II KK 209/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWniosek obrońcy L. K. o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Pawła Kołodziejskiego od udziału w sprawie kasacyjnej został złożony na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k. jako argumentacja posłużyły zarzuty dotyczące braku niezawisłości i bezstronności sędziego, wynikające z okoliczności jego powołania przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. Obrońca wskazywał na naruszenie art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 47 Karty Praw Podstawowych UE oraz art. 6 ust. 1 EKPC. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu bez udziału stron, postanowił pozostawić wniosek bez rozpoznania. Uzasadnienie opiera się na wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 marca 2020 r. (sygn. akt P 22/19), który uznał za niezgodny z Konstytucją przepis dopuszczający rozpoznanie wniosku o wyłączenie sędziego z powodu wadliwości jego powołania. Sąd Najwyższy podkreślił również, że wątpliwości co do bezstronności sędziego nie mogą być wywodzone z samych kwestii ustrojowych związanych z jego powołaniem, a zarzuty nie mogą mieć charakteru abstrakcyjnego. Dodatkowo wskazano, że ustawa o Sądzie Najwyższym (art. 29) stanowi lex specialis w stosunku do art. 41 § 1 k.p.k. w zakresie badania kwestii bezstronności sędziego w kontekście okoliczności towarzyszących powołaniu. W związku z tym, procedowanie w trybie art. 41 § 1 k.p.k. w sytuacji, gdy wniosek dotyczy wyłącznie kwestii przewidzianych w art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym, jest niedopuszczalne. Sąd odnotował również, że wniosek dotyczący tych samych okoliczności został złożony w prawidłowym trybie przez pełnomocnika oskarżyciela subsydiarnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie wniosków o wyłączenie sędziego w Sądzie Najwyższym, interpretacja przepisów dotyczących niezawisłości i bezstronności sędziowskiej w kontekście procedury nominacyjnej.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z nowelizacją ustawy o KRS i SN oraz orzecznictwem TK i SN w tym zakresie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego, oparty wyłącznie na zarzutach dotyczących wadliwości procedury powołania sędziego przez Krajową Radę Sądownictwa, może być rozpoznany w trybie art. 41 § 1 k.p.k.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, taki wniosek jest niedopuszczalny z mocy ustawy i podlega pozostawieniu bez rozpoznania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego (wyrok P 22/19) oraz własne stanowisko, zgodnie z którym kwestie wadliwości powołania sędziego nie mogą być badane w trybie wniosku o wyłączenie. Ustawa o Sądzie Najwyższym stanowi lex specialis w tym zakresie, wyłączając ogólną procedurę.
Czy wątpliwość co do bezstronności sędziego może być wywodzona z samych kwestii ustrojowych związanych z jego powołaniem, niezależnie od okresu i ułomności procedury nominacyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wątpliwość taka nie może być wywodzona z samych kwestii ustrojowych i musi mieć charakter konkretny, a nie abstrakcyjny.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że zarzuty dotyczące bezstronności sędziego nie mogą mieć charakteru abstrakcyjnego i odnosić się do całych grup powołanych sędziów, a jedynie do konkretnych okoliczności.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| L. K. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| obrońca L. K. | inne | wnioskodawca |
| SSN Paweł Kołodziejski | inne | sędzia |
Przepisy (6)
Główne
k.p.k. art. 41 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Dopuszcza rozpoznanie wniosku o wyłączenie sędziego z powodu wadliwości powołania sędziego przez Prezydenta RP na wniosek KRS, w skład której wchodzą sędziowie wybrani na podstawie ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o KRS, jest niezgodny z Konstytucją RP.
u.SN art. 29 § § 4
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Okoliczności towarzyszące powołaniu sędziego SN nie mogą stanowić wyłącznej podstawy do podważenia orzeczenia wydanego z udziałem tego sędziego lub kwestionowania jego niezawisłości i bezstronności.
Pomocnicze
k.p.k. art. 42 § § 1
Kodeks postępowania karnego
u.SN art. 29 § § 5
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
Ustawa o zmianie ustawy o Sądzie Najwyższym oraz niektórych innych ustaw
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wniosek o wyłączenie sędziego oparty wyłącznie na wadliwości procedury powołania jest niedopuszczalny z mocy ustawy. • Ustawa o Sądzie Najwyższym stanowi lex specialis w zakresie badania bezstronności sędziego w kontekście okoliczności powołania. • Zarzuty dotyczące bezstronności sędziego nie mogą mieć charakteru abstrakcyjnego.
Odrzucone argumenty
Sędzia Paweł Kołodziejski nie posiada przymiotu niezawisłego i bezstronnego sądu z powodu sposobu jego powołania przez KRS ukształtowaną ustawą z 2017 r. • Rozpoznanie kasacji przez SSN Pawła Kołodziejskiego skutkowałoby naruszeniem art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 47 KPP UE oraz art. 6 ust. 1 EKPC.
Godne uwagi sformułowania
wniosek należy uznać za niedopuszczalny z mocy ustawy • okoliczności towarzyszące powołaniu sędziego Sądu Najwyższego nie mogą stanowić wyłącznej podstawy do podważenia orzeczenia wydanego z udziałem tego sędziego lub kwestionowania jego niezawisłości i bezstronności • ustawa o SN w sposób szczególny reguluje badanie kwestii bezstronności sędziego w kontekście okoliczności towarzyszących powołaniu sędziego oraz jego postępowania po powołaniu (art. 29 ustawy o SN), to w tym zakresie stanowi ona lex specialis w stosunku do art. 41 § 1 k.p.k.
Skład orzekający
Adam Roch
przewodniczący
Paweł Kołodziejski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosków o wyłączenie sędziego w Sądzie Najwyższym, interpretacja przepisów dotyczących niezawisłości i bezstronności sędziowskiej w kontekście procedury nominacyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z nowelizacją ustawy o KRS i SN oraz orzecznictwem TK i SN w tym zakresie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii ustrojowych związanych z niezawisłością sędziowską i sposobem powoływania sędziów, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie publiczne i prawnicze.
“Sąd Najwyższy rozstrzyga: Czy sposób powołania sędziego dyskwalifikuje go z orzekania?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.