiązany do powstrzymania się od udziału w sprawie z uwagi na złożony przez oskarżonego wniosek o jego wyłączenie, który nie został rozpoznany. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną. W uzasadnieniu wskazano, że zarzut naruszenia art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. nie jest zasadny. Podkreślono, że wniosek o wyłączenie prokuratora został rozpoznany, a nawet jeśli skarżący wskazują na wadliwości w tym zakresie, nie oznacza to, że prokurator nadal był zobowiązany do powstrzymania się od udziału w sprawie. Ponadto, Sąd Najwyższy zaznaczył, że uchybienie ujęte w art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. (brak skargi uprawnionego oskarżyciela) nie może odnosić się do skarg etapowych, takich jak apelacja. W przypadku sporządzenia apelacji przez osobę nieuprawnioną, istnieją odpowiednie przepisy (art. 429 § 1 k.p.k.), które skutkują odmową przyjęcia takiego środka odwoławczego, a nie umorzeniem postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie przepisów dotyczących wyłączenia prokuratora, które skutkowało wniesieniem apelacji przez osobę zobowiązaną do powstrzymania się od udziału w sprawie, nie stanowi bezwzględnej podstawy odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. i nie skutkuje brakiem skargi uprawnionego oskarżyciela.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że wniosek o wyłączenie prokuratora został rozpoznany. Podkreślono, że uchybienie z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. (brak skargi uprawnionego oskarżyciela) nie odnosi się do skarg etapowych, takich jak apelacja. W przypadku sporządzenia apelacji przez osobę nieuprawnioną, istnieją odrębne procedury (art. 429 § 1 k.p.k.) dotyczące odmowy przyjęcia środka odwoławczego, a nie umorzenia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalić kasację
Strona wygrywająca
Prokurator
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. D. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Prokurator | organ_państwowy | oskarżyciel publiczny |
Przepisy (9)
Główne
k.p.k. art. 233 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 17 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 439 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 535 § 3
Kodeks postępowania karnego
Pomocnicze
k.p.k. art. 42 § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 47 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 429 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 530 § 2
Kodeks postępowania karnego
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 marca 2010 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury art. 135 § 3
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kasacja jest oczywiście bezzasadna. Zarzut naruszenia art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. nie jest zasadny. Uchybienie z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. nie odnosi się do skarg etapowych, takich jak apelacja. Istnieją odrębne procedury (art. 429 § 1 k.p.k.) dotyczące sytuacji sporządzenia apelacji przez osobę nieuprawnioną.
Odrzucone argumenty
Rażące naruszenie przepisów art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k. w zw. z art. 47 § 1 k.p.k. w zw. z § 135 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 marca 2010 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury mające istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku, gdyż stanowiące tzw. bezwzględny powód odwoławczy, wskutek orzekania przez Sąd Odwoławczy pomimo braku skargi apelacyjnej uprawnionego skarżącego, albowiem oskarżyciel publiczny, który sporządził i wniósł apelację w dniu 22 października 2013r. od wyroku z 16 września 2013r. Sądu Rejonowego w P. II Wydział Karny, tj. prokurator A. W. - Zastępca Prokuratora Rejonowego w P., był zobowiązany do powstrzymania się od udziału w sprawie i wykonywania w niej czynności procesowych, skoro oskarżony J. D. złożył w dniu 13 listopada 2012r. wniosek o jego wyłączenie od udziału w niniejszej sprawie, który nie został w ogóle rozpoznany.
Godne uwagi sformułowania
kasacja jako oczywiście bezzasadna podlegała oddaleniu uchybienie ujęte w treści art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. – tj. brak skargi uprawnionego oskarżyciela, które musi skutkować umorzeniem postępowania karnego – nie może odnosić się do skarg etapowych, a więc i do apelacji nie ma jakichkolwiek podstaw procesowych do wywodzenia, że taka sytuacja stanowi o braku skargi (etapowej) uprawnionego oskarżyciela i winna prowadzić do umorzenia postępowania karnego w zakresie postępowania odwoławczego
Skład orzekający
Jarosław Matras
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących bezwzględnych podstaw odwoławczych w postępowaniu karnym, w szczególności art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k., oraz stosowania art. 429 § 1 k.p.k. w przypadku wadliwie wniesionej apelacji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z wyłączeniem prokuratora i wniesieniem apelacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy istotnych kwestii proceduralnych w postępowaniu karnym, w tym prawidłowości wniesienia apelacji i stosowania bezwzględnych podstaw odwoławczych. Jest to interesujące dla prawników procesualistów.
“Kiedy wadliwa apelacja nie jest podstawą do umorzenia? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II KK 301/14 POSTANOWIENIE Dnia 16 grudnia 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Matras na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 16 grudnia 2014 r., sprawy J. D. oskarżonego z art. 233 § 1 k.k. z powodu kasacji wniesionych przez obrońców oskarżonego od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 12 lutego 2014 r., zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w P. z dnia 16 września 2013 r., p o s t a n o w i ł I. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną; II. obciążyć J. D. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 16 września 2013 r., Sąd Rejonowy w P. uniewinnił oskarżonego J. D. od popełnienia zarzucanych mu trzech czynów z art. 233 § 1 k.k. Apelację na niekorzyść oskarżonego wniósł prokurator. Zaskarżając wyrok w całości zarzucił naruszenie przepisów oprawa procesowego, a także błąd w ustaleniach faktycznych i wniósł o uchylenie wyroku oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy w W. wyrokiem z dnia 12 lutego 2014 r., zaskarżony wyrok uchylił i w zakresie czynu z pkt I aktu oskarżenia na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 2 k.p.k. postępowanie karne wobec oskarżonego umorzył, zaś w zakresie dwóch pozostałych czynów przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Kasację od tego wyroku w części dotyczącej umorzenia postepowania karnego wnieśli obrońcy J. D. Zarzucili wyrokowi: „rażące naruszenie przepisów art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 47 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 3 k.p.k. w zw. z § 135 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 marca 2010 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury mające istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku, gdyż stanowiące tzw. bezwzględny powód odwoławczy, wskutek orzekania przez Sąd Odwoławczy pomimo braku skargi apelacyjnej uprawnionego skarżącego, albowiem oskarżyciel publiczny, który sporządził i wniósł apelację w dniu 22 października 2013r. od wyroku z 16 września 2013r. Sądu Rejonowego w P. II Wydział Karny, tj. prokurator A. W. - Zastępca Prokuratora Rejonowego w P., był zobowiązany do powstrzymania się od udziału w sprawie i wykonywania w niej czynności procesowych, skoro oskarżony J. D. złożył w dniu 13 listopada 2012r. wniosek o jego wyłączenie od udziału w niniejszej sprawie, który nie został w ogóle rozpoznany.” Podnosząc tak ujęty zarzut skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz uniewinnienie oskarżonego od czynu zarzuconego mu w pkt 1 aktu oskarżenia. W pisemnym stanowisku prokurator Prokuratury Okręgowej w W. wniósł o oddalenie kasacji jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jako oczywiście bezzasadna podlegała oddaleniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. Z uwagi na treść rozstrzygnięcia podstawą kasacji mógł być tylko zarzut związany z naruszeniem art. 439 § 1 k.p.k. Podstawą wywiedzenia zarzutu wystąpienia braku skargi apelacyjnej było twierdzenie o naruszeniu przez prokuratora w toku postępowania przepisów art. 42 § 3 k.p.k. w zw. z art. 47 § 1 k.p.k., przy czym skarżący wywodzili je z niewłaściwego sposobu rozstrzygnięcia wniosku o wyłączenie zastępcy Prokuratora Rejonowego w P., który to następnie sporządził i wniósł apelację od wyroku uniewinniającego. Kwestionując sposób 3 rozstrzygnięcia tego wniosku (tak co do podmiotu uprawnionego, jak i co do formy i jego treści - pismo zastępcy Prokuratora Okręgowego w W.) skarżący uznali bowiem, iż prokurator, który złożył apelację, nie mógł tego czynić, a to dlatego, że wniosek nie został właściwie rozpoznany, a zatem w konsekwencji nie mógł on podejmować takiej czynności, jaką było sporządzenie i wniesienie apelacji. Odnosząc się do tej kwestii stwierdzić należy na wstępie, że wniosek o wyłączenie wszystkich prokuratorów, w tym także zastępcy Prokuratora Rejonowego w P., został rozpoznany, zaś jego autor poinformowany o treści decyzji w tym przedmiocie. To, że skarżący wskazują na wadliwości w zakresie właściwości danego prokuratora, jak i na merytoryczną wadliwość podjętej decyzji, nie oznacza, iż aby co do prokuratora „objętego” takim wnioskiem dalej istniał stan powstrzymywania się go od udziału w sprawie (art. 42 § 3 k.p.k.). Niezależnie od tej okoliczności podkreślić jednak należy, że uchybienie ujęte w treści art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. – tj. brak skargi uprawnionego oskarżyciela, które musi skutkować umorzeniem postępowania karnego (art. 17 §1 k.p.k. in principio) nie może odnosić się do skarg etapowych, a więc i do apelacji (zob. np. P. Hofmański, E. Sadzik, K. Zgryzek, KPK. Komentarz, t. I, Warszawa 1999, str. 106, teza 13; T. Grzegorczyk, KPK. Komentarz, T I, wyd.6, str. 148 -149; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 maja 2006 r., V KK 385/05, OSNKW 2006, z. 7-8, poz.73). W przypadku, gdyby apelację sporządziła osoba nieuprawniona, przy prawidłowym wniesieniu skargi zasadniczej, to istnieje wyraźna ustawowa regulacja (przepis art. 429 § 1 k.p.k., a co do kasacji art. 530 § 2 k.p.k.), która skutkować winna odmową przyjęcia takiego środka odwoławczego, co oznacza, iż nie ma jakichkolwiek podstaw procesowych do wywodzenia, że taka sytuacja stanowi o braku skargi (etapowej) uprawnionego oskarżyciela i winna prowadzić do umorzenia postępowania karnego w zakresie postępowania odwoławczego. Zatem nie sposób twierdzić, aby doszło do naruszenia przepisu art. 439 § 1pkt 9 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. Z tych powodów orzeczono jak w postanowieniu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI