II KK 187/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego z powodu jego niepodpisania przez jednego z sędziów, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego dotyczącą wyroku Sądu Apelacyjnego, który utrzymał w mocy orzeczenie Sądu Okręgowego oddalające wniosek o zadośćuczynienie za niesłuszne zatrzymanie. Kasacja zarzuciła rażące naruszenie prawa procesowego, polegające na niepodpisaniu wyroku przez jednego z sędziów składu orzekającego. Sąd Najwyższy uznał ten zarzut za zasadny, wskazując na bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia.
Sprawa dotyczyła wniosku J. G. o zadośćuczynienie w kwocie 10.000 zł od Skarbu Państwa za krzywdę powstałą w związku z niewątpliwie niesłusznym zatrzymaniem. Sąd Okręgowy w Warszawie oddalił ten wniosek, a Sąd Apelacyjny w Warszawie utrzymał to orzeczenie w mocy. Prokurator Generalny wniósł kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego, zarzucając rażące naruszenie przepisów prawa karnego procesowego, w szczególności art. 113 k.p.k. i art. 418 § 1 k.p.k. w zw. z art. 458 k.p.k., polegające na niepodpisaniu wyroku przez jednego z sędziów składu orzekającego. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu, uznał kasację za oczywistą zasadność. Stwierdził, że niepodpisanie wyroku przez jednego z członków składu orzekającego (SSA A. Z.) stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia zgodnie z art. 439 § 1 pkt 6 k.p.k. Podkreślono, że orzeczenie muszą podpisać wszyscy członkowie składu orzekającego, a brak podpisu jednego z nich skutkuje koniecznością uchylenia wyroku, niezależnie od innych okoliczności. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w Warszawie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, niepodpisanie wyroku przez jednego z członków składu orzekającego stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia zgodnie z art. 439 § 1 pkt 6 k.p.k.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że art. 439 § 1 pkt 6 k.p.k. przewiduje bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia w przypadku niepodpisania go przez jednego z sędziów. Podkreślono, że jest to uchybienie, którego nie można konwalidować.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
wnioskodawczyni (pośrednio, poprzez uchylenie niekorzystnego wyroku)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. G. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | odpowiedzialny |
Przepisy (5)
Główne
k.p.k. art. 439 § 1
Kodeks postępowania karnego
Niepodpisanie wyroku przez jednego z członków składu orzekającego jest bezwzględną przyczyną uchylenia orzeczenia.
k.p.k. art. 113
Kodeks postępowania karnego
Orzeczenie podpisują wszyscy członkowie składu orzekającego.
k.p.k. art. 418 § 1
Kodeks postępowania karnego
Ogłoszenie wyroku następuje po jego podpisaniu.
Pomocnicze
k.p.k. art. 535 § 5
Kodeks postępowania karnego
Pozwala na rozpoznanie kasacji na posiedzeniu w przypadku jej oczywistej zasadności.
k.p.k. art. 458
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy stosowania przepisów postępowania cywilnego w postępowaniu karnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niepodpisanie wyroku przez jednego z sędziów składu orzekającego stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia.
Godne uwagi sformułowania
bezwzględna przyczyna odwoławcza określona w art. 439 § 1 pkt 6 k.p.k. niepodpisanie zaskarżonego nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia wyroku przez jednego członka składu orzekającego uchylenie takiego wyroku (niezależnie od granic zaskarżenia, podniesionych zarzutów oraz wpływu uchybienia na treść orzeczenia) uchybień, którego konwalidowania nie przewidują obowiązujące przepisy prawa dochować tak oczywistych czynności, wieńczących wydanie każdego rozstrzygnięcia w toku instancji
Skład orzekający
Waldemar Płóciennik
przewodniczący
Tomasz Artymiuk
członek
Jacek Błaszczyk
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenie przepisów proceduralnych dotyczących podpisania wyroku przez skład orzekający jako bezwzględna podstawa uchylenia orzeczenia."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji formalnego niepodpisania wyroku przez sędziego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak drobne uchybienia formalne, takie jak brak podpisu sędziego, mogą prowadzić do uchylenia orzeczenia, nawet jeśli merytorycznie sprawa byłaby rozstrzygnięta inaczej. Jest to ważna lekcja dla praktyków prawa.
“Brak podpisu sędziego = uchylony wyrok? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczową formalność.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN II KK 187/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 czerwca 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Waldemar Płóciennik (przewodniczący) SSN Tomasz Artymiuk SSN Jacek Błaszczyk (sprawozdawca) Protokolant Klaudia Binienda w sprawie J. G. o zadośćuczynienie za niewątpliwie niesłuszne zatrzymanie, po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 6 czerwca 2023 r. kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego, na korzyść wnioskodawczyni od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 28 lutego 2023 r., sygn. akt II AKa 74/22, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 21 grudnia 2021 r., sygn. akt XII Ko 37/21, uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w Warszawie w postępowaniu odwoławczym. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w Warszawie, wyrokiem z dnia 21 grudnia 2021 r. w sprawie XII Ko 37/21, oddalił wniosek pełnomocnika J. G.-I. o zasądzenie na jej rzecz od Skarbu Państwa kwoty 10.000 zł, tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę powstałą w związku z niewątpliwie niesłusznym zatrzymaniem, dokonanym w dniu 10 czerwca 2020 roku przez funkcjonariuszy Policji, które miało miejsce przed Komendą Stołeczną Policji w W. Sąd Apelacyjny w W., po rozpoznaniu apelacji pełnomocnika wnioskodawczyni, wyrokiem z dnia 28 lutego 2023 roku, II AKa 74/22, utrzymał zaskarżone orzeczenie Sądu I instancji w mocy. Kasację od tego orzeczenia wniósł Prokurator Generalny, który zaskarżył wyrok w całości na korzyść wnioskodawczyni i zarzucił rażące naruszenie przepisów prawa karnego procesowego - art. 113 k.p.k. i art. 418 § 1 k.p.k. w zw. z art. 458 k.p.k., polegające na niepodpisaniu wydanego przez Sąd odwoławczy wyroku przez jednego z sędziów biorącego udział w jego wydaniu i jego ogłoszeniu, co stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia przewidzianą w art. 439 § 1 pkt 6 in fine k.p.k. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w Warszawie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja podległa rozpoznaniu na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. z uwagi na jej oczywistą zasadność. Istotnie, na etapie postępowania przed Sądem odwoławczym zaistniała bezwzględna przyczyna odwoławcza określona w art. 439 § 1 pkt 6 k.p.k., polegająca na niepodpisaniu zaskarżonego nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia wyroku przez jednego członka składu orzekającego – SSA A. Z. Stosownie do treści art. 113 k.p.k. orzeczenie podpisują wszyscy członkowie składu orzekającego, nie wyłączając przegłosowanego, chyba, że orzeczenie zamieszczono w protokole. Zgodnie zaś z art. 418 § 1 k.p.k. ogłoszenie wyroku następuje po jego podpisaniu. Wydany przez Sąd Apelacyjny w W. na rozprawie w dniu 28 lutego 2023r. w składzie trzech sędziów wyrok został podpisany jedynie przez dwóch członków składu, tj. SSA E. J.i SSA M. J. Nie został zaś podpisany przez trzeciego członka składu orzekającego SSA A. Z. (oryginał wyroku - k. 122). Został on następnie ogłoszony przez sędziego przewodniczącego. Niepodpisanie wyroku przez któregokolwiek sędziego, zasiadającego w składzie orzekającym, zgodnie z treścią art. 439 § 1 pkt 6 k.p.k., niezależnie od granic zaskarżenia, podniesionych zarzutów oraz wpływu uchybienia na treść orzeczenia, skutkuje uchyleniem takiego wyroku (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 grudnia 2014 r., V KK 352/14, baza orzeczeń Supremus). Niepodpisanie sentencji wyroku przez wszystkie osoby biorące udział w wydaniu tego orzeczenia jest bowiem uchybieniem, którego konwalidowania nie przewidują obowiązujące przepisy prawa, nie niweluje go też podpisanie uzasadnienia orzeczenia przez wszystkich sędziów uczestniczących w jego wydaniu (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 kwietnia 2017 r., V KK 44/17, baza orzeczeń Supremus). Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i wydał orzeczenie następcze w postaci przekazania sprawy Sądowi Apelacyjnemu w W. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym, który winien dochować tak oczywistych czynności, wieńczących wydanie każdego rozstrzygnięcia w toku instancji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI