Orzeczenie · 2014-11-07

II KK 294/14Oddalenie kasacji naruszenie tożsamości czynu

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2014-11-07
SNKarneprawo karne gospodarczeŚrednianajwyższy
kasacjatożsamość czynuochrona obrotu gospodarczegosąd najwyższykwalifikacja prawnaretroaktywność prawaart. 4 § 1 k.k.art. 438 k.p.k.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego J. S. od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 21 marca 2014 r., który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w W. z dnia 9 kwietnia 2013 r. Sąd Najwyższy postanowił oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążyć skazanego kosztami postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie opiera się na utrwalonym poglądzie orzecznictwa i doktryny, że przedmiotem osądu jest konkretne zdarzenie faktyczne, a sąd ma prawo dokonywać zmian w opisie i kwalifikacji prawnej przypisanego zachowania, o ile zachowane są podstawowe elementy czynu (identyczność przedmiotu, sprawcy, czasu, miejsca, pokrzywdzonego). Sąd uznał, że w rozpoznawanej sprawie zachodziła zgodność pomiędzy czynem zarzucanym a przypisanym, mimo zmiany sformułowania z "nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku" na "nadużył udzielonych mu uprawnień", co stanowiło odmienną ocenę prawną tożsamych okoliczności faktycznych. Sąd odniósł się również do kwestii retroaktywnego zastosowania ustawy o ochronie obrotu gospodarczego oraz potencjalnego naruszenia zasady braku eklektyzmu ustawowego, uznając jednak, że w kontekście kary z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, zarzut ten nie mógł skutecznie podważyć wyroku.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ugruntowana interpretacja tożsamości czynu w postępowaniu karnym, dopuszczalność zmian w opisie i kwalifikacji prawnej przez sąd, zasady intertemporalne.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki prawa karnego gospodarczego i zasad stosowania przepisów w czasie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy sąd może dokonywać zmian w opisie i kwalifikacji prawnej przypisanego zachowania, nie naruszając tożsamości czynu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd ma prawo dokonywać zmian w opisie i kwalifikacji prawnej przypisanego zachowania, o ile zachowane zostają podstawowe elementy czynu, takie jak identyczność przedmiotu oskarżenia, sprawcy, czasu, miejsca i osoby pokrzywdzonej.

Uzasadnienie

Utrwalony pogląd orzecznictwa i doktryny stanowi, że przedmiotem osądu jest konkretne zdarzenie faktyczne. Zmiana sformułowania zarzutu lub uzupełnienie opisu czynu, które nie zmieniają jego podstawowych elementów, nie naruszają tożsamości czynu i stanowią odmienną ocenę prawną tych samych okoliczności faktycznych.

Czy zmiana sformułowania "nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku" na "nadużył udzielonych mu uprawnień" narusza tożsamość czynu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, taka zmiana nie narusza tożsamości czynu, jeśli stanowi odmienną ocenę prawną tożsamych okoliczności faktycznych.

Uzasadnienie

Wskazane znamiona wynikające z art. 1 § 1 ustawy o ochronie obrotu gospodarczego stanowią odmienną ocenę prawną tych samych okoliczności faktycznych, nie przekreślając tożsamości rodzajowej zarzucanego i przypisanego czynu.

Czy retroaktywne zastosowanie ustawy o ochronie obrotu gospodarczego i Kodeksu karnego z 1997 r. stanowi naruszenie art. 4 § 1 k.k. i zasady braku eklektyzmu ustawowego?

Odpowiedź sądu

Potencjalne naruszenie zasady braku eklektyzmu ustawowego nie wyklucza skuteczności zarzutu kasacyjnego w przypadku kary z warunkowym zawieszeniem jej wykonania.

Uzasadnienie

Sąd odniósł się do kwestii zastosowania ustawy o ochronie obrotu gospodarczego i Kodeksu karnego z 1997 r., wskazując na możliwość naruszenia art. 4 § 1 k.k. Jednakże, w kontekście kary z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, takie naruszenie nie stanowi podstawy do uwzględnienia kasacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Prokurator

Strony

NazwaTypRola
J. S.osoba_fizycznaskazany
M. P.osoba_fizycznawspółsprawca
członkowie Rady Nadzorczej Spółdzielni A.innewspółsprawcy

Przepisy (4)

Główne

u.o.o.g. art. 1 § § 1

Ustawa o ochronie obrotu gospodarczego

Stanowi podstawę prawną dla czynu, który może być odmiennie oceniony prawnie przy zachowaniu tożsamości czynu.

Pomocnicze

k.k. art. 4 § § 1

Kodeks karny

Reguluje zasady intertemporalne, w tym retroaktywne stosowanie prawa, jeśli jest łagodniejsze dla sprawcy. Wskazano na potencjalne naruszenie tej zasady w kontekście eklektyzmu ustawowego.

k.p.k. art. 438

Kodeks postępowania karnego

Określa podstawy kasacji, wskazując, że naruszenie zasady braku eklektyzmu ustawowego nie jest podstawą do uwzględnienia kasacji w przypadku kary z warunkowym zawieszeniem jej wykonania.

k.k. art. 217

Kodeks karny

Wspomniany jako potencjalna podstawa prawna dla czynu popełnionego przed wejściem w życie ustawy o ochronie obrotu gospodarczego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd ma prawo dokonywać zmian w opisie i kwalifikacji prawnej czynu, o ile zachowana jest jego tożsamość. • Zmiana sformułowania zarzutu z "nie dopełnił obowiązku" na "nadużył uprawnień" stanowi odmienną ocenę prawną tożsamych okoliczności faktycznych. • Uzupełnienie opisu czynu o źródło obowiązków i uprawnień nie narusza tożsamości czynu. • Naruszenie zasady braku eklektyzmu ustawowego nie jest skuteczne w przypadku kary z warunkowym zawieszeniem jej wykonania.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia tożsamości czynu poprzez zmianę opisu i kwalifikacji prawnej.

Godne uwagi sformułowania

przedmiotem osądu jest konkretne zdarzenie faktyczne • nie narusza tożsamości czynu, jeżeli zachowane zostają podstawowe jego elementy • stanowią bowiem odmienną ocenę prawną tożsamych okoliczności faktycznych • rodzi się pytanie co do możliwości przyjęcia w opisie czynu działania w dniu 25 października 1994 r. • naruszył zasadę braku eklektyzmu ustawowego

Skład orzekający

Józef Dołhy

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ugruntowana interpretacja tożsamości czynu w postępowaniu karnym, dopuszczalność zmian w opisie i kwalifikacji prawnej przez sąd, zasady intertemporalne."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki prawa karnego gospodarczego i zasad stosowania przepisów w czasie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia fundamentalne zasady postępowania karnego dotyczące tożsamości czynu i możliwości modyfikacji opisu przez sąd, co jest istotne dla praktyków prawa.

“Czy sąd może zmienić zarzut? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice tożsamości czynu.”

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst