II KK 199/17

Sąd Najwyższy2017-08-09
SNKarneprzestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacjiŚrednianajwyższy
prawo karnekodeks karnyart. 178a k.k.warunkowe zawieszenie karyokres próbykasacjaSąd Najwyższyśrodek probacyjny

Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Okręgowego w części dotyczącej warunkowego zawieszenia kary pozbawienia wolności z powodu naruszenia przepisów o maksymalnym okresie próby.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Ministra Sprawiedliwości dotyczącą wyroku Sądu Okręgowego, który warunkowo zawiesił wykonanie kary pozbawienia wolności skazanemu P.W. na okres 4 lat. Kasacja zarzuciła rażące naruszenie prawa materialnego, a konkretnie art. 70 § 1 k.k., który przewiduje maksymalny okres próby wynoszący 3 lata. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną i uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej środka probacyjnego, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu.

Sprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego P. W. od wyroku Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 17 marca 2017 r. Sąd Okręgowy, zmieniając wyrok Sądu Rejonowego w K., warunkowo zawiesił wykonanie orzeczonej kary 6 miesięcy pozbawienia wolności na okres próby wynoszący 4 lata. Kasacja zarzuciła rażące naruszenie przepisu prawa karnego materialnego, a mianowicie art. 70 § 1 k.k., który stanowi, że okres próby przy warunkowym zawieszeniu kary pozbawienia wolności wynosi od roku do 3 lat. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu w dniu 9 sierpnia 2017 r., uznał kasację za oczywiście zasadną. Stwierdził, że Sąd Okręgowy rażąco naruszył art. 70 § 1 k.k., orzekając okres próby przekraczający ustawową granicę. Podkreślono, że przepis art. 70 § 2 k.k., pozwalający na wydłużenie okresu próby do 5 lat, nie miał zastosowania w tej sprawie. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej rozstrzygnięcia o środku probacyjnym i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Ł. Wydatkami postępowania kasacyjnego obciążono Skarb Państwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, orzeczenie warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności na okres 4 lat stanowi rażące naruszenie art. 70 § 1 k.k.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że art. 70 § 1 k.k. określa maksymalny okres próby na 3 lata, a przepis art. 70 § 2 k.k. pozwalający na wydłużenie tego okresu do 5 lat nie miał zastosowania w tej sprawie. Orzeczenie okresu próby przekraczającego ustawową granicę jest rażącym naruszeniem prawa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku w części i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

Minister Sprawiedliwości - Prokurator Generalny (w zakresie kasacji)

Strony

NazwaTypRola
P. W.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (15)

Główne

k.k. art. 178a § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 70 § § 1

Kodeks karny

Okres próby przy warunkowym zawieszeniu kary pozbawienia wolności wynosi od roku do 3 lat.

Pomocnicze

k.k. art. 178a § § 4

Kodeks karny

k.k. art. 42 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 43a § § 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 438 § pkt 4

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 37a

Kodeks karny

k.p.k. art. 437 § § 1 i 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 624 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 69 § § 1 i 2

Kodeks karny

k.k. art. 71 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 70 § § 2

Kodeks karny

Pozwala na wydłużenie okresu próby do 5 lat w określonych sytuacjach (sprawca młodociany, przestępstwo z użyciem przemocy), które nie miały miejsca w tej sprawie.

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 638

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Orzeczenie warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności na okres 4 lat stanowi rażące naruszenie art. 70 § 1 k.k., który przewiduje maksymalny okres próby wynoszący 3 lata.

Godne uwagi sformułowania

rażące i mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia naruszenie przepisu prawa karnego materialnego Okres próby przy warunkowym zawieszeniu kary następuje na okres próby, który wynosi od roku do 3 lat i biegnie od uprawomocnienia się wyroku. Obraza art. 70 k.k. z natury rzeczy jest rażącym naruszeniem prawa.

Skład orzekający

Andrzej Stępka

przewodniczący

Małgorzata Gierszon

sprawozdawca

Piotr Mirek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących warunkowego zawieszenia kary pozbawienia wolności, w szczególności maksymalnego okresu próby."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przepisu Kodeksu karnego i jego zastosowania w praktyce sądowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnego błędu proceduralnego w orzekaniu o środkach probacyjnych, co jest ważne dla praktyków prawa karnego, ale niekoniecznie dla szerokiej publiczności.

Sąd Najwyższy koryguje błąd w zawieszeniu kary: 4 lata próby to za dużo.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II KK 199/17
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 9 sierpnia 2017 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Andrzej Stępka (przewodniczący)
‎
SSN Małgorzata Gierszon (sprawozdawca)
‎
SSN Piotr Mirek
Protokolant Anna Janczak
w sprawie
P. W.
‎
skazanego z art. 178a § 1 k.k.
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
‎
w dniu 9 sierpnia 2017 r.,
w trybie art. 535 § 5 kpk
‎
kasacji, wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego
na korzyść skazanego
‎
od wyroku Sądu Okręgowego w Ł.
‎
z dnia 17 marca 2017 r., sygn. akt V Ka (...)
‎
zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w K.
‎
z dnia 7 października 2016 r., sygn. akt II K (...),
1. uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej rozstrzygnięcia o środku probacyjnym zawartego w pkt 1d i w tym zakresie sprawę przekazuje do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Ł.,
2. wydatkami postępowania kasacyjnego obciąża Skarb Państwa.
UZASADNIENIE
P. W., urodzony w dniu 2 kwietnia 1984 r., został oskarżony o to, że w dniu 14 stycznia 2016 roku w Ż. na ulicy S., wojew
ó
dztwo
(…)
, w ruchu lądowym kierował pojazdem mechanicznym VW Golf o nr. Rej.
(…)
będąc w stanie nietrzeźwoś
ci
(pierwsze badanie) 0,29 mg/l, (drugie badanie) 0,28 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu, będąc wcześniej prawomocnie skazanym wyrokiem sygn. akt II K (...)/13, z dnia 14 maja 2013 roku za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości, tj. o popełnienie przestępstwa określonego w art. 178 a § 1 i 4 k.k.
Wyrokiem z dnia 7 października 2016 roku, Sąd Rejonowy w K., w sprawie o sygnaturze akt II K (...), uznał: oskarżonego P. W. za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu i za to na podstawie art. 178 a § 1 i 4 k.k. skazał go, wymierzając na podstawie art. 178 a § 4 k.k. karę 6 miesięcy pozbawienia wolności; na podstawie art. 42 § 2 k.k. orzekł wobec oskarżonego dożywotnio zakaz prowadzenia pojazd
ó
w mechanicznych w ruchu lądowym; na podstawie art. 43 a § 2 k.k. orzekł wobec oskarżonego świadczenie pieniężne w kwocie 10.000 złotych na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej oraz zwolnił oskarżonego od koszt
ó
w sądowych przejmując je na rachunek Skarbu Państwa.
Apelację od powyższego wyroku wni
ó
sł obrońca oskarżonego, kt
ó
ry powołując się na przepis art. 438 pkt 4 k.p.k. zarzucił zaskarżonemu wyrokowi rażącą niewspółmierność kary wyrażającą się w orzeczeniu kary zasadniczej 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz środka karnego w postaci dożywotniego zakazu prowadzenia pojazd
ó
w, w sytuacji gdy karą adekwatną do stopnia społecznej szkodliwości i winy byłaby kara ograniczenia wolności połączona ze środkiem karnym w postaci zakazu prowadzenia pojazd
ó
w mechanicznych na okres nieprzekraczający 5 lat.
W konkluzji obrońca wni
ó
sł o uchylenie zakażonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji ewentualnie zmianę zaskarżonego orzeczenia przez wymierzenie oskarżonemu z zastosowaniem art. 37a k.k. kary 1 roku ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania bezpłatnej dozorowanej pracy na cel społeczny w wymiarze 20 godzin miesięcznie, ewentualnie kary grzywny w wymiarze 100 stawek dziennych po 20 złotych stawka oraz zakazu prowadzenia wszelkich pojazd
ó
w mechanicznych na okres 5 lat.
Sąd Okręgowy w Ł., po rozpoznaniu sprawy P. W., wyrokiem z dnia 17 marca 2017 roku, sygn. akt V Ka (...), na podstawie art. 437 § 1 i 2 k.p.k., art. 438 § 1 pkt 1 k.p.k., art. 624 § 1 k.p.k. zmienił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w K. w ten spos
ó
b, że: z opisu przypisanego oskarżonemu przestępstwa wyeliminował stwierdzenie „będąc wcześniej prawomocnie skazanym wyrokiem II K (...)/13 z dnia 14 maja 2013 r., za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości" oraz przyjął, że czyn ten wypełniał dyspozycję art. 178a § 1 k.k., za podstawę wymiaru orzeczonej wobec oskarżonego kary pozbawienia wolności przyjął art. 178a § 1 k.k. zaś za podstawę orzeczonego zakazu prowadzenia pojazd
ó
w mechanicznych w ruchu lądowym przyjął art. 42 § 2 k.k. i obniżył okres tego zakazu do 4 lat, obniżył orzeczoną wobec oskarżonego w punkcie 3 wysokość świadczenia pieniężnego do kwoty 5.000 złotych. Natomiast w pkt 1d wyroku, Sąd Okręgowy w Ł. na podstawie art. 69 § 1 i 2 k.k., art. 70 § 1 k.k. oraz art. 71
§
1 k.k. wykonanie orzeczonej wobec oskarżonego kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesił na okres pr
ó
by 4 lat oraz wymierzył oskarżonemu grzywnę w wysokości 100 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 30 złotych. W pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżony wyrok oraz zwolnił oskarżonego od koszt
ó
w sądowych za postępowanie odwoławcze.
Kasację od tego wyroku na korzyść skazanego w części dotyczącej rozstrzygnięcia o środku probacyjnym w postaci warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności (pkt 1 d) wniósł Minister Sprawiedliwości - Prokurator Generalny i zarzucił w niej
rażące i mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia naruszenie przepisu prawa karnego materialnego, a mianowicie art. 70 § 1 k.k. polegające na orzeczeniu wobec P. W. oskarżonego o przestępstwo z art. 178 a § 1 k.k., środka probacyjnego w postaci warunkowego zawieszenia wykonania kary 6 miesięcy pozbawienia wolności na okres pr
ó
by wynoszący 4 lata, w sytuacji gdy przepis ten przewiduje możliwość warunkowego zawieszenia wykonania kary na okres nie dłuższy niż 3 lata. Na tej podstawie wniósł o uchylenie
wyroku Sądu II instancji w zaskarżonej części i przekazanie w tym zakresie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Ł..
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna jest oczywiście zasadna
.
Zgodnie z art. 70 § 1 k.k. zawieszenie wykonania kary następuje na okres pr
ó
by, kt
ó
ry wynosi od roku do 3 lat i biegnie od uprawomocnienia się wyroku. Orzekając w pkt 1d wyroku o warunkowym zawieszeniu wykonania kary pozbawienia wolności orzeczonej wobec P. W. na okres pr
ó
by wynoszący 4 lata, Sąd Okręgowy w Ł. uczynił to z rażącym naruszeniem wskazanego powyżej przepisu. Dodać należy, że wobec skazanego nie ma zastosowania przepis art. 70 § 2 k.k., pozwalający na wydłużenie okresu pr
ó
by do 5 lat. Przepis ten dotyczy bowiem zawieszenia wykonania kary orzekanej wobec sprawcy młodocianego oraz sprawcy, kt
ó
ry popełnił przestępstwo z użyciem przemocy na szkodę osoby wsp
ó
lnie zamieszkującej, a taka sytuacja nie ma miejsca w odniesieniu do oskarżonego P. W.
Obraza art. 70 k.k. z natury rzeczy jest rażącym naruszeniem prawa. Wpływ tego uchybienia na treść wyroku jest ewidentny, jeś
li si
ę zważy, że w następstwie tego uchybienia doszło do warunkowego zawieszenia wykonania kary orzeczonej wobec oskarżonego na okres przekraczający g
ó
rną granicę zakreśloną w ustawie.
Dlatego kasacja Ministra Sprawiedliwo
ści - Prokuratora Generalnego została uwzględniona, a wydatkami postępowania kasacyjnego obciążony został, na podstawie art. 638 k.p.k., Skarb Państwa.
Z tych to względów orzeczono jak wyżej.
r.g.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI