II KK 145/26
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej T. B. od wyroku Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie z dnia 15 sierpnia 2025 r., sygn. akt VI Ka 478/25, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Wołominie z dnia 30 września 2024 r., sygn. akt II K 853/20, uniewinniający oskarżonych M. M. i J. S. od zarzucanych im czynów z art. 286 § 1 k.k. (oszustwo). Kasacja zarzucała sądowi odwoławczemu naruszenie art. 457 § 3 k.p.k. poprzez pominięcie wniosku o sporządzenie uzasadnienia apelacji oskarżycielki posiłkowej. Sąd Najwyższy, po analizie akt sprawy i stanowisk stron, uznał kasację za oczywiście bezzasadną. Podkreślono, że kasacja nie jest trzecią instancją, a jedynie środkiem kontroli prawomocnych orzeczeń. Sąd Najwyższy przyznał, że doszło do formalnego uchybienia w uzasadnieniu sądu odwoławczego, jednak stwierdził, że nie miało ono wpływu na treść wyroku, gdyż sąd ten w istocie odniósł się do zarzutów obu apelacji – prokuratora i oskarżycielki posiłkowej – które były zbieżne w swojej treści i dotyczyły oceny dowodów oraz ustaleń faktycznych. Sąd Najwyższy wskazał, że ponowna kontrola odwoławcza skutkowałaby jedynie nieuzasadnionym przedłużeniem postępowania. W związku z tym kasacja została oddalona. Sąd Najwyższy zwolnił również oskarżycielkę posiłkową z kosztów sądowych postępowania kasacyjnego, obciążając nimi Skarb Państwa, ze względu na jej sytuację materialną i okoliczności procesowe.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja charakteru kasacji jako środka kontroli prawomocnych orzeczeń oraz ocena wpływu uchybień proceduralnych w zakresie uzasadnienia na ważność orzeczenia.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie apelacje były zbieżne, a uchybienie dotyczyło braku wyraźnego odniesienia w uzasadnieniu.
Zagadnienia prawne (2)
Czy pominięcie przez sąd odwoławczy wniosku o sporządzenie uzasadnienia apelacji oskarżycielki posiłkowej, mimo że apelacja ta była zbieżna z apelacją prokuratora, stanowi rażące naruszenie prawa, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pomimo formalnego uchybienia w uzasadnieniu, sąd odwoławczy faktycznie rozpoznał zarzuty apelacji oskarżycielki posiłkowej, a uchybienie to nie miało wpływu na treść wyroku.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że choć sąd odwoławczy nie zadeklarował wprost odniesienia się do apelacji oskarżycielki posiłkowej, to treść uzasadnienia wyroku świadczy o rozpoznaniu zarzutów podniesionych w obu apelacjach, które były zbieżne. Ponadto, samo uzasadnienie nie jest integralną częścią wyroku i jego sporządzenie po wydaniu orzeczenia nie wpływa bezpośrednio na jego treść.
Czy kasacja jest środkiem umożliwiającym ponowne merytoryczne rozpoznanie sprawy, w której zapadło prawomocne orzeczenie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kasacja jest nadzwyczajnym środkiem odwoławczym służącym kontroli prawomocnych orzeczeń pod kątem rażącego naruszenia prawa, a nie trzecią instancją rozpoznawania spraw.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy przypomniał o charakterze kasacji jako środka kontroli prawomocnych orzeczeń, a nie instancji merytorycznego rozpoznania sprawy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. M. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| J. S. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| T. B. | osoba_fizyczna | oskarżycielka posiłkowa |
Przepisy (8)
Główne
k.p.k. art. 286 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 535 § 3
Kodeks postępowania karnego
Podstawa prawna do oddalenia kasacji jako oczywiście bezzasadnej.
Pomocnicze
k.p.k. art. 457 § 3
Kodeks postępowania karnego
Sąd odwoławczy ma obowiązek sporządzić uzasadnienie wyroku, nawet jeśli wniosek złożył tylko jeden z uprawnionych podmiotów, jeśli apelacje są zbieżne.
k.p.k. art. 449a
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 518
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 537a
Kodeks postępowania karnego
Wskazuje na znaczenie uchybień co do wymogów z art. 457 § 3 k.p.k. dla możliwości uchylenia wyroku.
k.p.k. art. 636 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 637a
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kasacja jest oczywiście bezzasadna, ponieważ sąd odwoławczy faktycznie rozpoznał zarzuty apelacji, a formalne uchybienie w uzasadnieniu nie miało wpływu na treść wyroku.
Odrzucone argumenty
Sąd II instancji pominął milczeniem wniosek o sporządzenie uzasadnienia apelacji oskarżycielki posiłkowej, naruszając art. 457 § 3 k.p.k., co powinno skutkować uchyleniem wyroku.
Godne uwagi sformułowania
kasacja nie stanowi trzeciej instancji rozpoznawania spraw karnych • postępowanie karne - kosztujące Skarb Państwa kilkadziesiąt razy więcej (...) niż szkoda stwierdzona w niniejszym postępowaniu - nie zdołało tak naprawdę odpowiedzieć na pytanie: czy kawałek blachy w samochodzie (...) został faktycznie wymieniony na nowy czy jednak taki fakt nie miał miejsca. • sama okoliczność, że Sąd II instancji nie zadeklarował, że odnosi się wprost w pisemnym uzasadnieniu do treści apelacji oskarżycielki posiłkowej nie oznacza samoistnie, że jej nie rozpoznał.
Skład orzekający
Paweł Wiliński
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja charakteru kasacji jako środka kontroli prawomocnych orzeczeń oraz ocena wpływu uchybień proceduralnych w zakresie uzasadnienia na ważność orzeczenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie apelacje były zbieżne, a uchybienie dotyczyło braku wyraźnego odniesienia w uzasadnieniu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje subtelności postępowania kasacyjnego i znaczenie formalnych uchybień proceduralnych, które jednak nie zawsze prowadzą do uchylenia orzeczenia, jeśli nie miały wpływu na jego treść. Cytat o kosztach postępowania w stosunku do szkody jest interesujący.
“Czy drobne uchybienie w uzasadnieniu wyroku może zniweczyć lata postępowania? Sąd Najwyższy odpowiada.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.