II KK 185/15

Sąd Najwyższy2015-07-23
SNKarneprzestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacjiŚrednianajwyższy
prawo karnekasacjaSąd Najwyższyakt oskarżeniawada formalnanietrzeźwośćzakaz prowadzenia pojazdów

Sąd Najwyższy oddalił kasację obrońcy skazanego jako oczywiście bezzasadną, uznając, że wada aktu oskarżenia (brak podpisu prokuratora) miała charakter formalny, a nie merytoryczny.

Obrońca skazanego złożył kasację od wyroku Sądu Okręgowego, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego skazujący P.W. za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości i pod zakazem. Głównym zarzutem w kasacji było naruszenie art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. poprzez prowadzenie postępowania mimo braku skargi uprawnionego oskarżyciela, wskazując na brak podpisu prokuratora na akcie oskarżenia. Sąd Najwyższy oddalił kasację, uznając zarzut za oczywiście bezzasadny, podkreślając, że wada aktu oskarżenia miała charakter formalny, a prokurator wyraził wolę ścigania.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego P.W. od wyroku Sądu Okręgowego Warszawa-Praga, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w O. skazujący P.W. za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości, będąc uprzednio prawomocnie skazanym i pod zakazem prowadzenia pojazdów. Główny zarzut kasacji dotyczył naruszenia art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. poprzez prowadzenie postępowania mimo braku skargi uprawnionego oskarżyciela, co miało wynikać z braku podpisu prokuratora na akcie oskarżenia. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną. Wskazał, że podobny zarzut był już przedmiotem rozpoznania w apelacji, a Sąd Okręgowy prawidłowo ocenił, że nie została spełniona bezwzględna przesłanka odwoławcza. Sąd Najwyższy odróżnił sytuację braku skargi od wad formalnych aktu oskarżenia. W tej sprawie akt oskarżenia sporządzony przez policję nie został podpisany przez prokuratora z omyłki, co zostało wyjaśnione. Podkreślono, że prokurator złożył podpis na załączniku do aktu oskarżenia, co świadczyło o wadzie formalnej, a nie braku skargi. Ponadto prokuratura była informowana o postępowaniu. W związku z tym Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i zwolnił skazanego od kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, brak podpisu prokuratora na akcie oskarżenia, jeśli wynika z omyłki i prokurator wyraża wolę ścigania (np. podpisując załącznik), stanowi wadę formalną, a nie brak skargi uprawnionego oskarżyciela.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy rozróżnił rzeczywisty brak skargi od wad formalnych aktu oskarżenia. W sytuacji, gdy akt oskarżenia obarczony jest wadami formalnymi, ale uprawniony oskarżyciel wyraża wolę ścigania, postępowanie nie jest dotknięte bezwzględną przesłanką odwoławczą. W tym przypadku brak podpisu prokuratora wynikał z omyłki, a prokuratura była świadoma toczącego się postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie kasacji

Strona wygrywająca

Prokurator

Strony

NazwaTypRola
P. W.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (3)

Główne

k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 9

Kodeks postępowania karnego

Bezwzględna przesłanka odwoławcza - brak skargi uprawnionego oskarżyciela. Sąd Najwyższy zinterpretował, że wada formalna aktu oskarżenia, jak brak podpisu prokuratora z omyłki, nie jest równoznaczna z brakiem skargi.

k.k. art. 178a § § 1 i 4

Kodeks karny

Podstawa skazania za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, będąc uprzednio skazanym i pod zakazem.

Pomocnicze

k.p.k. art. 535 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Pozwala na rozpoznanie kasacji na posiedzeniu w przypadku oczywistej bezzasadności.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak podpisu prokuratora na akcie oskarżenia jako wada formalna, a nie brak skargi uprawnionego oskarżyciela.

Odrzucone argumenty

Akt oskarżenia obarczony wadą formalną (brak podpisu) skutkuje koniecznością umorzenia postępowania z powodu braku skargi uprawnionego oskarżyciela.

Godne uwagi sformułowania

odróżnić bowiem należy sytuację, w której dochodzi do rzeczywistego braku skargi uprawnionego oskarżyciela [...] od sytuacji, w której akt oskarżenia obarczony jest wadami o charakterze formalnym, a uprawniony oskarżyciel wyraża wolę ścigania pozostawienie podpisanego aktu oskarżenia w aktach podręcznych prokuratora uchybienia o charakterze formalnym, ale nie do braku skargi uprawnionego oskarżyciela

Skład orzekający

Michał Laskowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. w kontekście wad formalnych aktu oskarżenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji omyłki przy podpisywaniu aktu oskarżenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu formalnego postępowania karnego – prawidłowości aktu oskarżenia. Choć rozstrzygnięcie jest rutynowe dla Sądu Najwyższego, pokazuje, jak sąd podchodzi do wad formalnych, które mogą mieć wpływ na dalszy tok postępowania.

Czy brak podpisu prokuratora na akcie oskarżenia to koniec sprawy? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II KK 185/15
POSTANOWIENIE
Dnia 23 lipca 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Michał Laskowski
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 23 lipca 2015 r.,
‎
sprawy
P. W.
‎
skazanego z art. 178a § 4 k.k.
‎
z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego
‎
od wyroku Sądu Okręgowego Warszawa - Praga w Warszawie
‎
z dnia 15 stycznia 2015 r., sygn. akt VI Ka 449/14
‎
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w O.
‎
z dnia 6 lutego 2014 r., sygn. akt II K 1061/11,
p o s t a n o w i ł
1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną,
2. zwolnić skazanego P. W. od ponoszenia kosztów sądowych postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w O., wyrokiem z dnia 6 lutego 2014 r., sygn. akt II K 1061/11, uznał P. W. za winnego tego, że w dniu 15 września 2011 r. w O., znajdując się w stanie nietrzeźwości 2,55 i 2,52 promila alkoholu w wydychanym powietrzu prowadził samochód na drodze publicznej, będąc uprzednio prawomocnie skazanym za czyn z art. 178a § 1 k.k. i nie stosując się do orzeczonego wyrokiem sądu zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, to jest za winnego przestępstwa z art. 178a § 1 i 4 k.k. i za przestępstwo to wymierzył mu karę 10 miesięcy pozbawienia wolności.
Tym samym wyrokiem uznano P. W. za winnego tego, że w dniu 16 września 2011 r. w O., znajdując się w stanie nietrzeźwości 1,24 i 1,24 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu prowadził samochód na drodze publicznej, będąc uprzednio prawomocnie skazanym za czyn z art. 178a § 1 k.k. i nie stosując się do orzeczonego wyrokiem sądu zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, to jest za winnego przestępstwa z art. 178a § 1 i 4 k.k. i za przestępstwo to wymierzył mu karę roku pozbawienia wolności.
Sąd wymierzył oskarżonemu karę łączną roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz łączny zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 5 lat.
Apelację od tego wyroku wniosła obrońca oskarżonego. Zaskarżyła wyrok w całości, zarzucając wyrokowi:
1.
Naruszenie przepisów prawa procesowego, mającego wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, tj. art. 7 k.p.k. poprzez ukształtowanie przekonania Sądu pierwszej instancji na podstawie nieprawidłowo przeprowadzonych dowodów, poprzez nieuwzględnienie świadectwa wzorcowania od urządzenia, którym oskarżony nie był badany.
2.
Naruszenie przepisów prawa procesowego, mającego wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, tj. art. 193 k.p.k. w związku z art. 202 § 1 k.p.k. poprzez niedopuszczenie i nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłych psychiatrów, w sytuacji gdy oskarżonego budzi wątpliwości.
3.
Naruszenie przepisów prawa procesowego, mającego wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, tj. art. 17 ust. 9 k.p.k. w zw. z art. 331 k.p.k. poprzez prowadzenie postępowania podczas gdy brak było skargi pochodzącej od uprawnionego oskarżyciela w wyniku niezatwierdzenia, ani niepodpisania przez prokuratora aktu oskarżenia sporządzonego przez policję.
Obrońca oskarżonego wniosła w apelacji o uchylenie zaskarżonego wyroku i  umorzenie postępowania.
Apelację własną złożył także sam oskarżony, zaskarżając wyrok w całości i popierając wywody i wnioski apelacji swego obrońcy.
Po rozpoznaniu obu apelacji Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie, wyrokiem z dnia 15 stycznia 2015 r., sygn. akt VI Ka 449/14, utrzymał zaskarżony wyrok w mocy.
Kasację od tego wyroku wniosła obrońca skazanego i na podstawie art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. zarzuciła zaskarżonemu wyrokowi naruszenie art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. poprzez jego niezastosowanie i prowadzenie postępowania, pomimo braku skargi uprawnionego oskarżyciela w sytuacji, w której postępowanie wobec P. W. powinno być umorzone.
Obrońca skazanego wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i umorzenie postępowania.
Prokurator Prokuratury Okręgowej Warszawa-Praga w Warszawie w pisemnej odpowiedzi na kasację wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja obrońcy oskarżonego jest bezzasadna i to w stopniu oczywistym, co pozwala na rozpoznanie kasacji na posiedzeniu – art. 535 § 3 k.p.k. Po pierwsze, zwrócić należy uwagę na fakt, że bez mała identyczny w treści zarzut sformułowany został w apelacji i stanowił przedmiot rozpoznania Sądu Okręgowego. Z uzasadnienia wyroku tego Sądu (s. 3-4) wynika, że zbadał on okoliczności braku podpisu prokuratora na akcie oskarżenia i trafnie uznał, że nie została spełniona bezwzględna przesłanka odwoławcza, o której mowa w apelacji, a obecnie w kasacji. Odróżnić bowiem należy sytuację, w której dochodzi do rzeczywistego braku skargi uprawnionego oskarżyciela, na przykład gdy skargę składa osoba nieuprawniona - pokrzywdzony w sprawie ściganej z oskarżenia prywatnego lub prokurator złożony z urzędu albo gdy przedmiotem rozpoznania przez sąd jest czyn, który nie został objęty zarzutem aktu oskarżenia, od sytuacji, w  której akt oskarżenia obarczony jest wadami o charakterze formalnym, a uprawniony oskarżyciel wyraża wolę ścigania, jak stało się w toku postępowania przeciwko P.W.
W sprawie tej bowiem wpłynął do sądu sporządzony przez funkcjonariusza Policji akt oskarżenia, który nie został podpisany przez prokuratora, ale jak wynika z późniejszych wyjaśnień (k. 122-126) wynikało to z omyłkowego dołączenia do akt egzemplarza, który nie został podpisany, a, jak należy sądzić, pozostawienie podpisanego aktu oskarżenia w aktach podręcznych prokuratora. Kwestia ta została wyjaśniona przed wyznaczeniem w sprawie rozprawy apelacyjnej i wbrew twierdzeniom obrońcy nie można uznać, aby w sprawie zaistniała bezwzględna przyczyna odwoławcza, o której mowa w kasacji. Dodatkowo zauważyć trzeba, że uprawniony przedstawiciel prokuratury złożył swój podpis na załączniku do aktu oskarżenia, co także świadczy o tym, że w sprawie doszło do uchybienia o charakterze formalnym, ale nie do braku skargi uprawnionego oskarżyciela. Nadto prokuratura zawiadamiana była o toczącym się postępowaniu i otrzymała odpis zapadłego wyroku. Nie można w tym stanie rzeczy uznać, aby postępowanie przed sądem odwoławczym i wcześniejsze postępowanie przed sądem pierwszej instancji dotknięte było wadą, o której mowa w kasacji.
Z powyższych względów kasację oddalono.
l.n

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI