II KK 25/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił wyrok skazujący za czyn ciągły, który był już wcześniej prawomocnie osądzony, umarzając postępowanie w tej części.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego dotyczącą wyroku Sądu Rejonowego w W., który skazał A. M. za dwa przestępstwa przywłaszczenia mienia. Kasacja zarzucała rażące naruszenie prawa procesowego, wskazując, że jeden z przypisanych czynów był już częścią czynu ciągłego, za który oskarżona została wcześniej prawomocnie skazana. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej czynu już osądzonego i umorzył postępowanie, przekazując sprawę w pozostałym zakresie do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść skazanej A. M. od wyroku Sądu Rejonowego w W. z dnia 28 listopada 2011 r. Sąd Rejonowy pierwotnie wyrokiem nakazowym z 11 marca 2011 r. uznał A. M. za winną przywłaszczenia mienia w łącznej kwocie 3020,81 zł, popełnionego w okresie od czerwca do lipca 2010 r., działając czynem ciągłym. Ten wyrok uprawomocnił się 19 maja 2011 r. Następnie, wyrokiem z 28 listopada 2011 r., Sąd Rejonowy uznał A. M. za winną popełnienia dwóch przestępstw z art. 284 § 2 k.k., polegających na przywłaszczeniu pieniędzy w dniach 7 czerwca 2010 r. (588,10 zł i 195,50 zł) oraz 5 lipca 2010 r. (684,50 zł). Za te czyny wymierzono kary po 10 miesięcy pozbawienia wolności, a karę łączną roku pozbawienia wolności warunkowo zawieszono na 4 lata, orzekając obowiązek naprawienia szkody w kwocie 1468,10 zł. Kasacja zarzuciła rażące naruszenie art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. (jednoczesne wszczęcie postępowania lub wydanie wyroku co do czynu, który jest przedmiotem innego prawomocnie zakończonego postępowania), wskazując, że czyn z pkt II wyroku z 28 listopada 2011 r. (z 5 lipca 2010 r.) był elementem czynu ciągłego z okresu czerwiec-lipiec 2010 r., za który oskarżona została już wcześniej prawomocnie skazana. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając, że doszło do naruszenia art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k. (bezwzględna przyczyna odwoławcza). Uchylono zaskarżony wyrok w całości, umarzając postępowanie w części dotyczącej czynu z pkt 2 (z 5 lipca 2010 r.) i obciążając kosztami Skarb Państwa, a sprawę w zakresie czynu z pkt 1 przekazano Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, ponowne postępowanie jest niedopuszczalne ze względu na art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. w zw. z art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k.
Uzasadnienie
Prawomocne skazanie za czyn ciągły wyklucza ponowne postępowanie o późniejsze ujawnione zachowania będące elementami tego czynu, które nie były przedmiotem wcześniejszego osądzenia. Wydanie wyroku w takiej sytuacji stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie wyroku i umorzenie postępowania w części, przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania w pozostałej części
Strona wygrywająca
A. M. (w części dotyczącej umorzenia postępowania)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. M. | osoba_fizyczna | skazana |
Przepisy (9)
Główne
k.k. art. 284 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 12
Kodeks karny
Dotyczy czynu ciągłego.
k.p.k. art. 17 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Określa negatywne przesłanki procesowe, w tym zakaz ponownego wszczynania postępowania.
k.p.k. art. 439 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Wymienia bezwzględne przyczyny odwoławcze, w tym wydanie orzeczenia mimo istnienia przesłanki z art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k.
Pomocnicze
k.k. art. 58 § § 3
Kodeks karny
k.p.k. art. 535 § § 5
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 537 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 632 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 72 § § 2
Kodeks karny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Czyn przypisany w wyroku z 28 listopada 2011 r. (pkt II) stanowił element czynu ciągłego, za który oskarżona została już prawomocnie skazana wyrokiem z 11 marca 2011 r. Wydanie wyroku skazującego za czyn, który był już przedmiotem prawomocnie zakończonego postępowania, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k.
Godne uwagi sformułowania
prawomocne skazanie za czyn ciągły (art. 12 k.k.) stoi na przeszkodzie [...] ponownemu postępowaniu o później ujawnione zachowania, będące elementami tego czynu wystąpiła tzw. bezwzględna przyczyna odwoławcza, określona w art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k. - orzeczenie co do tego czynu zostało wydane pomimo to, że postępowanie karne co do tego samego czynu tej samej osoby zostało już prawomocnie zakończone.
Skład orzekający
Krzysztof Cesarz
przewodniczący-sprawozdawca
Małgorzata Gierszon
członek
Roman Sądej
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zasady ne bis in idem w kontekście czynu ciągłego i przepisów o bezwzględnych przyczynach odwoławczych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy późniejsze ujawnienie części czynu ciągłego prowadzi do ponownego postępowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę procesową ne bis in idem i pokazuje, jak Sąd Najwyższy koryguje błędy sądów niższych instancji, zapobiegając podwójnemu karaniu za ten sam czyn.
“Czy można być sądzonym dwa razy za ten sam czyn? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II KK 25/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 lutego 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Cesarz (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Małgorzata Gierszon SSN Roman Sądej Protokolant Anna Janczak w sprawie A. M. skazanej z art. 284 § 2 kk po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 kpk w dniu 19 lutego 2013 r., kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść skazanej od wyroku Sądu Rejonowego w W. z dnia 28 listopada 2011 r., na podstawie art. 537 § 2 kpk i art. 632 § 2 kpk uchyla zaskarżony wyrok i ; - umarza postępowanie o czyn z pkt 2, obciążając kosztami procesu w tej części Skarb Państwa, - przekazuje sprawę w zakresie czynu z pkt 1 Sądowi Rejonowemu w W. do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w W. wyrokiem nakazowym z dnia 11 marca 2011 r., prawomocnym z dniem 19 maja 2011 r. uznał A. M. za winną tego, że w okresie od dnia 8 czerwca 2010 r. do dnia 29 lipca 2010 r. w W. przy ul. D. na Poczcie Polskiej 2 numer …, działając czynem ciągłym dokonała przywłaszczenia powierzonego mienia w łącznej kwocie 3020,81 zł, poprzez przyjęcie i potwierdzenie odciskiem imiennie przydzielonego datownika czterech wpłat, a następnie niezarachowanie ich na rachunki bankowe zgodnie z danymi zawartymi na dowodach wpłat, czym działała na szkodę Poczty Polskiej, tj. czynu z art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k., po czym na podstawie art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 58 § 3 k.k. wymierzył oskarżonej karę 10 miesięcy ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w rozmiarze 20 godzin miesięcznie i podjął inne rozstrzygnięcia. Tenże Sąd wyrokiem z dnia 28 listopada 2011 r., uznał A. M. za winną dokonania dwóch, pozostających w zbiegu realnym, przestępstw z art. 284 § 2 k.k., polegających na tym, że: 1) w dniu 7 czerwca 2010 r. w W. będąc zatrudniona na stanowisku asystenta w Urzędzie Pocztowym nr .. przy ul. D. przywłaszczyła powierzone jej mienie ruchome w postaci pieniędzy w kwocie 588,10 zł i 195,50 zł w ten sposób, że posługując się imiennym datownikiem i podpisem pobrała od klienta Poczty Polskiej pieniędzy w w/w kwocie, a następnie pobranych pieniędzy nie zaksięgowała, czym działała na szkodę Poczty Polskiej S.A. /…/, 2) w dniu 5 lipca 2010 r. w W. będąc zatrudniona na stanowisku asystenta w Urzędzie Pocztowym nr … przy ul. D. przywłaszczyła powierzone jej mienie ruchome w postaci pieniędzy w kwocie 684,50 zł w ten sposób, że posługując się imiennym datownikiem i podpisem pobrała od klienta Poczty Polskiej pieniędzy w w/w kwocie, a następnie pobranych pieniędzy nie zaksięgowała, czym działała na szkodę Poczty Polskiej S.A. /…/, i za każdy z tych czynów skazał ją na kary po 10 miesięcy pozbawienia wolności. Następnie Sąd wymierzył karę łączną roku pozbawienia wolności, warunkowo zawieszając jej wykonanie na okres próby 4 lat, na podstawie art. 72 § 2 k.k. orzekł obowiązek naprawienia w całości szkody przez zapłatę 1468,10 zł poszkodowanemu oraz obciążył oskarżoną kosztami sądowymi. Ten wyrok uprawomocnił się z dniem 6 grudnia 2011 r. Wyrok został zaskarżony w całości, na korzyść skazanej przez Prokuratora Generalnego, który zarzucił „rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa procesowego, to jest art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k., stanowiące bezwzględną przyczynę odwoławczą określoną w art. 439 § 1 pkt 8 3 k.p.k., polegającą na wydaniu przez Sąd Rejonowy w W. w dniu 28 listopada 2011 r. wyroku skazującego A. M. za czyn opisany w pkt II z art. 284 § 2 k.k., popełniony w dniu 5 lipca 2010 r., pomimo tego, że stanowił on element czynu ciągłego z art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k., popełnionego w okresie od dnia 8 czerwca 2010 r. do dnia 29 lipca 2010 r., za dokonanie którego została ona wcześniej skazana prawomocnym wyrokiem tego sądu z dnia 11 marca 2011 r., sygn. X K … .” Prokurator wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i umorzenie postępowania karnego przeciwko A. M. o czyn opisany w pkt II na podstawie art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. w zw. z art. 537 § 2 k.p.k., a w pozostałym zakresie przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w W. do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja, wywiedziona na korzyść skazanej, jest oczywiście zasadna w całości i dlatego mogła być uwzględniona na posiedzeniu (art. 535 § 5 k.p.k.). Nie budzi wątpliwości, utrwalone m.in. w judykaturze, aprobowane przez obecny skład Sądu Najwyższego, stanowisko, że prawomocne skazanie za czyn ciągły (art. 12 k.k.) stoi na przeszkodzie ze względu na treść art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k., ponownemu postępowaniu o później ujawnione zachowania, będące elementami tego czynu, które nie były przedmiotem wcześniejszego osądzenia (patrz uchwały: z dnia 21 listopada 2001 r., I KZP 25/01 – OSNKW 2002, z. 1 – 2, poz. 2, z dnia 15 czerwca 2007 r., I KZP 15/07 – OSNKW 2007, z. 7 – 8, poz. 55, wyrok z dnia 5 stycznia 2011 r., V KK 64/10 – OSNKW 2011, z. 2, poz. 14). Aktualne są również motywy tego stanowiska i nie ma potrzeby ich tutaj przytaczać. Porównanie opisu przypisanego czynu w tamtej sprawie X K … z opisem czynu z pkt II osądzonego w niniejszej sprawie oraz ich kwalifikacji prawnych, prowadzi do oczywistego wniosku, że ten ostatni czyn jest elementem czynu ciągłego wcześniej przypisanego oskarżonej. Na skutek późniejszego ujawnienia czyn z pkt II nie został wymieniony jako składnik czynu ciągłego objętego zarzutem w sprawie X K …, lecz w rezultacie skazania za ten czyn doszło do skazania za czyn z pkt II niniejszej sprawy. Tym samym, wystąpiła tzw. bezwzględna przyczyna odwoławcza, określona w art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k. - orzeczenie co do tego czynu zostało wydane pomimo to, że postępowanie karne co do tego samego czynu tej samej osoby zostało już prawomocnie zakończone. Uchylenie wyroku w całości wynikało z potrzeby uwzględnienia, że nie mogło się ostać rozstrzygnięcie o karze łącznej i jej warunkowym zawieszeniu oraz o 4 naprawieniu w całości szkody oraz z tego powodu, że orzeczenie co do czynu z pkt I nie będzie mogło pozostawać bez związku z orzeczeniem co do czynu ze sprawy X K … tego Sądu, którą przekazano do ponownego rozpoznania po uchyleniu wyroku (sprawa II KK 24/11 Sądu Najwyższego).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI