II Ka 750/25

Sygn. akt II Ka 750/25 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 1 grudnia 2025r. Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Karol Troć Protokolant: st. sekr. sąd. Paulina Jarczak przy udziale Prokuratora Łukasza Bańkowskiego po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2025 r. sprawy L. C. (1) i K. C. oskarżonych z art. 190 § 1 k.k. na skutek apelacji wniesionych przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego i obrońcę oskarżonych od wyroku Sądu Rejonowego w Łukowie z dnia 9 września 2025 r. sygn. akt II K 19/25 I. 
        utrzymuje wyrok w mocy; II. 
        zasądza od oskarżonych L. C. (1) i K. C. oraz od oskarżyciela posiłkowego W. K. na rzecz Skarbu Państwa opłaty po 100 złotych, zwalniając ich od wydatków za postępowanie odwoławcze i stwierdzając, że ponosi je Skarb Państwa. UZASADNIENIE Ograniczone do apelacji obrońcy oskarżonych wobec niezłożenia wniosku przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego Formularz UK 2 Sygnatura akt II Ka 750/25 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Łukowie z dnia 9 września 2025 r. sygn. akt II K 19/25 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut Obrońca zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił: 1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie art. 7 kpk w zw. z art. 4 kpk , art. 410 kpk i art. 424 § 1 kpk poprzez dokonanie dowolnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego bez uwzględnienia zasad logicznego rozumowania, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, polegające na błędnej ocenie zeznań pokrzywdzonego W. K. w zakresie jego twierdzeń co do kierowanych wobec niego przez Oskarżonych gróźb karalnych, podczas gdy zeznania te w zależności od etapu postępowania pozostają ze sobą w sprzeczności co do wypowiadanych słów, osób, które je wypowiadały i faz zdarzenia, w których miały być wypowiadane według relacji pokrzywdzonego nie wynikało, co w konsekwencji skutkowało wydaniem zaskarżonego orzeczenia, 2. naruszenie art. 5 § 2 k.p.k. poprzez rozstrzygnięcie niedających się usunąć wątpliwości co do przedstawionej przez pokrzywdzonego relacji odnośnie kierowania wobec niego gróźb karalnych na niekorzyść Oskarżonych, zamiast na korzyść, podczas gdy w niniejszej sprawie nie ma żadnego świadka zdarzenia ani innego dowodu, który mógłby jednoznacznie potwierdzić wersję przedstawioną w tym zakresie przez pokrzywdzonego, które to naruszenie skutkowało błędnym uznaniem przez Sąd, iż oskarżeni dopuścili się popełnienia zarzucanego im czynu, 3. niezależnie od podniesionych wyżej zarzutów, naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie art. 7 kpk w zw. z art. 4 kpk , art. 410 kpk i art. 424 § 1 kpk poprzez dokonanie dowolnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego bez uwzględnienia zasad logicznego rozumowania, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, polegające na błędnej ocenie zeznań pokrzywdzonego W. K. w zakresie jego twierdzeń, że obawiał się spełnienia gróźb, podczas gdy składając zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa relacjonował jedynie pobicie, a następnie podczas przesłuchania na policji wspomniał o groźbach, zaznaczając, że nie boi się Oskarżonych, co potwierdził także na rozprawie w dniu 26 ma 2024 roku nie tylko słowami, ale i swoją postawą, co świadczy o tym, iż nawet w przypadku uznania, że Oskarżeni kierowali wobec pokrzywdzonego jakiekolwiek groźby, to nie wywarły one na pokrzywdzonym takiego skutku, że wzbudziły w nim uzasadnioną obawę spełnienia ich, co w konsekwencji winno skutkować uniewinnieniem Oskarżonych od zarzucanego czynu. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zdaniem Sądu Okręgowego zarzuty apelacji obrońcy oskarżonych są bezzasadne, zaś Sąd I instancji prawidłowo, z wymaganą ostrożnością i starannością ocenił zebrany materiał dowodowy i wyciągnął z niego właściwe wnioski w zakresie faktów - tak co do samego sprawstwa obu oskarżonych, jak i co do skutku, jaki swoimi działaniami wywołali. Faktem jest, że zeznania pokrzywdzonego są jedynym dowodem bezpośrednim zachowań oskarżonych, objętych zarzutami, ale nie jest prawdą, że jego zeznania są jedynym ich dowodem. Dowody pośrednie, jak zeznania świadków ze słyszenia, również są cennymi dowodami, pozwalającymi na ocenę dowodów bezpośrednich. Jak słusznie zauważył Sąd Rejonowy, zeznania interweniujących na miejscu policjantów potwierdzają, że pokrzywdzony od razu zgłaszał nie tylko (choć głównie) pobicie, ale wskazywał też, że doszło między nim a sprawcami do utarczki słownej – że zanim go pobito, został najpierw zaatakowany słownie (k. 51v, 54v), że najpierw agresja była słowna (k. 173v, 174), jednocześnie obaj ci świadkowie za pokrzywdzonym wskazywali, że zgłoszenie skupiało się na pobiciu i używanych do tego przedmiotach, doznanych podczas tego obrażeniach ciała, zaś pokrzywdzony był zdenerwowany i mówił chaotycznie. Nie ma więc racji skarżący, że żaden dowód nie potwierdza zeznań pokrzywdzonego o wypowiadaniu wobec niego gróźb, jako że atak, agresja słowna to nic innego jak groźby, bo trudno wyobrazić sobie, jakie inne wypowiedzi, towarzyszące biciu innej osoby, mogą być określone mianem agresji i ataku (a nie jedynie wulgaryzmami, obelgami itp.). Owo nieuporządkowanie, chaos wypowiedzi pokrzywdzonego znalazły niewątpliwy wyraz również w jego zeznaniach, składanych w postępowaniu przygotowawczym oraz w sądzie, gdzie ewidentnie starał się opowiedzieć wszystko na raz, i to, co istotne, i to co w sprawie nieważne. Faktem jest, że składając zawiadomienie o przestępstwie (a więc już po tym, jak policjantom powiedział, że najpierw był atak słowny, potem fizyczny) relację o zachowaniach oskarżonych zaczął od tego, że obaj wybiegli z samochodu, a K. C. trzymanym w ręku „łomem” zaczął wymachiwać i uderzył go w łokieć, potem opisał dalszy etap zajść i bicie go przez L. C. (2) – i dopiero na koniec wskazał, że ktokolwiek się do niego odezwał – K. C. , grożąc mu zabiciem. Tymczasem oczywistym jest, że przy tak dynamicznych, emocjonalnych zajściach, zajeżdżaniu drogi i biciu, odjeżdżaniu, ponownym zajeżdżaniu, ściąganiu z wozu i biciu, nie mogło nie dojść do wymiany zdań, krzyków, pretensji, zarzutów, zapewne również wulgaryzmów – toteż późniejsze (już następnego dnia) rozwinięcie relacji w tym kierunku („ L. bluzgał do mnie”) i wskazanie, w tym cytowanymi słowami, że również na koniec doszło do wypowiadania gróźb przez obu (”grozili mi, że mnie zabiją, nie mówili, w jaki sposób)”, nie budzi jakichkolwiek wątpliwości logicznych. Już wówczas pokrzywdzony wskazał, że obawia się możliwości spełnienia tych gróźb i nawet uzasadnił, dlaczego się tego obawia. Wprawdzie powiedział wówczas, że się ich nie boi – ale też dodał, że mimo to musi być przezorny. Już choćby tylko te słowa dają podstawę do odniesienia się do zarzutu apelacji, iż Sąd błędnie ocenił zeznania pokrzywdzonego o tym, że obawia się wypowiadanych gróźb. Pokrzywdzony dał bowiem wyraz swoim odczuciom, swojemu stosunkowi do zagrożenia, które nie blokuje go w działaniu, nie zmusza go unikania wychodzenia z domu i unikania kontaktów z ludźmi, ale jest wyrazem pewnej odwagi, a nie strachu – ale równocześnie odczucia te skłaniają go do ostrożności i przezorności, „bo nie wiadomo co się może zdarzyć”. W sądzie kwestię tę wyjaśnił jeszcze dokładniej wskazując, że się ich nie boi, to znaczy nie unika wychodzenia z domu, bo inaczej by nie przyjechał do sądu, ale w razie gdyby go napadali, to się ich boi i nie chce chodzić całe życie z siekierą czy innym narzędziem do obrony. Tymi słowami pokrzywdzony dobitnie wyjaśnił, że czuje obawy, że jedynie narzędzie typu siekiera jest w stanie zapewnić mu poczucie równowagi sił w razie ponownej agresji oskarżonych, ale on nie chce poddawać się takiej psychozie strachu, nie nosi siekiery, wychodzi na ulicę, między ludzi, bo nie chce się bać. Nawet zeznając po raz ostatni, dwa i pół roku po zdarzeniach, choć i tym razem ponownie chaotycznie, ponownie skupiając się na ataku fizycznym, ale doprecyzował, że K. C. na początku zagroził mu słowami „załatwimy cię”, a konkretnie, że go zabiją, mówił dopiero na koniec i tylko L. C. (2) , przy czym również ogólnikowe słowa o załatwieniu wywołały w nim obawy – skoro stać ich było na to, żeby dwóch młodych mężczyzn w biały dzień napadło i pobiło dużo starszego od siebie człowieka; powtarzał też pierwotne argumenty, że się ich obawia, „bo to nie ludzie, a wychowane pod lasem dzikusy”. Jakkolwiek by nie oceniać takiego stosunku pokrzywdzonego do oskarżonych, wynika z niego niezbicie, że nie ma on ich za cywilizowanych, kulturalnych, przewidywalnych znajomych, ale za osoby nieobliczalne, niehonorowe i zdolne do różnych nagannych, wręcz przestępczych zachowań – i on tych ewentualności realnie się obawia. Z uwagi na powyższe, zdaniem Sądu odwoławczego nie można było uznać za zasadne zarzutów 1 i 3 apelacji obrońcy, dotyczących obrazy art. 7 kpk , iż Sąd meriti niewłaściwie ocenił materiał dowodowy, w szczególności zeznania pokrzywdzonego, uznając za wiarygodne tezy o wypowiadaniu przez oskarżonych słów, stanowiących groźby bezprawne, jak również, że niesłusznie Sąd dał wiarę twierdzeniom pokrzywdzonego, iż obawiał się, iż groźby te mogą zostać przez oskarżonych spełnione. Zarzutów obrazy art. 4 kpk , art. 410 kpk czy art. 424 § 1 kpk skarżący w żaden sposób nie rozwinął – poza wskazaniem na wcześniejszy konflikt stron jako potencjalne źródło wymyślenia przez pokrzywdzonego zdarzenia – z zemsty. Pominął niestety skarżący milczeniem fakt, że groźby przeplatały się z elementami równoczesnego pobicia pokrzywdzonego przez oskarżonych, co jest niewątpliwe i za co zostali już oni prawomocnie skazani. Twierdzenie zaś, że rzekomo pokrzywdzony, będąc w emocjach po pobiciu, wymyślił jeszcze na szybko, że dodatkowo pognębi sprawców w ten sposób, że pomówi ich również o groźby karalne, po czym zrobił to tak niezdarnie i mało konkretnie – nie wytrzymuje logicznej krytyki. Brak tego rozwinięcia i wskazania, na czym obraza tych przepisów miałaby polegać, nie daje możliwości konkretnego odniesienia się do zarzutów w tej części – poza stwierdzeniem, że uchybień w tym zakresie Sąd odwoławczy nie stwierdził. Całkowicie niezasadny był również zarzut obrazy art. 5 § 2 kpk . Powinność stosowania tego przepisu jest zastrzeżona do takich sytuacji, gdzie po kompleksowym zebraniu i pełnej, prawidłowej ocenie dowodów nie wyłania się z nich tylko jeden stan faktyczny, ale możliwe jest w oparciu o te dowody dokonanie ustalenia dwóch (lub więcej) równie prawdopodobnych, ale rozbieżnych wersji wydarzeń. Sytuacja taka w tej sprawie nie ma miejsca. Właściwa ocena dowodów, polegająca na uznaniu twierdzeń pokrzywdzonego za prawdziwe, a całkowitej negacji postawy, prezentowanej w wyjaśnieniach obu oskarżonych jako jedynie nierzetelnej linii obrony tych drugich, prowadzi bowiem tylko do jednej możliwej wersji wydarzeń – takiej, jaką ustalił Sąd I instancji. Z tak ocenionych dowodów nie wyłania się bowiem alternatywna wersja, że np. pokrzywdzonego pobił i groził mu ktoś inny, że pokrzywdzony wszystko, łącznie z obrażeniami ciała spreparował i wymyślił, czy może jeszcze inna – bo żadne takie odmienne od ustalonej wersje wydarzeń z wiarygodnych dowodów nie wynikają. Wniosek O zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego lub o jego uchylenie i przekazanie sprawy sądowi I instancji do ponownego rozpoznania ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Niezasadność zarzutów skutkowała nietrafnością wniosku o jakąkolwiek zmianę wyroku, w szczególności poprzez uniewinnienie oskarżonych. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy Całość wyroku, tak w części zaskarżonej (również przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego), jak i w pozostałej, podlegającej ocenie z urzędu, niezależnie od granic zaskarżenia Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Bezzasadność apelacji i brak okoliczności, podlegających uwzględnieniu z urzędu. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany Zwięźle o powodach zmiany 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 4.1. ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II Najogólniejszą zasadą jest, że koszty postępowania odwoławczego ponosi ten, kwot wywołał postępowanie odwoławcze, a jego środek zaskarżenia nie został uwzględniony. Zgodnie z treścią art. 636 § 2 kpk w razie nieuwzględnienia środków odwoławczych wniesionych przez co najmniej dwa uprawnione podmioty, stosuje się odpowiednio art. 633 kpk , a więc normę przewidującą, że koszty procesu przypadające od kilku (…) oskarżonych i oskarżycieli, sąd zasądza od każdego z nich według zasad słuszności, mając w szczególności na względzie koszty związane ze sprawą każdego z nich. Postępowanie odwoławcze, choć skarżąc wyrok tylko co do rozstrzygnięcia o karach, wszczął przez swego pełnomocnika oskarżyciel posiłkowy, dodatkowo domagając się wymierzenia oskarżonym kar pozbawienia wolności, choć pierwotnie przyłączał się do wniosków oskarżyciela posiłkowego o wymierzenie kar ograniczenia wolności. Dopiero po tygodniu wpłynęła apelacja obrońcy oskarżonych, który kwestionował już całość rozstrzygnięcia. Z uwagi na to w ocenie Sądu nie ma podstaw, by szczególnie różnicować odpowiedzialność tych trzech stron za koszty procesu odwoławczego, ale że należy ich nimi obciążyć po równo. Na koszty postępowania odwoławczego składają się (prócz wydatków stron) opłata (od oskarżonych w wysokości należnej za I instancję, a więc 100 zł, od oskarżyciela posiłkowego – w kwocie od 60 do 240 zł – art. 8 oraz art. 13 ust. 2 ustawy o opłatach w sprawach karnych ) oraz ryczałt za doręczenia korespondencji. Dlatego też Sąd zasądził od oskarżyciela posiłkowego oraz oskarżonych opłaty po 100 zł, wydatki sądowe przejął zaś już na rachunek Skarbu Państwa. 7. PODPIS 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Obrońca oskarżonych Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Całość wyroku 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana