II KK 185/24

Sąd Najwyższy2024-05-20
SNKarneprzestępstwa przeciwko czci i nietykalności cielesnejŚrednianajwyższy
zniewagakodeks karnykasacjasąd najwyższyniedopuszczalnośćpostępowanie karne

Sąd Najwyższy pozostawił kasację obrońcy skazanego bez rozpoznania z powodu jej niedopuszczalności formalnej, gdyż nie spełniono ustawowych warunków do jej wniesienia.

Obrońca skazanego J. Ł. wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego w Zamościu, zarzucając obrazę prawa materialnego i procesowego. Sąd Najwyższy, analizując wniesioną kasację, stwierdził, że jest ona niedopuszczalna z mocy ustawy, ponieważ nie zostały spełnione warunki określone w art. 523 § 2 k.p.k. (brak skazania na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia). W związku z tym, Sąd Najwyższy pozostawił kasację bez rozpoznania i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego J. Ł. od wyroku Sądu Okręgowego w Zamościu z dnia 5 grudnia 2023 r., który z kolei zmieniał wyrok Sądu Rejonowego w Biłgoraju z dnia 22 maja 2023 r. w sprawie o przestępstwo znieważenia (art. 216 § 1 k.k.). Obrońca zarzucał obrazę prawa materialnego i procesowego oraz błędy w ustaleniach faktycznych. Sąd Najwyższy uznał jednak, że wniesiona kasacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy. Zgodnie z art. 523 § 2 k.p.k., kasację na korzyść można wnieść jedynie w przypadku skazania na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia, chyba że zachodzą przesłanki z art. 439 k.p.k. W niniejszej sprawie, mimo zmiany wyroku przez sąd II instancji, nie dotyczyła ona kary grzywny, a zagrożenie ustawowe za czyn z art. 216 § 1 k.k. nie przewiduje kary pozbawienia wolności. Ponadto, w kasacji nie wskazano na żadne z uchybień określonych w art. 439 k.p.k. Wobec powyższego, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z art. 530 § 2 k.p.k., pozostawił kasację bez rozpoznania i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, kasacja jest niedopuszczalna, jeśli nie orzeczono kary pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania, chyba że zachodzą przesłanki z art. 439 k.p.k.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołuje się na art. 523 § 2 k.p.k., który ogranicza dopuszczalność kasacji na korzyść do przypadków skazania na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia. W analizowanej sprawie orzeczono kary grzywny, a zagrożenie ustawowe za czyn z art. 216 § 1 k.k. nie przewiduje kary pozbawienia wolności. Nie wskazano również na uchybienia z art. 439 k.p.k.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawienie kasacji bez rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
J. Ł.osoba_fizycznaskazany
G. S.osoba_fizycznaoskarżony
J. Ł.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (9)

Główne

k.p.k. art. 531 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 530 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 523 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 216 § 1

Kodeks karny

Pomocnicze

k.p.k. art. 429 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 523 § 4

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 12 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 216 § 4

Kodeks karny

k.p.k. art. 637 § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy, ponieważ nie spełniono warunków formalnych określonych w art. 523 § 2 k.p.k.

Godne uwagi sformułowania

kasacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy nie został zatem spełniony warunek w postaci wymierzenia oskarżonemu kary pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania Tak zredagowana kasacja strony w świetle jednoznacznej treści przepisu art. 523 § 2 k.p.k. jest niedopuszczalna ex lege.

Skład orzekający

Jacek Błaszczyk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Dopuszczalność wnoszenia kasacji w sprawach karnych, zwłaszcza w kontekście kar innych niż pozbawienie wolności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych warunków formalnych wnoszenia kasacji na korzyść skazanego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z dopuszczalnością kasacji, co jest istotne dla prawników procesowych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Kiedy kasacja nie jest możliwa? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe wymogi formalne.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
II KK 185/24
POSTANOWIENIE
Dnia 20 maja 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jacek Błaszczyk
w sprawie
J. Ł.
skazanego z art. 216 § 1 k.k.
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 20 maja 2024 r,
kasacji, wniesionej przez obrońcę skazanego
‎
od wyroku Sądu Okręgowego w Zamościu
‎
z dnia 5 grudnia 2023 r., sygn. akt II Ka 572/23
‎
zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w Biłgoraju
z dnia 22 maja 2023 r., sygn. akt II K 471/22
na podstawie art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z art. 530 § 2 k.p.k.
1. pozostawia kasację bez rozpoznania;
2. obciąża skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Wyrokiem Sądu Rejonowego w Biłgoraju z dnia 22 maja 2023 r., sygn. II K 471/22, oskarżony G. S. został uznany za winnego tego, że w okresie od kwietnia 2022 r. do 30 sierpnia 2022 r., w G. na terenie posesji przy ul. […], działając czynem ciągłym bez powodu i z pobudek chuligańskich wielokrotnie znieważał J. Ł. słowami obelżywymi, tj. o czyn z art. 216 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. i za to wymierzono mu karę grzywny wysokości 30 stawek dziennych ustalając wysokość stawki dziennej na kwotę 20 złotych. W tym samym orzeczeniu zapadło rozstrzygnięcie stwierdzające winę J. Ł., który został uznany za winnego tego, że w okresie kwietnia 2022 r., w G. znieważył G. S. w ten sposób, że gdy ten zatrzymał prowadzony przez niego ciągnik rolniczy wraz z kultywatorem skierował do niego słowo powszechnie używane za obelżywe, tj. o przestępstwo z art. 216 § 1 k.k. i za to wymierzono mu karę grzywny wysokości 30 stawek dziennych ustalając wysokość stawki dziennej na kwotę 20 złotych. Na mocy art. 216 §  4 k.k. orzeczono od oskarżonych G. S. i J. Ł. nawiązki w kwocie 1000 złotych na rzecz Stowarzyszenia S. w B..
Wyrokiem Sądu Okręgowego w Zamościu z dnia 5 grudnia 2023 r. Sąd II instancji, sygn. akt II Ka 572/23, zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że w miejsce zasądzonej od J. Ł. na rzecz G. S. kwoty 1008,00 złotych tytułem kosztów zastępstwa procesowego zasądził kwotę 2952,00 złote, w pozostałym zakresie utrzymał w mocy zaskarżony wyrok; zasądził od J. Ł. i G. S. na rzecz Skarbu Państwa kwoty po 60,00 złotych tytułem opłaty za postępowanie odwoławcze.
Kasację od tego orzeczenia wniósł obrońca skazanego J. Ł. zarzucając
obrazę prawa materialnego, które miało istotny wpływ na treść orzeczenia, a to art. 216 § 1 k.k., obrazę przepisów postępowania, tj. art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k., art. 410 k.p.k. w zw. w zw. z art. 7 k.p.k. w zw. z art. 167 k.p.k., art. 433 § 2 k.p.k. w zw. i art. 457 § 3 k.p.k. oraz błędy w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Zamościu do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniesiona w niniejszej sprawie kasacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy, a ponieważ została przez Sąd odwoławczy błędnie przyjęta (k. 327), konieczne było pozostawienie jej bez rozpoznania, stosownie do dyspozycji art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z art. 530 § 2 k.p.k. i art. 429 § 1 in fine k.p.k. w zw. z art. 523 § 2 k.p.k.
Zgodnie z treścią art. 523 § 2 k.p.k. kasację na korzyść można wnieść jedynie w razie skazania oskarżonego za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania. Ograniczenie to nie dotyczy jedynie kasacji wniesionej przez stronę z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. (art. 523 § 4 pkt 1 k.p.k.) oraz kasacji jednego z podmiotów wymienionych w art. 521 k.p.k. (art. 523 § 4 pkt 2 k.p.k.)
Zapadłym w tej sprawie wyrokiem Sąd ad quem zmienił co prawda wyrok Sądu meriti, niemniej nie dotyczyło to wymierzonej względem oskarżonego kary grzywny. Nie został zatem spełniony warunek w postaci wymierzenia oskarżonemu kary pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania, co uprawniałoby obrońcę do wniesienia kasacji. Zresztą ustawowe zagrożenie występku z art. 216 § 1 k.k. nie przewiduje kary pozbawienia wolności.
W przytoczonych w skardze kasacyjnej zarzutach, jak również z części motywacyjnej, nie wskazano natomiast na żadne z uchybień określonych w art. 439 k.p.k. Tak zredagowana kasacja strony w świetle jednoznacznej treści  przepisu art. 523 § 2 k.p.k. jest niedopuszczalna ex lege. W związku z tym konieczne było orzeczenie przez Sąd Najwyższy w oparciu o przepis art. 531 § 1 k.p.k., ponieważ przyjęta kasacja nie odpowiada warunkom formalnym (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 października 2013 r., IV KZ 55/13).
Mając na uwadze powyższe, postanowiono jak w części dyspozytywnej.
Rozstrzygnięto ponadto o kosztach sądowych postępowania kasacyjnego, stosownie do treści art. 637 § 1 k.p.k.
[SOP]
[ms]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI