II KK 224/23

Sąd Najwyższy2023-08-23
SNKarneprawo karne procesoweŚrednianajwyższy
kasacjaprawo karneprawo procesoweprawo do obronyobrońcaterminy rozprawySąd Najwyższy

Sąd Najwyższy oddalił kasację obrońcy skazanego R.P. jako oczywiście bezzasadną, uznając, że brak powiadomienia jednego z obrońców o terminie rozprawy nie stanowi bezwzględnej przyczyny odwoławczej.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację obrońcy skazanego R.P. od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie, który zmienił wyrok Sądu Rejonowego, obniżając karę ograniczenia wolności. Obrońca zarzucił rażącą obrazę przepisów prawa procesowego, w tym art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k. w zw. z art. 77 k.p.k. oraz art. 79 § 1 pkt 4 k.p.k., wskazując na nieprawidłowe zawiadomienie jednego z obrońców o terminach rozprawy. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną, stwierdzając, że brak powiadomienia jednego z ustanowionych obrońców nie stanowi bezwzględnej przyczyny odwoławczej, a jedynie względną, wymagającą analizy konkretnych okoliczności.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego R.P. od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 19 września 2022 r., sygn. akt IX Ka 697/22, który zmieniał wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy – Mokotowa w Warszawie z dnia 22 lutego 2022 r., sygn. akt III K 999/08. Wyrokiem Sądu Rejonowego skazany został uznany za winnego czynu z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. w zb. z art. 271 § 1 k.k., za który wymierzono mu karę 6 miesięcy ograniczenia wolności. Sąd Okręgowy obniżył karę do 2 miesięcy ograniczenia wolności, utrzymując wyrok w pozostałym zakresie. Obrońca skazanego zarzucił w kasacji rażącą obrazę przepisów prawa procesowego, w tym art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k. w zw. z art. 77 k.p.k. oraz art. 79 § 1 pkt 4 k.p.k., argumentując, że jeden z ustanowionych obrońców nie był zawiadamiany o wszystkich terminach rozprawy. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną. Podzielił stanowisko, że jeśli ustanowiono więcej niż jednego obrońcę, należy powiadamiać każdego, jednak brak takiego powiadomienia stanowi jedynie względną przyczynę odwoławczą, a nie bezwzględną, wymagającą analizy naruszenia prawa do obrony w konkretnych okolicznościach. Skarżący nie przedstawił argumentacji czyniącej ten sposób wykładni przepisów oczywiście niesłusznymi. W związku z tym Sąd Najwyższy orzekł o oddaleniu kasacji i zwolnieniu skazanego z kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, brak powiadomienia jednego z ustanowionych obrońców o terminie rozprawy stanowi jedynie względną przyczynę odwoławczą, a nie bezwzględną.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że choć należy powiadamiać każdego z ustanowionych obrońców, to brak takiego powiadomienia nie jest automatycznie bezwzględną przyczyną odwoławczą, lecz względną, wymagającą analizy naruszenia prawa do obrony w konkretnych okolicznościach sprawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie kasacji

Strona wygrywająca

Prokurator

Strony

NazwaTypRola
R.P.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (7)

Główne

k.k. art. 13 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 286 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 271 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

Pomocnicze

k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 10

Kodeks postępowania karnego

Sąd uznał, że przepis ten nie ma zastosowania jako bezwzględna podstawa odwoławcza w sytuacji, gdy jeden z obrońców nie został prawidłowo powiadomiony.

k.p.k. art. 77

Kodeks postępowania karnego

W kontekście art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k. jako potencjalna podstawa odwoławcza.

k.p.k. art. 79 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania karnego

Zarzut skarżącego dotyczył nieustanowienia obrońcy z urzędu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak powiadomienia jednego z obrońców o terminie rozprawy nie stanowi bezwzględnej przyczyny odwoławczej.

Odrzucone argumenty

Rażąca obraza przepisów prawa procesowego, tj. art. 439 pkt 10 k.p.k. w zw. z art. 77 k.p.k. przez ich niewłaściwe zastosowanie i mylną interpretację. Obraza art. 79 § 1 pkt 4 k.p.k. przez nieustanowienie obrońcy skazanemu z urzędu.

Godne uwagi sformułowania

kasacja okazała się bezzasadna w stopniu oczywistym brak uczynienia tego stanowi jedynie względną przyczynę odwoławczą in concreto orbitującą wokół naruszenia prawa do obrony Nie ma tutaj jednak żadnego automatyzmu

Skład orzekający

Włodzimierz Wróbel

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa do obrony w postępowaniu karnym, w szczególności w kontekście powiadamiania obrońców o terminach rozpraw."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy ustanowiono więcej niż jednego obrońcę i jeden z nich nie został prawidłowo powiadomiony. Nie jest to orzeczenie przełomowe, ale utrwala utrwaloną linię orzeczniczą.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa do obrony w postępowaniu karnym, co jest istotne dla prawników procesowych. Jednakże, jej rutynowy charakter i brak nietypowych faktów obniżają jej atrakcyjność dla szerszej publiczności.

Czy brak powiadomienia jednego z obrońców unieważnia rozprawę? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
II KK 224/23
POSTANOWIENIE
Dnia 23 sierpnia 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Włodzimierz Wróbel
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 23 sierpnia 2023 r., na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
sprawy
R.P.,
skazanego z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k..k. w zb. z art. 271 § 1 k.k.
z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę
od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie
z dnia 19 września 2022 r., sygn. akt IX Ka 697/22,
zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy – Mokotowa w Warszawie
z dnia 22 lutego 2022 r, sygn. akt III K 999/08,
p o s t a n a w i a:
1) oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;
2)
zwolnić skazanego z kosztów sądowych postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Wyrokiem Sądu Rejonowego dla Warszawy Mokotowa z dnia 22 lutego 2022 r. (sygn. akt III K 999/08) r.p. został uznany za winnego czynu z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 271 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., za który wymierzono mu karę 6 miesięcy ograniczenia wolności połączoną z obowiązkiem wykonywania kontrolowanej, nieodpłatnej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 godzin miesięcznie. Wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 19 września 2022 r. (sygn. akt IX Ka 697/22) zmieniono wyrok Sądu I instancji w ten sposób, że obniżono karę ograniczenia wolności do 2 miesięcy. W pozostałym zakresie wyrok utrzymano w mocy.
Od powyższego prawomocnego orzeczenia kasację wniósł obrońca skazanego, zarzucając wyrokowi
„rażącą obrazę przepisów prawa procesowego, tj.:
a)
art.439 pkt. 10 k.p.k. w Zb. z art. 77 k.p.k.  przez ich niewłaściwe zastosowanie, co objawiło się mylną interpretacją w/w normy, które polegało na ustaleniu, że ustawodawca redagując w/w przepisy miał na myśli faktycznie jednego obrońcę,
b)
art.79 § 1 pkt.4 k.p.k.
przez nieustanowienie obrońcy skazanemu z urzędu”.
Skarżący wniósł o uchylenie wyroku Sądu w Warszawie oraz Sądu Rejonowego dla Warszawy Mokotowa w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Sądowi I Instancji.
Prokurator wniósł o oddalenie kasacji jako oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja okazała się bezzasadna w stopniu oczywistym.
Bezwzględnej przyczyny odwoławczej skarżący upatruje się w tym, że ustanowiony formalnie jeden z obrońców adw. M. K. nie był zawiadamiany o wszystkich terminach rozprawy (na których jednak oskarżony był reprezentowany przez obrońcę z wyboru, a następnie z urzędu). Kwestie te obszernie wyjaśnia Sąd odwoławczy w uzasadnieniu wyroku. Niezależnie od przyczyn tego stanu rzeczy, Sąd Najwyższy podziela stanowisko, że jeśli oskarżony ustanowił więcej niż jednego obrońcę należy powiadamiać o czynnościach i terminach każdego. Jednak brak uczynienia tego stanowi jedynie względną przyczynę odwoławczą in concreto orbitującą wokół naruszenia prawa do obrony. Nie ma tutaj jednak żadnego automatyzmu (tak m.in. w wyroku z 24.01.2018 r., III KK 254/17, LEX nr 2449667). Sam skarżący w kasacji nie przedstawia argumentacji, która ten sposób wykładni przepisów procedury czyniła oczywiście niesłusznymi. Obrona utrzymuje jedynie, że przepis wskazany w kasacji obejmuje także sytuację, gdy jeden z dwóch lub trzech ustanowionych obrońców nie został prawidłowo powiadomiony o rozprawie, bez pogłębionej refleksji nad tym stanowiskiem.
Wobec powyższego należało orzec jak w sentencji.
wz
[ms]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI