Orzeczenie · 2026-04-22

II KB 5/26

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2026-04-22
SNKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
Sąd Najwyższyniezawisłość sędziowskabezstronnośćwyłączenie sędziegoKrajowa Rada Sądownictwaprocedura nominacyjnakasacja

Wnioskiem z dnia 3 lutego 2026 r. obrońca skazanego K. P. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o stwierdzenie, że sędzia SN Adam Roch nie spełnia wymogów niezawisłości i bezstronności w sprawie II KK 365/24, co mogłoby naruszyć standardy sędziowskie i wpłynąć na wynik sprawy. Jako podstawę wniosku wskazano okoliczności związane z powołaniem sędziego na urząd, które miało nastąpić na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej przepisami ustawy z 2017 r. Wnioskodawca argumentował, że udział sędziego powołanego w takich okolicznościach budzi uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności. Sąd Najwyższy, analizując wniosek w świetle art. 29 ustawy o Sądzie Najwyższym, odrzucił go. Uzasadnienie opiera się na stwierdzeniu, że wnioskodawca nie wykazał konkretnych okoliczności towarzyszących powołaniu sędziego ani jego postępowaniu po powołaniu, które mogłyby naruszyć standard niezawisłości lub bezstronności w kontekście konkretnej sprawy. Sąd podkreślił, że odwołanie się do ogólnych wadliwości procedury nominacyjnej jest niewystarczające, a wymagane są indywidualne okoliczności dotyczące konkretnego sędziego i sprawy. Ponadto, wnioskodawca nie przedstawił dowodów na poparcie swoich twierdzeń ani argumentacji dotyczącej wpływu na uprawnionego i charakter sprawy. Sąd zaznaczył również, że zgodnie z prawem, nie jest dopuszczalne badanie przez Sąd Najwyższy zgodności z prawem powołania sędziego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie wniosków o wyłączenie sędziego w Sądzie Najwyższym, interpretacja przepisów dotyczących niezawisłości i bezstronności sędziowskiej, a także zakresu kognicji Sądu Najwyższego w kwestiach proceduralnych związanych z powoływaniem sędziów.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej procedury wniosku o wyłączenie sędziego w Sądzie Najwyższym na podstawie ustawy o SN.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego z powodu rzekomego niespełniania wymogów niezawisłości i bezstronności, oparty na okolicznościach powołania sędziego przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną przepisami ustawy z 2017 r., spełnia wymogi formalne i merytoryczne określone w art. 29 ustawy o Sądzie Najwyższym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek został odrzucony.

Uzasadnienie

Wnioskodawca nie wykazał konkretnych okoliczności towarzyszących powołaniu sędziego ani jego postępowaniu po powołaniu, które mogłyby naruszyć standard niezawisłości lub bezstronności w kontekście danej sprawy. Odwołanie się do ogólnych wadliwości procedury nominacyjnej jest niewystarczające, a wymagane są indywidualne okoliczności dotyczące konkretnego sędziego i sprawy, poparte dowodami.

Czy Sąd Najwyższy może badać zgodność z prawem powołania sędziego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jest to niedopuszczalne zgodnie z art. 29 § 3 ustawy o Sądzie Najwyższym.

Uzasadnienie

Ustawodawca w art. 29 § 3 ustawy o Sądzie Najwyższym wprost wyklucza możliwość ustalania lub oceny przez Sąd Najwyższy zgodności z prawem powołania sędziego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucenie wniosku
Strona wygrywająca
Sąd Najwyższy

Strony

NazwaTypRola
K. P.osoba_fizycznaskazany
Adam Rochosoba_fizycznasędzia

Przepisy (6)

Główne

u.SN art. 29 § 5

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Dopuszcza badanie spełnienia przez sędziego SN wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i postępowania po powołaniu, jeżeli w okolicznościach danej sprawy może to doprowadzić do naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności, mającego wpływ na wynik sprawy.

u.SN art. 29 § 9

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Nakazuje, by wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności czynił zadość wymaganiom pisma procesowego, zawierał żądanie stwierdzenia przesłanek z § 5 oraz przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie wraz z dowodami.

u.SN art. 29 § 10

Ustawa o Sądzie Najwayszym

Stanowi, że wniosek niespełniający wymagań z § 9 podlega odrzuceniu bez wezwania do usunięcia braków formalnych, podobnie jak wniosek złożony po terminie lub z innych przyczyn niedopuszczalny.

u.SN art. 29 § 3

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Wyklucza możliwość ustalania lub oceny przez Sąd Najwyższy zgodności z prawem powołania sędziego.

Pomocnicze

u.SN art. 29 § 7

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw

Przepisy dotyczące kształtowania składu Krajowej Rady Sądownictwa, które były podstawą zarzutów wnioskodawcy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 29 § 9 u.SN. • Wnioskodawca nie wykazał konkretnych okoliczności towarzyszących powołaniu sędziego ani jego postępowaniu po powołaniu, które mogłyby naruszyć standard niezawisłości lub bezstronności w kontekście danej sprawy. • Odwołanie się do ogólnych wadliwości procedury nominacyjnej jest niewystarczające. • Niedopuszczalne jest badanie przez Sąd Najwyższy zgodności z prawem powołania sędziego.

Odrzucone argumenty

Sędzia Adam Roch nie spełnia wymogów niezawisłości i bezstronności z uwagi na sposób jego powołania przez KRS ukształtowaną przepisami ustawy z 2017 r.

Godne uwagi sformułowania

okoliczności towarzyszące powołaniu, to co innego niż sam fakt powołania • obowiązkiem wnoszącego o przeprowadzenie tzw. testu niezawisłości i bezstronności jest wskazanie okoliczności towarzyszących powołaniu sędziego nie o charakterze generalnym, w szczególności odwołujących się do systemowych rozwiązań procesu powoływania sędziów, a zatem w istocie dotyczących sposobu ich powołania, lecz indywidualnych, odnoszących się do konkretnego sędziego objętego wnioskiem • niedopuszczalne jest ustalanie lub ocena przez Sąd Najwyższy zgodności z prawem powołania sędziego

Skład orzekający

Oktawian Nawrot

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosków o wyłączenie sędziego w Sądzie Najwyższym, interpretacja przepisów dotyczących niezawisłości i bezstronności sędziowskiej, a także zakresu kognicji Sądu Najwyższego w kwestiach proceduralnych związanych z powoływaniem sędziów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury wniosku o wyłączenie sędziego w Sądzie Najwyższym na podstawie ustawy o SN.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii niezawisłości i bezstronności sędziowskiej, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie w kontekście praworządności. Odrzucenie wniosku z powodów formalnych i merytorycznych stanowi ważny głos w debacie.

Czy sędzia SN może być wyłączony z powodu sposobu powołania? Sąd Najwyższy odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst