II KK 127/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez pełnomocnika wnioskodawcy P. E. B. od wyroku Sądu Apelacyjnego, który zmienił wyrok Sądu Okręgowego w W. w sprawie o odszkodowanie i zadośćuczynienie za krzywdę wynikłą z zastosowania środków przymusu w postępowaniu karnym zakończonym prawomocnym uniewinnieniem. Sąd Okręgowy zasądził od Skarbu Państwa 387 372 zł odszkodowania i 385 000 zł zadośćuczynienia. Sąd Apelacyjny obniżył zadośćuczynienie do 194 500 zł, utrzymując w mocy pozostałe orzeczenie. Kasacja zarzucała rażące naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym nienależyte rozważenie zarzutów apelacji dotyczących wysokości zadośćuczynienia i odszkodowania. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając, że Sąd Apelacyjny naruszył art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. poprzez lakoniczne i powierzchowne uzasadnienie, które nie odnosiło się do wszystkich zarzutów apelacji, zwłaszcza tych dotyczących błędnego zastosowania przepisów prawa cywilnego (art. 445 § 1 k.c., art. 448 k.c., art. 361 § 2 k.c., art. 481 § 1 k.c., art. 358¹ k.c.) i niewłaściwego ustalenia wysokości zadośćuczynienia i odszkodowania. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej obniżenia zadośćuczynienia i oddalenia wniosku o odszkodowanie powyżej określonych kwot, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu. Zarządził również zwrot opłaty od kasacji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaNaruszenie przez sąd odwoławczy obowiązków proceduralnych dotyczących rzetelnego rozpoznania apelacji i sporządzenia uzasadnienia wyroku.
Dotyczy specyfiki kontroli instancyjnej w polskim postępowaniu karnym i cywilnym.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd odwoławczy prawidłowo rozpoznał zarzuty apelacji dotyczące wysokości zasądzonego odszkodowania i zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą z zastosowania środków przymusu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd odwoławczy naruszył przepisy proceduralne (art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k.) poprzez nierzetelne i powierzchowne rozważenie zarzutów apelacji, co mogło mieć wpływ na treść orzeczenia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że uzasadnienie wyroku Sądu Apelacyjnego było zbyt lakoniczne i nie odnosiło się do wszystkich szczegółowych zarzutów apelacji dotyczących zarówno odszkodowania, jak i zadośćuczynienia, w tym błędnego zastosowania przepisów prawa materialnego i niewłaściwego ustalenia ich wysokości.
Czy wysokość zasądzonego zadośćuczynienia za krzywdę psychiczną i fizyczną wynikłą z tymczasowego aresztowania była odpowiednia?
Odpowiedź sądu
Sąd Najwyższy nie rozstrzygnął merytorycznie tej kwestii, lecz uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego w tej części i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność rzetelnego rozważenia zarzutów apelacji.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny obniżył zadośćuczynienie, opierając się na arbitralnym wyliczeniu stawki miesięcznej, nie odnosząc się jednak szczegółowo do zarzutów wnioskodawcy dotyczących uszczerbku na zdrowiu i innych okoliczności wpływających na wysokość krzywdy.
Czy wysokość zasądzonego odszkodowania za szkodę majątkową była prawidłowa, w tym kwestia waloryzacji i momentu naliczania odsetek?
Odpowiedź sądu
Sąd Najwyższy nie rozstrzygnął merytorycznie tej kwestii, lecz uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego w tej części i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność rzetelnego rozważenia zarzutów apelacji.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny nie odniósł się do zarzutu naruszenia art. 481 § 1 k.c. dotyczącego daty naliczania odsetek oraz do zarzutów kwestionujących wysokość odszkodowania z uwagi na pominięcie przez Sąd I instancji konkretnych możliwości dochodowych wnioskodawcy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. E. B. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (9)
Główne
k.p.k. art. 433 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Sąd odwoławczy ma obowiązek rozważyć każdy zarzut apelacji i podać, dlaczego argumenty autora apelacji uznał za niezasadne. Uzasadnienie musi być rzetelne i szczegółowe, odpowiadające szczegółowości zarzutów.
k.p.k. art. 457 § § 3
Kodeks postępowania karnego
Sąd odwoławczy jest zobowiązany do wyczerpującego przedstawienia toku swego rozumowania w uzasadnieniu wyroku, podając, czym kierował się wydając wyrok i dlaczego zarzuty apelacji uznał za słuszne albo niezasadne.
Pomocnicze
k.p.k. art. 537 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa prawna uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
k.p.k. art. 527 § § 4
Kodeks postępowania karnego
Podstawa prawna zarządzenia zwrotu opłaty od kasacji.
k.c. art. 361 § § 2
Kodeks cywilny
Dotyczy zakresu odszkodowania, w tym związku przyczynowego.
k.c. art. 445 § § 1
Kodeks cywilny
Dotyczy zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.
k.c. art. 448
Kodeks cywilny
Dotyczy zasądzenia odpowiedniej sumy pieniężnej na cel społeczny w razie naruszenia dóbr osobistych.
k.c. art. 358 § 1
Kodeks cywilny
Dotyczy waloryzacji świadczeń pieniężnych.
k.c. art. 481 § § 1
Kodeks cywilny
Dotyczy odsetek za opóźnienie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nierzetelne i powierzchowne rozpoznanie zarzutów apelacji przez Sąd Apelacyjny. • Brak odniesienia się do wszystkich zarzutów apelacji dotyczących wysokości odszkodowania i zadośćuczynienia. • Lakoniczne i ogólnikowe uzasadnienie wyroku Sądu Apelacyjnego.
Odrzucone argumenty
Kasacja wniesiona przez Prokuratora (wniosek o oddalenie kasacji).
Godne uwagi sformułowania
Sąd Apelacyjny nie podołał obowiązkom wynikającym z art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. • Lakoniczność argumentacji Sądu odwoławczego budzi zastrzeżenia • Obraza art. 433 § 2 k.p.k. zachodzi nie tylko wtedy, gdy sąd w ogóle nie rozważy wniosków i zarzutów wskazanych w środku odwoławczym, ale również w sytuacji, gdy niektóre z zarzutów analizuje w sposób odbiegający od wymogu rzetelnej ich oceny. • Rzetelność ta, w aspekcie wymogu płynącego z art. 457 § 3 k.p.k. oznacza, iż sąd odwoławczy nie może odnieść się do takiego zarzutu jedynie ogólnikowym stwierdzeniem, że jest on zasadny lub że jest niesłuszny, lecz powinien wykazać, jakiego rodzaju rozumowanie prowadziło go do stwierdzenia, że zarzut oraz podane przez skarżącego na jego poparcie argumenty są trafne lub nietrafne, co uczynić można tylko przez stosowną, merytoryczną argumentację. • Prawo strony do rzetelnego procesu obejmuje przecież prawo do tego, aby sąd odwoławczy odniósł się w satysfakcjonujący sposób do przedstawionych w środku odwoławczym zarzutów, przedstawiając argumentację, która spowodowała, że konkretny zarzut został uznany za niezasadny.
Skład orzekający
Marek Pietruszyński
przewodniczący
Andrzej Ryński
sprawozdawca
Barbara Skoczkowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenie przez sąd odwoławczy obowiązków proceduralnych dotyczących rzetelnego rozpoznania apelacji i sporządzenia uzasadnienia wyroku."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki kontroli instancyjnej w polskim postępowaniu karnym i cywilnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest przestrzeganie procedur przez sądy, nawet w sprawach o wysokie odszkodowania. Podkreśla znaczenie rzetelnego uzasadnienia i prawa do obrony.
“Sąd Najwyższy: Sąd Apelacyjny zawiódł w sprawie o milionowe odszkodowanie za błąd wymiaru sprawiedliwości!”
Dane finansowe
odszkodowanie: 387 372 PLN
zadośćuczynienie: 385 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.