Orzeczenie · 2012-11-20

II KK 286/12

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2012-11-20
SAOSKarneśrodki zabezpieczająceWysokanajwyższy
niepoczytalnośćśrodek zabezpieczającyleczenie ambulatoryjneleczenie psychiatryczneniepoczytalnośćkodeks karnykasacjaSąd Najwyższy

Sąd Rejonowy postanowieniem z dnia 7 marca 2012 r. umorzył postępowanie karne wobec L. S. z powodu niepoczytalności (art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 31 § 1 k.k.) i skierował go na leczenie ambulatoryjne związane z uzależnieniem od alkoholu (art. 93 k.k.). Orzeczenie uprawomocniło się 15 marca 2012 r. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 93 k.k. i art. 94 § 1 k.k. Argumentował, że wobec sprawcy czynu popełnionego w stanie niepoczytalności (art. 31 § 1 k.k.) można orzec jedynie środek zabezpieczający w postaci umieszczenia w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym, a nie leczenie ambulatoryjne. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście zasadną. Stwierdził, że Sąd Rejonowy rażąco naruszył art. 93 k.k., który nie może stanowić samodzielnej podstawy orzeczenia środka zabezpieczającego w oderwaniu od przepisów szczególnych. Podkreślił, że skierowanie na leczenie ambulatoryjne jest możliwe tylko w przypadkach określonych w art. 95a i 97 k.k., gdy orzeczono karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia. Powołując się na uzasadnienie projektu ustawy nowelizacyjnej, wskazał, że sprawcy niepoczytalni podlegają zasadom określonym w art. 94 k.k. i mogą być objęci leczeniem w zamkniętych zakładach psychiatrycznych. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej środka zabezpieczającego, a kosztami postępowania kasacyjnego obciążył Skarb Państwa.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących środków zabezpieczających wobec sprawców niepoczytalnych (art. 31 § 1 k.k. i art. 94 k.k.).

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie spraw karnych, w których orzeczono niepoczytalność sprawcy.

Zagadnienia prawne (1)

Czy wobec sprawcy czynu zabronionego popełnionego w stanie niepoczytalności (art. 31 § 1 k.k.) można orzec środek zabezpieczający w postaci skierowania na leczenie ambulatoryjne na podstawie art. 93 k.k.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wobec sprawcy czynu zabronionego popełnionego w stanie niepoczytalności można orzec jedynie środek zabezpieczający w postaci umieszczenia w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym, o ile zostaną spełnione pozostałe przesłanki określone w art. 94 § 1 k.k.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że art. 93 k.k. ma charakter ogólny, a skierowanie na leczenie ambulatoryjne jest możliwe tylko w przypadkach określonych w art. 95a i 97 k.k. Sprawcy niepoczytalni podlegają zasadom z art. 94 k.k., co oznacza możliwość orzeczenia jedynie środka w postaci umieszczenia w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie postanowienia w zaskarżonej części
Strona wygrywająca
Prokurator Generalny (na korzyść oskarżonego)

Strony

NazwaTypRola
L. S.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (15)

Główne

k.k. art. 31 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 93

Kodeks karny

k.k. art. 94 § 1

Kodeks karny

Pomocnicze

k.k. art. 190 § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 17 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 632 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 521 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 523 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 526 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 537 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 537 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 95a § 1

Kodeks karny

k.k. art. 95a § 1a

Kodeks karny

k.k. art. 97 § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 638

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędna wykładnia art. 93 k.k. i art. 94 § 1 k.k. przez Sąd Rejonowy. • Niezasadne orzeczenie środka zabezpieczającego w postaci leczenia ambulatoryjnego wobec sprawcy niepoczytalnego.

Godne uwagi sformułowania

rażące naruszenie przepisu prawa karnego materialnego • niezasadnym orzeczeniu wobec L. S., który dopuścił się czynu zabronionego w stanie niepoczytalności określonej w art. 31 § 1 k.k., środka zabezpieczającego w postaci skierowania na leczenie ambulatoryjne, podczas gdy – stosownie do art. 94 § 1 k.k. – wobec sprawcy czynu popełnionego w warunkach art. 31 § 1 k.k., możliwe jest orzeczenie tylko środka zabezpieczającego w postaci umieszczenia w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym

Skład orzekający

Józef Szewczyk

przewodniczący-sprawozdawca

Rafał Malarski

członek

Dorota Rysińska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących środków zabezpieczających wobec sprawców niepoczytalnych (art. 31 § 1 k.k. i art. 94 k.k.)."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw karnych, w których orzeczono niepoczytalność sprawcy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii stosowania środków zabezpieczających wobec osób niepoczytalnych, co ma istotne znaczenie praktyczne dla organów ścigania i wymiaru sprawiedliwości.

Niepoczytalność a leczenie: Sąd Najwyższy wyjaśnia, jakie środki zabezpieczające można orzec.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst