II KK 231/13

Sąd Najwyższy2013-09-27
SAOSKarnewykroczeniaŚrednianajwyższy
wykroczeniekradzieżkara ograniczenia wolnościSąd Najwyższykasacjaprawo wykroczeńnaruszenie prawa materialnego

Sąd Najwyższy uchylił wyrok nakazowy Sądu Rejonowego w części dotyczącej kary ograniczenia wolności, uznając rażące naruszenie prawa materialnego przez wymierzenie kary 6 miesięcy zamiast ustawowego 1 miesiąca.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego, który skazał P.R. za wykroczenie kradzieży (art. 119 § 1 k.w.) i wymierzył mu karę 6 miesięcy ograniczenia wolności. Kasacja zarzuciła rażące naruszenie prawa materialnego, wskazując, że art. 20 § 1 k.w. stanowi, iż kara ograniczenia wolności trwa 1 miesiąc. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej kary i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu, podkreślając, że wymierzona kara 6 miesięcy przekraczała ustawowe ramy.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść obwinionego P. R., który został skazany wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w W. z dnia 4 kwietnia 2013 r. za wykroczenie z art. 119 § 1 k.w. (kradzież artykułów przemysłowych o wartości 227,71 zł). Sąd Rejonowy wymierzył obwinionemu karę 6 miesięcy ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin miesięcznie, jednocześnie zwalniając go od kosztów sądowych. Wyrok ten uprawomocnił się bez kontroli instancyjnej. Prokurator Generalny zarzucił w kasacji rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie prawa materialnego, a konkretnie art. 20 § 1 k.w., który precyzuje, że kara ograniczenia wolności trwa 1 miesiąc. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną w stopniu oczywistym. Potwierdził, że zaskarżony wyrok nakazowy jest dotknięty rażącą obrazą prawa materialnego, ponieważ wymierzona kara 6 miesięcy ograniczenia wolności wykracza poza ustawowe zagrożenie określone w art. 20 § 1 k.w. Z tego względu, związany granicami orzekania w trybie kasacji, Sąd Najwyższy uchylił wyrok nakazowy w zaskarżonej części dotyczącej kary i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu. Sąd Rejonowy przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie orzekał w granicach przekazania, uwzględniając pośredni zakaz reformationis in peius oraz ograniczenia dotyczące kar, które można orzekać w trybie nakazowym.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, kara ograniczenia wolności w sprawach o wykroczenia trwa 1 miesiąc, a wymierzenie kary 6 miesięcy stanowi rażące naruszenie prawa materialnego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołując się na art. 20 § 1 k.w. stwierdził, że przepis ten precyzyjnie określa czas trwania kary ograniczenia wolności na 1 miesiąc, nie pozostawiając w tym zakresie dowolności. Wymierzenie kary 6 miesięcy wykracza poza granice ustawowego zagrożenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku w części dotyczącej kary i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

obwiniony (pośrednio)

Strony

NazwaTypRola
P. R.osoba_fizycznaobwiniony

Przepisy (13)

Główne

k.w. art. 119 § § 1

Kodeks wykroczeń

Dotyczy czynu polegającego na kradzieży artykułów przemysłowych o łącznej wartości do 750 zł.

k.w. art. 20 § § 1

Kodeks wykroczeń

Określa czas trwania kary ograniczenia wolności na 1 miesiąc w sprawach o wykroczenia.

Pomocnicze

k.p.w. art. 119

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Dotyczy rozpoznania sprawy w trybie nakazowym.

k.p.w. art. 624 § § 1

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Podstawa zwolnienia obwinionego od kosztów sądowych.

k.p.w. art. 111

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Podstawa wniesienia kasacji.

k.p.k. art. 526 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa wniesienia kasacji.

k.p.k. art. 537 § § 1 i 2

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy rozpoznania kasacji.

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

Podstawa rozpoznania kasacji w trybie uproszczonym.

k.p.k. art. 536

Kodeks postępowania karnego

Granice orzekania w trybie kasacji.

k.p.k. art. 442 § § 1 i 4

Kodeks postępowania karnego

Zakaz reformationis in peius.

k.p.k. art. 443

Kodeks postępowania karnego

Zakaz reformationis in peius.

k.p.w. art. 109 § § 2

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Zakaz reformationis in peius.

k.p.w. art. 93 § § 1

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Ograniczenia rodzajów kar orzekanych w trybie nakazowym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wymierzenie kary 6 miesięcy ograniczenia wolności za wykroczenie z art. 119 § 1 k.w. narusza art. 20 § 1 k.w., który stanowi, że kara ta trwa 1 miesiąc.

Godne uwagi sformułowania

kara 6 miesięcy ograniczenia wolności wykracza poza granice ustawowego zagrożenia przewidziane w art. 20 § 1 k.w. rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie prawa materialnego nie pozostawiając w tym zakresie dowolności

Skład orzekający

Andrzej Stępka

przewodniczący

Rafał Malarski

członek

Andrzej Ryński

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 20 § 1 k.w. dotyczącego maksymalnego czasu trwania kary ograniczenia wolności w sprawach o wykroczenia oraz zasady reformationis in peius w kontekście kasacji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wymierzenia kary w trybie nakazowym i błędnej interpretacji przepisu dotyczącego długości kary ograniczenia wolności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje istotny błąd proceduralny sądu niższej instancji w zakresie wymiaru kary, co jest interesujące dla prawników zajmujących się prawem wykroczeń i postępowaniem karnym.

Sąd Najwyższy koryguje błąd: kara ograniczenia wolności nie może trwać 6 miesięcy, gdy prawo mówi o 1 miesiącu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II KK 231/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 września 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Stępka (przewodniczący) SSN Rafał Malarski SSN Andrzej Ryński (sprawozdawca) Protokolant Ewa Oziębła w sprawie P. R. obwinionego z art. 119 § 1 kw po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 27 września 2013 r., kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść od wyrok nakazowy Sądu Rejonowego z dnia 4 kwietnia 2013 r., uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze i w tym zakresie sprawę przekazuje do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w W. wyrokiem nakazowym z dnia 4 kwietnia 2013 r., uznał obwinionego P. R. za winnego tego, że w dniu 26 lutego 2013 r. około godziny 11:45 w W., w sklepie […] dokonał kradzieży artykułów przemysłowych o łącznej 2 wartości 227, 71 zł, na szkodę […], tj. wykroczenia z art. 119 § 1 k.w. i za to na podstawie powołanego przepisu wymierzył mu karę 6 miesięcy ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cel społeczny w wymiarze 30 godzin miesięcznie oraz na podstawie 119 k.p.w. w zw. z art. 624 § 1 k.p.k. zwolnił obwinionego od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Wyrok ten uprawomocnił się bez kontroli instancyjnej w dniu 25 kwietnia 2013 r. (k. 18). Od powyższego orzeczenia kasację na korzyść obwinionego wywiódł Prokurator Generalny, który na zasadzie art. 111 k.p.w., art. 526 § 1 k.p.k. oraz art. 537 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art.112 k.p.w. zarzucił orzeczeniu Sądu Rejonowego rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 20 § 1 k.w., polegające na wymierzeniu obwinionemu, za popełnienie wykroczenia z art. 119 § 1 k.w., kary 6 miesięcy ograniczenia wolności ze zobowiązaniem go do wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin miesięcznie, podczas gdy przepis ten stanowi, iż w sprawach o wykroczenia kara ograniczenia wolności trwa 1 miesiąc i wniósł on o uchylenie wyroku w zaskarżonej części oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w W. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Kasacja Prokuratora Generalnego jest zasadna w stopniu oczywistym, co pozwoliło na jej rozpoznanie w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.w. Rację ma skarżący, że zaskarżony wyrok nakazowy jest dotknięty rażącą i mającą istotny wpływ na jego treść obrazą prawa materialnego, a to art. 20 § 1 k.w., który w sposób precyzyjny określa czas trwania kary ograniczenia wolności oznaczając go na poziomie 1 miesiąca i nie pozostawiając w tym zakresie dowolności (zob. wyrok SN z dnia 2 lutego 2010 r., sygn. III KK 420/09, OSNwSK 2010/1/222). W tej sytuacji wymierzona wobec P. R. w wyroku nakazowym kara 6 miesięcy ograniczenia wolności wykracza poza granice ustawowego zagrożenia przewidziane w art. 20 § 1 k.w. Dlatego też nie ulega wątpliwości, że wskazane wyżej rażące i oczywiste naruszenie prawa materialnego miało istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku. Warto zauważyć, że podniesiona w kasacji obraza 3 prawa materialnego - art. 20 § 1 k.w., odnosiła się wyłącznie do rozstrzygnięcia o karze. Z tych względów Sąd Najwyższy, związany granicami orzekania w trybie kasacji określonymi w art. 536 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.w., uchylił wyrok nakazowy w zaskarżonej części i w tym zakresie przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Rozpoznając sprawę ponownie i mając na uwadze, że uwzględniona kasacja została wywiedziona na korzyść obwinionego, Sąd będzie orzekał w granicach, w jakich nastąpiło przekazanie, mając na uwadze pośredni zakaz reformationis in peius (art. 442 § 1 i 443 k.p.k. w zw. z art. 109 § 2 k.p.w.) oraz uwzględniając fakt, że przepis art. 93 § 1 k.p.w. ogranicza rodzaj kar jakie wolno orzekać w trybie nakazowym, eliminując z nich karę aresztu (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 grudnia 2005 r., sygn. II KK 273/05, OSNwSK 2005/1/2335).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI