II Ka 860/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Siedlcach, w składzie Przewodniczący Dariusz Półtorak, rozpoznał sprawę z apelacji obrońcy oskarżonego D. Ś., dotyczącej wyroku Sądu Rejonowego w Łukowie z dnia 24 września 2024 r. (sygn. akt II K 194/24), którym oskarżony został skazany z art. 178a § 1 Kodeksu karnego. Apelacja skupiała się na rozstrzygnięciach dotyczących przepadku równowartości pojazdu (42 900 zł) oraz środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 4 lat. Obrońca podniósł zarzuty obrazy przepisów prawa materialnego, w tym dotyczące konstytucyjności przepisów o przepadku pojazdu, oraz rażącej niewspółmierności orzeczonej kary. Sąd Okręgowy odrzucił argumentację obrony, wskazując, że kwestie konstytucyjności należą do kompetencji Trybunału Konstytucyjnego, a sądy są związane mocą obowiązującą przepisów. Podkreślono, że przepisy dotyczące przepadku pojazdu lub jego równowartości są stosowane literalnie, a okoliczności takie jak wspólność majątkowa małżeńska nie wpływają na możliwość orzeczenia przepadku. Sąd uznał również, że orzeczony czteroletni zakaz prowadzenia pojazdów nie jest rażąco niewspółmierny, biorąc pod uwagę stopień nietrzeźwości oskarżonego (0,84 mg/l i 0,82 mg/l) oraz stworzone przez niego zagrożenie dla ruchu drogowego. W konsekwencji, Sąd Okręgowy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok w całości i zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa 50 zł kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących przepadku pojazdu lub jego równowartości w sprawach o jazdę pod wpływem alkoholu oraz stosowanie przepisów prawa w kontekście zarzutów niekonstytucyjności.
Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i nie stanowi przełomu w orzecznictwie, jednak potwierdza utrwalone stanowisko sądów w kwestii kompetencji do badania konstytucyjności przepisów.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przepisy Kodeksu karnego dotyczące obligatoryjnego przepadku pojazdu lub jego równowartości za jazdę pod wpływem alkoholu są zgodne z Konstytucją RP, w szczególności z prawem do sądu, zasadą równości wobec prawa i proporcjonalności kary?
Odpowiedź sądu
Nie, sąd odwoławczy nie ma kompetencji do orzekania o niekonstytucyjności przepisów; kwestia ta należy do Trybunału Konstytucyjnego. Sądy są związane obowiązującymi przepisami, a ich zgodność z Konstytucją może być kwestionowana przez Trybunał Konstytucyjny lub poprzez skargę konstytucyjną.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy podkreślił, że sądy powszechne nie są uprawnione do oceny konstytucyjności ustaw, a jedynie Trybunał Konstytucyjny posiada taką kompetencję. Sądy są związane mocą obowiązującą przepisów, dopóki nie zostaną uznane za niezgodne z Konstytucją przez TK. Oskarżony ma możliwość skorzystania ze skargi konstytucyjnej lub wznowienia postępowania w przypadku późniejszego orzeczenia TK.
Czy orzeczony przepadek równowartości pojazdu jest rażąco niewspółmierny, gdy pojazd stanowił majątek wspólny małżonków?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepadek równowartości pojazdu jest obligatoryjny w przypadku, gdy pojazd nie stanowił wyłącznej własności sprawcy lub został zbyty, a jego wartość nie była kwestionowana.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy stwierdził, że literalne brzmienie art. 44b § 2 k.k. nie pozostawia miejsca na odmienną interpretację w sytuacji, gdy pojazd stanowił majątek wspólny małżonków. Okoliczności sprawy rozwodowej nie mogły wpłynąć na rozstrzygnięcie o przepadku. Sąd nie dostrzegł podstaw do odstąpienia od przepadku na podstawie art. 44b § 4 i § 5 k.k. lub art. 178a § 5 zd. 2 k.k.
Czy orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 4 lat jest rażąco niewspółmierny do popełnionego czynu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, orzeczony zakaz jest adekwatny do stopnia zawinienia i społecznej szkodliwości czynu, uwzględniając okoliczności sprawy.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że zakaz prowadzenia pojazdów na okres 4 lat nie jest rażąco surowy, biorąc pod uwagę znaczny stopień nietrzeźwości oskarżonego oraz stworzone przez niego zagrożenie dla ruchu drogowego. Okoliczność potrzeby posiadania uprawnień do celów zawodowych została uznana za czynnik powstrzymujący od popełnienia przestępstwa, a nie argument za złagodzeniem środka karnego. Sąd uznał, że orzeczony zakaz spełni swoje funkcje, zwłaszcza zapobiegawcze.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. Ś. | osoba_fizyczna | oskarżony |
Przepisy (23)
Główne
k.k. art. 178a § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 178a § § 5
Kodeks karny
Przepis dotyczący obligatoryjnego przepadku pojazdu lub jego równowartości.
k.k. art. 44b § § 2
Kodeks karny
Przepis wskazujący na orzeczenie przepadku równowartości pojazdu, gdy pojazd nie stanowił wyłącznej własności sprawcy lub został zbyty.
Pomocnicze
k.k. art. 44b § § 4
Kodeks karny
k.k. art. 44b § § 5
Kodeks karny
k.k. art. 178a § § 5
Kodeks karny
Zdanie drugie, dotyczące podstaw do odstąpienia od przepadku.
k.p.k. art. 438 § pkt 1a
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 438 § pkt 4
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 636 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Ustawa o opłatach w sprawach karnych art. 11
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2003 r. w sprawie wysokości i sposobu obliczania wydatków Skarbu Państwa w postępowaniu karnym art. § 1
Konstytucja art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 42 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 32 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 175 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 8 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 178 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 188
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 193
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 79
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
k.p.k. art. 540 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 454 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niezasadność zarzutów apelacji obrońcy dotyczących niekonstytucyjności przepisów i rażącej niewspółmierności kary. • Obowiązek stosowania przepisów prawa materialnego przez sądy, dopóki nie zostaną uznane za niezgodne z Konstytucją przez Trybunał Konstytucyjny. • Literalna interpretacja przepisów o przepadku pojazdu lub jego równowartości, niezależnie od sytuacji majątkowej małżonków. • Adekwatność orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów do stopnia nietrzeźwości i zagrożenia stworzonego przez oskarżonego.
Odrzucone argumenty
Niekonstytucyjność art. 178a § 5 k.k. w zw. z art. 44b § 2 k.k. • Rażąca niewspółmierność przepadku równowartości pojazdu z uwagi na współwłasność. • Rażąca niewspółmierność zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych.
Godne uwagi sformułowania
stwierdzanie niezgodności ustaw bądź poszczególnych przepisów prawa z Konstytucją , nie jest rolą Sądu orzekającego, ani tym bardziej obrońcy. • Domniemanie zgodności ustawy z Konstytucją może być obalone jedynie wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, a związanie sędziego ustawą obowiązuje dopóki, dopóki ustawie tej przysługuje moc obowiązująca. • literalne brzmienie nie pozostawiało możliwości odmiennej interpretacji, toteż wskazywana przez obrońcę sprawa rozwodowa pomiędzy oskarżonym i jego żoną nie mogła mieć wpływu na kształt tego rozstrzygnięcia. • stanowić to powinno przede wszystkim czynnik powstrzymujący oskarżonego od popełnienia przedmiotowego przestępstwa, a nie być podnoszony dopiero wówczas przy argumentacji złagodzenia orzeczonego środka karnego.
Skład orzekający
Dariusz Półtorak
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przepadku pojazdu lub jego równowartości w sprawach o jazdę pod wpływem alkoholu oraz stosowanie przepisów prawa w kontekście zarzutów niekonstytucyjności."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i nie stanowi przełomu w orzecznictwie, jednak potwierdza utrwalone stanowisko sądów w kwestii kompetencji do badania konstytucyjności przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego społecznie problemu jazdy pod wpływem alkoholu i konsekwencji prawnych, w tym przepadku pojazdu. Argumentacja obrony dotycząca konstytucyjności przepisów jest interesująca z punktu widzenia prawniczego.
“Czy przepadek samochodu za jazdę po alkoholu jest zawsze zgodny z prawem? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.