II KK 106/15

Sąd Najwyższy2015-04-23
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko wymiarowi sprawiedliwościWysokanajwyższy
art. 244 k.k.art. 91 § 1 k.k.kasacjapodwójne skazaniene bis in idemprawo procesowe karnezakaz prowadzenia pojazdówSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu okręgowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z powodu skazania oskarżonego za ten sam czyn dwukrotnie.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego dotyczącą wyroku sądu okręgowego, który utrzymał w mocy wyrok sądu rejonowego skazujący A.W. za prowadzenie pojazdu mimo zakazu. Kasacja zarzuciła rażące naruszenie prawa procesowego, w tym skazanie za czyn, za który oskarżony został już prawomocnie osądzony przez inny sąd. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając podwójne skazanie za ten sam czyn i uchylając zaskarżony wyrok.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść skazanego A. W., który został uznany winnym popełnienia przestępstw z art. 244 k.k. w zw. z art. 91 § 1 k.k. przez Sąd Rejonowy w P. i następnie utrzymany w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w W. Zarzut kasacji dotyczył rażącego naruszenia przepisów prawa karnego procesowego, a konkretnie art. 433 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k., polegającego na wadliwej kontroli odwoławczej i utrzymaniu w mocy wyroku, mimo że skazany został już prawomocnie osądzony za jeden z czynów przez Sąd Rejonowy w Ł. Sąd Najwyższy stwierdził, że wyrok Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 11 września 2012 r., który uprawomocnił się przed wydaniem wyroku przez Sąd Okręgowy w W., dotyczył tego samego czynu (prowadzenie pojazdu marki Peugeot 406 w dniu 16 lipca 2010 r. w Ł. mimo zakazu), za który A. W. został skazany również wyrokiem Sądu Rejonowego w P. z dnia 3 lipca 2012 r. Wobec stwierdzenia podwójnego skazania za ten sam czyn, co stanowi bezwzględną przesłankę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k., Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym, nakazując wyeliminowanie skazania za czyn już prawomocnie osądzony.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, skazanie za czyn, który został już prawomocnie osądzony, stanowi bezwzględną przesłankę odwoławczą (art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k.) i skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonego wyroku.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że w analizowanej sprawie doszło do dwukrotnego skazania za ten sam czyn. Wyrok Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 11 września 2012 r. był prawomocny przed wydaniem wyroku przez Sąd Okręgowy w W. w dniu 6 grudnia 2012 r. Ponieważ oba wyroki dotyczyły tego samego czynu (prowadzenie pojazdu w dniu 16 lipca 2010 r. w Ł. mimo zakazu), Sąd Okręgowy powinien był umorzyć postępowanie na podstawie art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k., a nie utrzymać w mocy wyrok Sądu Rejonowego w P.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

skazany A. W.

Strony

NazwaTypRola
A. W.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (6)

Główne

k.k. art. 244

Kodeks karny

k.k. art. 91 § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 8

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 433 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 521

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Podwójne skazanie za ten sam czyn, co stanowi bezwzględną przesłankę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k. Wadliwa kontrola odwoławcza Sądu Okręgowego, który nie zauważył braku podstaw do utrzymania w mocy wyroku Sądu Rejonowego w sytuacji, gdy jeden z czynów był już prawomocnie osądzony.

Godne uwagi sformułowania

kasacja jest zasadna w stopniu oczywistym A. W. został dwukrotnie skazany za ten sam czyn istniała przesłanka do umorzenia postępowania w zakresie tego czynu na podstawie art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k., czego Sąd ten nie zauważył

Skład orzekający

Włodzimierz Wróbel

przewodniczący-sprawozdawca

Andrzej Ryński

członek

Eugeniusz Wildowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie zasady ne bis in idem w kontekście podwójnego skazania za ten sam czyn oraz obowiązków sądu odwoławczego w zakresie kontroli orzeczeń."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podwójnego skazania za ten sam czyn w polskim systemie prawnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje fundamentalną zasadę prawa karnego (ne bis in idem) w praktyce, ilustrując, jak błąd proceduralny może prowadzić do uchylenia wyroku. Jest to ważny przykład dla prawników i studentów prawa.

Dwukrotnie skazany za to samo? Sąd Najwyższy naprawia błąd sądu okręgowego.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II KK 106/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 kwietnia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Włodzimierz Wróbel (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Andrzej Ryński SSN Eugeniusz Wildowicz Protokolant Marta Brylińska w sprawie A. W., skazanego z art. 244 k.k. w zw. z art. 91 § 1 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 23 kwietnia 2015 r., kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 6 grudnia 2012 r., utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w P. z dnia 3 lipca 2012 r., 1) uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym; 2) obciąża Skarb Państwa kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. 2 UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Rejonowego w P. z dnia 3 lipca 2012 r. A. W. został uznany winnym czynów z art. 244 k.k. polegających na tym, że: I. w dniu 3 czerwca 2010 r., w miejscowości M., prowadził pojazd mechaniczny w postaci motocykla marki Yamaha, czym nie zastosował się do orzeczonego wyrokiem Sądu Rejonowego w W. z dnia 5 marca 2009 r. zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 1 roku; II. w dniu 16 lipca 2010 r. w Ł. prowadził pojazd mechaniczny w postaci samochodu osobowego marki Peugeot 406, czym nie zastosował się do orzeczonego wyrokiem Sądu Rejonowego w W. z dnia 5 marca 2009 r. zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 1 roku, które to czyny sąd uznał za popełnione w ciągu przestępstw z art. 91 § 1 k.k. i wymierzył mu karę 1 roku pozbawienia wolności. Wyrokiem Sądu Okręgowego w W. z dnia 6 grudnia 2012 r. wyrok Sądu I instancji został utrzymany w mocy. Od powyższego prawomocnego rozstrzygnięcia kasację w trybie art. 521 k.p.k. wniósł Prokurator Generalny, zarzucając przedmiotowemu orzeczeniu rażące i mające istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie przepisów prawa karnego procesowego, a mianowicie art. 433 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k., polegające na przeprowadzeniu wadliwej kontroli odwoławczej wyroku Sądu Rejonowego w P. z dnia 3 lipca 2012 r., oraz utrzymaniu go w mocy, pomimo, że orzeczeniem tym A. W. został skazany za czyn (popełniony w dniu 16 lipca 2010 r.), za który został już prawomocnie skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 11 września 2012 r., co stanowi bezwzględną przesłankę odwoławczą określoną w art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k. Podnosząc powyższy zarzut Prokurator Generalny wniósł o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w W. w postępowaniu odwoławczym. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja Prokuratora Generalnego jest zasadna w stopniu oczywistym. Z uwagi na chronologię zapadających wobec skazanego wyroków, o której szeroko pisze w kasacji Prokurator Generalny, dla niniejszego postępowania najistotniejsze jest podkreślenie, że wyrokiem Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 11 3 września 2012 r., A. W. został uznany winnym czynu z art. 244 k.k., polegającego na tym, że w dniu 16 lipca 2010 r. w Ł. prowadził samochód marki Peugeot 406, czym nie zastosował się do orzeczonego wyrokiem Sądu Rejonowego w W. zakazu kierowania pojazdami mechanicznymi. Za ten czyn wymierzono mu karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby 5 lat. Wyrok ten nie został zaskarżony przez żadną ze stron i uprawomocnił się w pierwszej instancji w dniu 19 września 2012 r. Biorąc powyższy fakt pod uwagę wskazać należy, że w dacie orzekania w sprawie przez Sąd Okręgowy w W. w sprawie pod sygn. akt X Ka …/12, a więc w dniu 6 grudnia 2012 r., wyrok w sprawie pod sygn. akt II K …/12 był już prawomocny. By jednak ustalić, że zachodzi w sprawie przypadek określony w 439 § 1 pkt 8 k.p.k. należy porównać opisy czynu przypisanego prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 11 września 2012 r. oraz tego czynu, który był przedmiotem oceny w postępowaniu przed Sądem Okręgowym w sprawie o sygn. akt X Ka …/12. Porównanie to prowadzi do jednoznacznego wniosku, że A. W. został dwukrotnie skazany za ten sam czyn polegający na prowadzeniu pojazdu marki Peugeot 406 w dniu 16 lipca 2010 r. w Ł. (najpierw wyrokiem Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 11 września 2012 r., a następnie wyrokiem Sądu Rejonowego w P. z dnia 3 lipca 2012 r.). Oznacza to, że w dacie rozpoznawania sprawy przez Sąd odwoławczy istniała przesłanka do umorzenia postępowania w zakresie tego czynu na podstawie art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k., czego Sąd ten nie zauważył, utrzymując w mocy wyrok Sądu I instancji, bez dokonywania w nim jakichkolwiek zmian. Musiało to skutkować uchyleniem wyroku Sąd Okręgowego i przekazaniem sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym, w którym to postępowaniu, mając na względzie treść art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k., konieczne będzie dokonanie stosownych modyfikacji wyroku Sądu I instancji, mających na celu wyeliminowanie skazania za czyn, który został już wcześniej prawomocnie osądzony wyrokiem Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 11 września 2012 r. Wobec powyższego, należało orzec jak w sentencji. 4

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI