II KK 106/26

Sąd Najwyższy2026-04-09
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
kasacjawstrzymanie wykonaniasąd najwyższyart. 439 k.p.k.art. 532 k.p.k.skazanyobrońcaprawomocność

Podsumowanie

Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku o wstrzymanie wykonania wyroku, uznając, że sama kasacja nie uzasadnia zastosowania tej wyjątkowej instytucji.

Obrońca skazanego złożył wniosek o wstrzymanie wykonania wyroku, argumentując, że duża waga zarzutu niewłaściwej obsady sądu I instancji (art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.) może prowadzić do uwzględnienia kasacji i spowodować nieodwracalne skutki. Sąd Najwyższy, powołując się na swoje wcześniejsze orzecznictwo, stwierdził, że instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy i wymaga niemal pewnego prawdopodobieństwa uchylenia wyroku, czego w tym przypadku nie stwierdzono.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek obrońcy skazanego o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy-Śródmieścia. Obrońca w kasacji podniósł zarzut niewłaściwej obsady Sądu I instancji (art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.), a skazany we własnym piśmie wnioskował o wstrzymanie wykonania, wskazując na duże prawdopodobieństwo uwzględnienia skargi i ryzyko nieodwracalnych skutków. Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku, podkreślając wyjątkowy charakter instytucji wstrzymania wykonania (art. 532 § 1 k.p.k.). Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, potrzeba wstrzymania wykonania aktualizuje się tylko wtedy, gdy istnieje wysokie, niemal pewne prawdopodobieństwo uchylenia prawomocnego wyroku. Sąd uznał, że choć zarzut niewłaściwej obsady sądu jest poważny, jego zaistnienie nie jest na tyle oczywiste, aby uzasadniało przełamanie zasady bezzwłocznego wykonania wyroku. Sąd zaznaczył, że rozstrzygnięcie wniosku o wstrzymanie wykonania nie przesądza o wyniku postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sama czynność wniesienia kasacji nie uzasadnia wstrzymania wykonania wyroku. Potrzeba taka aktualizuje się dopiero przy wysokim, niemal zbliżonym do pewności, prawdopodobieństwie uchylenia prawomocnego wyroku.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił wyjątkowy charakter instytucji wstrzymania wykonania wyroku (art. 532 § 1 k.p.k.) i wskazał, że wymaga ona niemal pewności co do uchylenia wyroku. W analizowanej sprawie, mimo podniesienia poważnego zarzutu dotyczącego niewłaściwej obsady sądu, jego zaistnienie nie było na tyle oczywiste, by uzasadnić przełamanie zasady bezzwłocznego wykonania wyroku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

nie uwzględniono wniosku

Strony

NazwaTypRola
P.P.osoba_fizycznaskazany
obrońca skazanegoinneobrońca

Przepisy (3)

Główne

k.p.k. art. 532 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Instytucja wstrzymania wykonania wyroku ma charakter wyjątkowy i wymaga wysokiego prawdopodobieństwa uchylenia wyroku.

Pomocnicze

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy bezwzględnych podstaw uchylenia orzeczenia, w tym niewłaściwej obsady sądu.

k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania karnego

Niewłaściwa obsada sądu jako bezwzględna podstawa uchylenia.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Wniosek o wstrzymanie wykonania wyroku uzasadniony samym faktem wniesienia kasacji. Duże prawdopodobieństwo uwzględnienia kasacji z uwagi na wagę zarzutu niewłaściwej obsady sądu.

Godne uwagi sformułowania

instytucja wstrzymania wykonania wyroku określona w art. 532 § 1 k.p.k. ma charakter wyjątkowy potrzeby jej zastosowania nie może uzasadniać sama czynność wniesienia kasacji potrzeba ta aktualizuje się dopiero wówczas, gdy [...] zachodzi wysokie, niemal zbliżone do pewności, prawdopodobieństwo uchylenia prawomocnego wyroku nie przesądzając zatem ostatecznego efektu wniesienia kasacji, Sąd Najwyższy doszedł do przekonania, że nie zachodzą wystarczające podstawy do zastosowania nadzwyczajnej instytucji z art. 532 § 1 k.p.k.

Skład orzekający

Andrzej Stępka

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy wstrzymania wykonania wyroku w postępowaniu kasacyjnym, gdy zarzuty nie dają niemal pewności uchylenia wyroku."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wstrzymanie wykonania w postępowaniu kasacyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące wstrzymania wykonania wyroku w postępowaniu kasacyjnym, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.

Kiedy wstrzymanie wykonania wyroku w kasacji jest możliwe? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

SN
II KK 106/26
POSTANOWIENIE
Dnia 9 kwietnia 2026 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Andrzej Stępka
po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2026 r.
na posiedzeniu bez udziału stron
w sprawie
P.P.
wniosku obrońcy skazane
go
o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu
Okręgowego w Warszawie z dnia 18 września 2025 r., sygn. akt IX Ka 857/25, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego
dla Warszaw
y Śródmieścia
w Warszawie z dnia 16 maja 2025 r., sygn. akt II K 284/25,
na podstawie art. 532 § 1 k.p.k.
a contrario
p o s t a n o w i ł
wniosku nie uwzględnić.
UZASADNIENIE
Kasację od wyroku Sądu odwoławczego wywiódł obrońca skazanego, który podniósł zarzut niewłaściwej obsady Sądu I instancji, związany z naruszeniem art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Natomiast skazany w osobiście złożonym piśmie zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania orzeczenia, za czym miałoby przemawiać duże prawdopodobieństwo uwzględnienia wniesionej skargi wobec wagi podniesionego zarzutu, a w tej sytuacji wykonanie zaskarżonego wyroku spowoduje dla niego nieodwracalne skutki.
Sąd Najwyższy stwierdza, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Jak wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie Sądu Najwyższego, instytucja wstrzymania wykonania wyroku określona w art. 532 § 1 k.p.k. ma charakter wyjątkowy, a potrzeby jej zastosowania nie może uzasadniać sama czynność wniesienia kasacji. Potrzeba ta aktualizuje się dopiero wówczas, gdy ze względu na wagę podniesionych zarzutów, uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku może mieć miejsce, jeżeli zachodzi wysokie, niemal zbliżone do pewności, prawdopodobieństwo uchylenia prawomocnego wyroku
(por. postanowienia Sądu
Najwyższego: z dnia 25 maja 2023 r., IV KK 105/23, LEX nr 3567070; z dnia 8 lutego 2022 r., II KO 111/21, LEX nr 3305890; z dnia 30 stycznia 2014 r., II KK 361/13,
LEX nr 1427396).
W odniesieniu do zarzutu podnoszącego wystąpienie uchybienia z art. 439 § 1 k.p.k. trzeba wskazać, że dla uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku prawdopodobieństwo uwzględnienia kasacji (konkretnego zarzutu) musiałoby być niemal zbliżone do pewności. Wprawdzie ranga zarzucanego w kasacji uchybienia jest poważna, lecz jego zaistnienie nie jest na tyle oczywiste, by badanie sprawy przez pryzmat przesłanek określonych w art. 532 § 1 k.p.k. przesądzało o konieczności przełamania reguły bezzwłocznego wykonania prawomocnego wyroku. Kwestia ewentualnego wystąpienia bezwzględnej podstawy odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. wymaga gruntownej analizy odpowiednich dokumentów oraz akt sprawy w kontekście podniesionych w kasacji zarzutów.
Nie przesądzając zatem ostatecznego efektu wniesienia kasacji, Sąd Najwyższy doszedł do przekonania, że nie zachodzą wystarczające podstawy do zastosowania nadzwyczajnej instytucji z art. 532 § 1 k.p.k. Jednocześnie w niniejszej sprawie nie wykazano w żaden sposób szczególnych okoliczności mogących przemawiać za wstrzymaniem wykonania w/w orzeczenia.
Rozstrzygnięcie wniosku złożonego w oparciu o przepis art. 532 § 1 k.p.k. nie stanowi swego rodzaju prejudykatu w postępowaniu kasacyjnym, dlatego też w żaden sposób nie rzutuje ono na kierunek przyszłego rozstrzygnięcia odnośnie do kasacji. Nie oznacza zatem, że procesowo niedopuszczalne jest w przyszłości uznanie zarzutów podniesionych w kasacji za oczywiście zasadne.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.
[WB]
[a.ł]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI