Orzeczenie · 2025-02-20

II KK 16/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-02-20
SNKarneprawo karne skarboweŚrednianajwyższy
kasacjaobrona obligatoryjnastan zdrowia psychicznegoprawo karne skarboweSąd Najwyższypostępowanie karne

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego D.K. od wyroku Sądu Okręgowego w Siedlcach, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Sokołowie Podlaskim. Skazany D.K. został uznany winnym czynów z art. 107 k.k.s., za co wymierzono mu karę 3 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na rok, oraz grzywnę w wysokości 425 stawek dziennych po 80 zł za stawkę. Obrońca zarzucił w kasacji rażące naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 79 § 2 k.p.k. w zw. z art. 6 k.p.k., twierdząc, że sąd nie uwzględnił wniosku o ustanowienie obrońcy z urzędu mimo złego stanu zdrowia psychicznego skazanego, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą. Zarzucono również naruszenie art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. poprzez nierozważenie wszystkich zarzutów apelacji. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną, podkreślając, że kasację na korzyść oskarżonego można wnieść jedynie w określonych sytuacjach, a zarzuty dotyczące bezwzględnych przyczyn odwoławczych muszą być interpretowane ściśle. Sąd wskazał, że w niniejszej sprawie nie zaistniały przesłanki do ustanowienia obrońcy obligatoryjnego, gdyż opinia biegłych wykazała, że skazany posiada zdolność do samodzielnej obrony, a obligatoryjność obrony powstaje dopiero w wyniku sądowego uznania. Wobec powyższego, kasacja została oddalona, a skazany obciążony kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących obrony obligatoryjnej w postępowaniu karnym oraz warunków wnoszenia kasacji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i stanu zdrowia psychicznego oskarżonego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy brak ustanowienia obrońcy z urzędu mimo złego stanu zdrowia psychicznego skazanego stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, brak ustanowienia obrońcy z urzędu nie stanowi bezwzględnej przyczyny odwoławczej, jeśli sąd nie uznał istnienia przesłanek do ustanowienia obrońcy obligatoryjnego, a opinia biegłych nie potwierdziła niezdolności do samodzielnej obrony.

Uzasadnienie

Obligatoryjność obrony powstaje dopiero w wyniku sądowego uznania, że oskarżony musi mieć obrońcę ze względu na okoliczności utrudniające obronę. Nie wystarczy samo istnienie przesłanek obrony obligatoryjnej, jeśli sąd nie podjął takiej decyzji. W tej sprawie opinia biegłych wykazała zdolność skazanego do samodzielnej obrony.

Czy naruszenie art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. poprzez nierozważenie wszystkich zarzutów apelacji stanowi podstawę do uwzględnienia kasacji?

Odpowiedź sądu

Nie, w sytuacji, gdy kasacja jest oczywiście bezzasadna z innych powodów, a zarzut dotyczący kontroli odwoławczej nie jest rozpatrywany jako samodzielna podstawa uwzględnienia kasacji.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy skupił się na zarzucie dotyczącym bezwzględnej przyczyny odwoławczej, uznając go za niezasadny. Zarzut naruszenia przepisów postępowania w zakresie kontroli apelacyjnej nie został szczegółowo omówiony, ponieważ kasacja została oddalona z uwagi na brak podstaw do uwzględnienia zarzutu z art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
D.K.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (12)

Główne

k.p.k. art. 535 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu w trybie uproszczonym.

k.k.s. art. 107

Kodeks karny skarbowy

Czyn wyczerpujący dyspozycje tego artykułu.

Pomocnicze

k.p.k. art. 523 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Warunki wniesienia kasacji na korzyść oskarżonego.

k.p.k. art. 523 § § 4

Kodeks postępowania karnego

Warunki wniesienia kasacji w przypadku kary innej niż bezwzględne pozbawienie wolności.

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Wymienienie bezwzględnych przyczyn odwoławczych.

k.p.k. art. 439 § pkt 10

Kodeks postępowania karnego

Bezwzględna przyczyna odwoławcza dotycząca braku obrony obligatoryjnej.

k.p.k. art. 79 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do ustanowienia obrońcy z urzędu z uwagi na inne okoliczności utrudniające obronę.

k.p.k. art. 79 § § 4

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do zwolnienia obrońcy z funkcji.

k.p.k. art. 433 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek rozpoznania wszystkich wniosków i zarzutów apelacji.

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek uwzględnienia wszystkich dowodów przy ustalaniu stanu faktycznego.

k.p.k. art. 457 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Zakres kontroli odwoławczej.

k.k.s. art. 23 § § 3

Kodeks karny skarbowy

Ustalenie wysokości stawki dziennej grzywny.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzut rażącego naruszenia przepisów postępowania mającego istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 79 § 2 k.p.k. w zw. z art. 6 k.p.k. (brak ustanowienia obrońcy z urzędu mimo złego stanu zdrowia psychicznego). • Zarzut rażącej obrazę prawa procesowego, tj. art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. oraz art. 457 § 3 k.p.k. (nierozważenie wszystkich wniosków i zarzutów apelacji).

Godne uwagi sformułowania

kasację jako oczywiście bezzasadną • bezwzględne przyczyny odwoławcze muszą być interpretowane ściśle • obligatoryjność obrony powstaje bowiem dopiero w wyniku sądowego uznania, że oskarżony musi mieć obrońcę • nie wystarczy wykazać, iż w realiach rozpatrywanej sprawy zachodziły przesłanki obrony obligatoryjnej

Skład orzekający

Małgorzata Bednarek

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obrony obligatoryjnej w postępowaniu karnym oraz warunków wnoszenia kasacji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i stanu zdrowia psychicznego oskarżonego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania karnego - prawa do obrony i roli obrońcy z urzędu, co jest istotne dla prawników praktyków.

Czy zły stan zdrowia psychicznego zawsze gwarantuje obrońcę z urzędu? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst