II KA 90/13

Sygn. akt II Ka 90/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 kwietnia 2013 roku Sąd Okręgowy w Tarnobrzegu, II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Zygmunt Dudziński Protokolant: st. sekr. sąd. Dorota Koper przy udziale prokuratora prokuratury Okręgowej w Tarnobrzegu – Marka Skrzyńskiego po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2013 roku, sprawy R. M. oskarżonego z art. 178a § 1 i § 4 kk na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora Prokuratury Rejonowej w T. od wyroku Sądu Rejonowego w T. z dnia 21 stycznia 2013 r., w sprawie sygn. II K 1106/12 I. Zmienia zaskarżony wyrok w stosunku do R. M. w części dotyczącej orzeczenia o karze – w ten sposób, że: 1) w pkt I – wymiar kary pozbawienia wolności obniża do 1 (jednego) roku, 2) uchyla pkt II i pkt III, 3) w pkt. V – uchyla orzeczenie o opłacie. II. Utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok w pozostałej części. III. Zasądza od R. M. na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe w postępowaniu odwoławczym w kwocie 320 zł (trzysta dwadzieścia zł), w tym 300 zł (trzysta zł) tytułem opłaty za pierwszą i drugą instancję. Sygn. akt II Ka 90/13 UZASADNIENIE: R. M. został oskarżony o to, że: - w dniu 10 października 2012 r. w G. , woj. (...) , kierował samochodem osobowym marki (...) o nr rej. (...) , będąc w stanie nietrzeźwości - 1,45 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu, przy czym czynu tego dopuścił się będąc uprzednio prawomocnie skazanym wyrokiem Sądu Rejonowego w T. z dnia 22 marca 2012 r. w sprawie sygn. II K 131/12 za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości tj. o przestępstwo z art. 178a § 1 i § 4 kk Sąd Rejonowy w T. wyrokiem wydanym w dniu 21 stycznia 2013 r. w sprawie sygn. II K 1106/12 uznał oskarżonego R. M. za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu: i za to: I. Na podstawie art. 178a § 4 kk skazał R. M. na karę 1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności, II. Na podstawie art. 69 § 1 i § 2 oraz § 4 kk i art. 70 § 1 pkt 1 kk warunkowo zawiesił wobec R. M. wykonanie kary pozbawienia wolności na okres próby trwający 3 (trzy) lata, III. Na podstawie art. 71 §1 kk orzekł wobec R. M. karę grzywny w wysokości 100 (stu) stawek dziennych, ustalając na podstawie art. 33 § 1 i § 3 kk wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 15 zł (piętnaście) złotych, IV. Na podstawie art. 42 § 2 kk orzekł wobec R. M. tytułem środka karnego zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 5 (pięciu) lat, I. Zasądził od R. M. na rzecz Skarbu Państwa opłatę w kwocie 450 (czterysta pięćdziesiąt) złotych oraz koszty procesu w kwocie 110 (sto dziesięć) złotych. Od wymienionego wyroku prokurator Prokuratury Rejonowej w T. wniósł apelację. Zaskarżając wyrok sądu pierwszej instancji na niekorzyść oskarżonego R. M. w części dotyczącej orzeczenia o karze, oskarżyciel publiczny zarzucił rażącą niewspółmierność kary wymierzonej oskarżonemu R. M. w sytuacji, gdy oskarżony kierował samochodem w stanie blisko 6-krotnie przekraczającym próg nietrzeźwości, uprzedniej karalności za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości, rażącego naruszenia zasad bezpieczeństwa w ruchu lądowym, co sprawiło, że suma kar zastosowanych za przypisane oskarżonemu przestępstwo nie spełni należycie swojej funkcji wychowawczej i prewencyjnej w stosunku do oskarżonego, jak i w zakresie jej społecznego oddziaływania, a nadto nie odzwierciedli wysokiego stopnia społecznej szkodliwości zarzucanego mu czynu. W apelacji prokurator wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uchylenie punktu II wyroku dotyczącego warunkowego zawieszenia wykonania wobec R. M. kary pozbawienia wolności i uchylenie punktu III wyroku dotyczącego orzeczonej kary grzywny oraz utrzymanie zaskarżonego wyroku w pozostałej części. Sąd odwoławczy (Sąd Okręgowy w Tarnobrzegu) zważył, co następuje: Apelacja prokuratora zasługiwała – częściowo - na uwzględnienie. W spełniającym wymogi z art. 424 § 1 i § 2 kpk uzasadnieniu zaskarżonego wyroku sąd rejonowy dokładnie wykazał: - na podstawie których dowodów i w oparciu o jakie kryteria ich oceny, uznał oskarżonego R. M. za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu, stanowiącego występek z art. 178a § 4 kk w zw. z art. 178a § 1 kk (k. 31-32), - na podstawie których przesłanek z art. 53 § 1 i § 2 kk oraz w celu spełnienia jakich wymogów i założeń orzekł w stosunku do oskarżonego R. M. za powyższe przestępstwo karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby 3 lata oraz karę grzywny w wymiarze 100 stawek dziennych, przy ustaleniu wysokości jednej stawki dziennej w kwocie 15 zł, a nadto orzekł środek karny zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 5 lat (k. 32-32/2). Sąd okręgowy orzekając w postępowaniu odwoławczym w pełni podzielił stanowisko sądu rejonowego w zakresie uznania winy oskarżonego R. M. w popełnieniu przedmiotowego przestępstwa (przy równoczesnej całkowitej akceptacji prawidłowości ustaleń faktycznych dokonanych przez sąd pierwszej instancji). Natomiast w części dotyczącej orzeczenia o karze sąd odwoławczy uznał za zasadną potrzebę częściowej zmiany zaskarżonego wyroku: R. M. został skazany: a) wyrokiem Sądu Rejonowego w T. wydanym w dniu 22 marca 2012 r. w sprawie sygn. II K 131/12 (aktualnie prawomocnym) – za przestępstwo z art. 178a § 1 kk popełnione w dniu 26 stycznia 2012 r., b) wyrokiem Sądu Rejonowego w T. wydanym w dniu 21 stycznia 2012 r. w sprawie sygn. II K 1106/12 (aktualnie nieprawomocnym – zaskarżonym przedmiotową apelacja oskarżyciela publicznego) – za przestępstwo z art. 178a § 4 kk w zw. z art. 178a § 1 kk popełnione w dniu 10 października 2012 r. Powyższe zestawienie: - wskazuje, że umyślne przestępstwo podobne w sprawie niniejszej sygn. II K 1106/12 R. M. popełnił po upływie zaledwie 7 miesięcy od daty wyroku skazującego w uprzedniej sprawie sygn. II K 131/12, - uzasadnia logicznie ocenę, że R. M. jest sprawcą rażąco niepoprawnym, naruszającym umyślnie porządek prawny bez względu na grożące mu (z tego tytułu) konsekwencje prawne, - kara wymierzona R. M. w sprawie sygn. II K 131/12 nie spełniła założonych celów wychowawczych i zapobiegawczych. Zwraca uwagę również okoliczność, że popełniając wskazane wyżej przestępstwa R. M. znajdował się w stanie znacznej nietrzeźwości: w sprawie sygn. II K 131/12 – 1,29 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu, w sprawie sygn. II K 1106/12 – 1,45 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu (k. 12 i 29). W odniesieniu do wszystkich wskazanych wyżej przesłanek logicznie należało uznać, że „wyrażenie przez oskarżonego skruchy i zobowiązanie się, że nie naruszy więcej porządku prawnego” (uzasadnienie zaskarżonego wyroku: k. 32) – było jedynie postawą formalną, mającą służyć wyłącznie próbie zabezpieczenia się przed surowszą (m. in. z uwagi na uprzednie skazanie) odpowiedzialnością karną. Zgodnie z art. 69 § 4 kk – wobec sprawcy przestępstwa określonego w art. 178a § 4 kk sąd może zawiesić wykonanie kary pozbawienia wolności w „szczególnie uzasadnionych wypadkach”. W ocenie sądu odwoławczego, przesłanki wskazane co do oskarżonego R. M. , tj. „sytuacja rodzinna” (żywiciel rodziny składającej się z żony i dwojga małoletnich dzieci, stan zdrowia córki wymagającej opieki ze strony oskarżonego) oraz „skrucha i świadomość szkodliwości czynu” (uzasadnienie zaskarżonego wyroku: k. 32) - absolutnie nie stanowiły podstawy do uznania, że w stosunku do wymienionego oskarżonego zachodził „szczególnie uzasadniony wypadek” (w rozumieniu wskazanego wyżej przepisu prawa karnego materialnego). Zważywszy powyższe, przy uznaniu trafności zarzutów postawionych w tej części przez prokuratora w jego apelacji, sąd odwoławczy oceniając karę orzeczoną przez sąd pierwszej instancji za „rażąco niewspółmierną” (w sensie: kary niezasadnie łagodnej), orzekając na podstawie art. 437 § 1 kpk i art. 438 pkt 4 kpk zmienił zaskarżony wyrok – w ten sposób, że: - w pkt. I wymiar kary pozbawienia wolności obniżył do 1 roku, a jednocześnie: - uchylił pkt II (odnośnie warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności na okres próby) oraz pkt III (odnośnie kary grzywny). Zdaniem sądu odwoławczego, kara bezwzględna pozbawienia wolności (aczkolwiek: w wymiarze mniejszym, aniżeli wnioskował oskarżyciel publiczny w apelacji) – jest adekwatna do stopnia winy oskarżonego R. M. , uwzględnia (wskazane przez sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku: k. 31/2-32) stopień społecznej szkodliwości przedmiotowego przestępstwa oraz właściwości i warunki osobiste sprawcy, a nadto powinna – realnie – spełnić założone wychowawcze i zapobiegawcze cele kary. W pozostałej części sąd odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok ( art. 437 § 1 kpk ). Zdaniem sądu okręgowego, w sprawie niniejszej nie zachodziły przesłanki z art. 439 § 1 kpk stanowiące podstawę do uchylenia zaskarżonego wyroku niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów oraz wpływu ewentualnego uchybienia na treść tego orzeczenia. O zasądzeniu od oskarżonego R. M. na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych w postępowaniu odwoławczym, sąd okręgowy orzekł na podstawie art. 626 § 1 kpk , art. 627 kpk i art. 636 § 1 kpk oraz art. 2 ust.1 pkt 3 oraz art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych (Dz. U. Nr 49 z 1989 r., poz. 223 – z późniejszymi zmianami).