VI Ka 106/25

Warszawa, dnia 6 maja 2025 r. Sygn. akt VI Ka 106/25 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodnicząca: SSA (del.) Anna Kalbarczyk protokolant: protokolant sądowy Sylwia Pulkowska przy udziale prokuratora Marka Traczyka po rozpoznaniu dnia 24 kwietnia 2025 r. sprawy P. S. , syna K. i T. , ur. (...) w L. oskarżonego o przestępstwo z art. 244 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. na skutek apelacji wniesionych przez obrońcę oskarżonego i prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Północ w Warszawie z dnia 5 listopada 2024 r. sygn. akt III K 882/23 I. zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że uchyla orzeczenie z punktu 3; II. utrzymuje w mocy wyrok w pozostałym zakresie; III. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adwokata D. K. kwotę 1033,20 zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu z urzędu w postępowaniu odwoławczym; IV. zwalnia oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, wydatkami obciążając Skarb Państwa. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt VI Ka 106/25 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 2 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi  Północ w Warszawie , III Wydział Karny z dnia 5 listopada 2024 roku w sprawie III K 882/23 przeciwko P. S. . Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☒ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji. ☒ art. 438 pkt 1 k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. - obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. - rażąca niewspółmierności kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Wskazać oskarżonego. Wskazać fakt. Dowód ze wskazaniem numeru karty, na której znajduje się dowód. 1. P. S. Oskarżony jest osobą karaną Karta karna k. 253–259 Oskarżony dopuszczał się naruszeń ruchu drogowego Informacja o naruszeniach ruchu drogowego k. 250 Sytuacja majątkowa oskarżonego Informacja e-PUAP k. 248 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Wskazać fakt Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu. 1. Karta karna Informacja e-PUAP Załączone dokumenty urzędowe zostały sporządzone w przepisanej prawem formie przez organ do tego uprawniony. Stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo poświadczone. Strony nie kwestionowały autentyczności dokumentu. . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Apelacja prokuratora Lp. Zarzuty obrońcy oskarżonego 1. obraza przepisów prawa materialnego w zakresie innym niż kwalifikacja prawna czynu przypisanego oskarżonemu, to jest art. 43a § 2 k.k. , polegającą na jego zastosowaniu i orzeczeniu wobec P. S. świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej kwoty 10000 złotych, podczas gdy w dniu popełnienia przez oskarżonego czynu, to jest w dniu 27 sierpnia 2022 roku, wedle ówczesnego brzmienia art. 43a § 2 k.k. , świadczenia tego nie można było orzec w przypadku popełnienia przez oskarżonego czynu z art. 244 k.k. , zaś na podstawie art. 4 § 1 k.k. sąd winien zastosować ustawę obowiązującą poprzednio, jeżeli pozostaje ona względniejsza dla sprawcy. ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny lub niezasadny. Rację ma prokurator, że z dniem 1 stycznia 2023 roku dokonana została zmiana art. 43a k.k. w zakresie katalogu przestępstw, za które orzeka się świadczenie pieniężne wymienione w art. 39 pkt 7 k.k. Przed jej wprowadzeniem orzeczenie świadczenia na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w związku z popełnieniem czynu z art. 244 k.k. było niemożliwe. Tym samym sąd winien zastosować art. 4 § 1 k.k. i ustawę poprzednio obwiązująca jako względniejszą dla oskarżonego, czego błędnie nie uczyniono. Wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku na korzyść P. S. poprzez uchylenie orzeczonego w punkcie 3 orzeczenia świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w kwocie 10000 złotych, zaś w pozostałym zakresie — utrzymanie w mocy wyroku I instancji ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny lub niezasadny. Zasadność zarzutu apelacyjnego. Apelacja obrońcy oskarżonego – adw. D. K. Lp. Zarzuty obrońcy oskarżonego 1. 1. obrazę przepisów postępowania, która mogła mieć wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, tj. art. 170 § la k.p.k. poprzez jego niezastosowanie oraz oddalenie w oparciu o treść art. 170 § 5 k.p.k. wniosku dowodowego o przesłuchanie w charakterze świadka M. U. , pomimo, że okoliczność która miała być udowodniona w oparciu o wskazany wniosek miała istotne znaczenie dla czynionych w niniejszym postępowaniu okoliczności faktycznych, w szczególności mogła pozwolić ustalić czy oskarżony faktycznie dopuścił się zarzucanego mu czynu, oraz pomimo, że Sąd meriti dysponował wystarczającymi informacjami do przeprowadzenia wskazanego dowodu, 2. obrazę przepisów postępowania, która mogła mieć wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, tj. art. 7 k.p.k. polegającej na dokonaniu przez Sąd I instancji dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodu z zeznań świadka A. L. , co skutkowało uznaniem zeznań tych za spójne i konsekwentne, a tym samym przyznaniem im waloru pełnej wiarygodności, pomimo że świadek zeznając na rozprawie głównej w dniu 29 października 2024 r. znacząco mijał się prawdą w zakresie okoliczności udziału i charakteru w jakim wzięła udział w postępowaniu przygotowawczym żona świadka, zaprzeczając początkowo, że brała ona jakikolwiek udział w trakcie odbieranie od niego zeznań przez ograny ścigania, a następnie przyznając, że występowała ona przy tej czynności w charakterze tłumacza, w następstwie czego, ocena wskazanego dowodu zgodna z dyspozycją art. 7 k.p.k. winna zostać przeprowadzona ze znacznie większą ostrożnością, aniżeli uczynił to Sąd I instancji. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny lub niezasadny. 1. Apelacja obrońcy nie zawiera argumentacji, która mogłaby podważyć prawidłowość rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji co do winy. Wbrew stanowisku skarżącego, sąd rejonowy rozstrzygając w oparciu o kompletny materiał dowodowy prawidłowo ustalił stan faktyczny. Argumentacja sądu, rzeczowa i logiczna, zasługuje na pełną aprobatę. 2. Nie jest zasadny zarzut naruszenia przez sąd art. 170 § 1a k.p.k. poprzez jego niezastosowanie. Natomiast artykuł 170 nie posiada jednostki redakcyjnej w postaci § 5. Należy rozumieć, że obrońca zarzuca naruszenia art. 170 § 1 pkt 5 k.p.k. jako podstawy oddalenia wniosku. 3. Wbrew twierdzeniom obrońcy nie doszło do naruszenia art. 170 § 1a k.p.k. stanowiącego, że nie można oddalić wniosku dowodowego na podstawie § 1 pkt 5, jeżeli okoliczność, która ma być udowodniona, ma istotne znaczenie dla ustalenia, czy został popełniony czyn zabroniony, czy stanowi on przestępstwo i jakie. 4. W zakresie przesłuchania M. U. należy przedstawić czynności podjęte przez sąd po zgłoszeniu wniosku o jego przesłuchanie, jak również okoliczności w jakich te personalia pojawiły się w toczącym się postępowaniu. 5. Jak wynika z zebranego w sprawie materiału dowodowego w dniu 27 sierpnia 2022 roku doszło do kolizji pomiędzy dwoma samochodami – O. o numerze rejestracyjnym (...) a T. (...) o numerze rejestracyjnym (...) . T. kierował przesłuchany w tej sprawie świadek A. L. . 6. Tego samego dnia oskarżony sporządził własnoręczne oświadczenie, w którym podał, że uciekając przed kolizją z samochodem marki L. (...) zjechał na drugi pas O. (...) wskutek czego zajechał drogę T. (...) . Dodał również, iż do kolizji nie doszło z jego winy tylko kierującego autem L. (...) . Za to zdarzenie drogowe został skazany prawomocnym wyrokiem z dnia 16 maja 2024 roku w sprawie o wykroczenie o sygn. akt IV W 886/23 Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi Północ w Warszawie. 7. Po wpłynięciu aktu oskarżenia w sprawie niniejszej oskarżony pismem datowanym 22 listopada 2023 roku (k. 82) zawnioskował o dobrowolne poddanie się karze. Tożsamy wniosek ponowił pismem z dnia 8 stycznia 2024 roku (k. 108). Wniosek oskarżonego o wymierzenie kary ograniczenia wolności nie został pozytywnie rozpoznany. 8. Oskarżony na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2024 roku nie przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu i po raz pierwszy w toku postępowania podał, że był jedynie pasażerem O. (...) , którym kierował jego kolega M. U. . Odnośnie tej osoby podał, że „w chwili obecnej nie ma do niego kontaktu (…) Pan U. mieszka przy ulicy (...) , nie pamiętam numeru domu.” (k. 160  161). Na tej rozprawie obrońca wniósł o przesłuchanie tej osoby w charakterze świadka wskazując adres N. (...) 110, ul. (...) lub 2/17. 9. Sąd w związku z takim wnioskiem dowodowym zarządził wezwanie tego świadka na adres wskazany przez obrońcę po zweryfikowaniu w systemie PESEL SĄD (k. 161). 10. Jak wynika z notatki urzędowej z dnia 4 września 2024 roku (k. 166) pomimo podjętych prób nie udało się zweryfikować adresu świadka M. U. . W systemie NOE-SAD (k. 167) widnieje sześć osób o tym imieniu i nazwisku, jednakże w każdym przypadku podany adres zamieszkania nie zawiera ul. (...) , nie ma możliwości wyszukania tego świadka z uwagi na brak szczegółowych danych. Sekretariat skontaktował się z obrońcą oskarżonego celem uzyskania bliższych danych, który zobowiązał się przesłać je gdy tylko uzyska od oskarżonego. 11. Na rozprawie w dniu 29 października 2024 roku o poczynionych ustaleniach został powiadomiony obrońca oskarżonego. Obrońca podtrzymał wniosek o przesłuchanie świadka stwierdzając, że sąd dysponuje danymi 6 osób o takim imieniu i nazwisku, więc jest możliwe ustalenie, czy któraś z tych osób jest tą osobą o której wyjaśniał oskarżony. 12. Sąd na podstawie tych wszystkich ustaleń sąd prawidłowo, na postawie art. 170 § 1 pkt 5 k.p.k. , oddalił wniosek dowody o przesłuchanie świadka M. U. jako zmierzający w sposób oczywisty do przedłużenia postępowania wskazując, że wnioskowana czynność nie jest przeprowadzeniem dowodu ale jego poszukiwaniem. 13. Mając na uwadze wszystkie wyżej wymienione okoliczności stwierdzić należy dodatkowo, że zawnioskowanego dowodu – to jest przesłuchania kolegi oskarżonego o danych M. U.  nie da się przeprowadzić. Obrońca, za wyjątkiem podania imienia i nazwiska, nie podał żadnych danych mogących wskazać faktyczne miejsce pobytu tej osoby. Również wnioskowane przez niego poszukiwania w systemie PESEL, uwzględnione przez sąd, nie przyniosły rezultatów. 14. W sprawie nie zmaterializowała się przesłanka z art. 170 § 1a k.p.k. , gdyż wniosek dowody nie został na tyle sprecyzowany, by możnaby go przeprowadzić. Nie jest rolą sądu wzywanie i przesłuchiwanie w charakterze świadka wszystkich osób o pewnych danych personalnych. Jeżeli obrońca uznał za stosowne złożyć taki wniosek, to on bądź oskarżony, powinni poczynić ustalenia odnośnie adresu, pod którym świadek przebywa. Skoro tego nie uczynili, sąd prawidłowo uznał, że wniosek zmierza jedynie do przedłużenia postępowania. Dodatkowo z tych powodów jest niemożliwy do przeprowadzenia. 15. Wbrew twierdzeniom obrońcy nie doszło do obrazy art. 7 k.p.k. w zakresie oceny zeznań świadka A. L. . Sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał je za wiarygodne i konsekwentne. Podnoszone przez obrońce kwestie udziału żony w trakcie zawiadomienia o przestępstwie są poboczne w zakresie ustalenia odpowiedzialności karnej oskarżonego. Jak zeznał świadek w dniu 29 października 2024 roku „Ja nie znam polskiego więc żona chodziła ze mną wszędzie gdzie trzeba rozmawiać po polsku. Żona ze mną chodziła na policję do firmy ubezpieczeniowej. Podczas przesłuchania jej nie było. (…) ja byłem wtedy na policji z moją żoną i ona tłumaczyła te zeznania i policjant pomagał. Ja potwierdzam teraz treść tych zeznań.” (k. 183184). 16. Obrońca nie uzasadnił natomiast nawet w formie szczątkowej jaki wpływ na treść wyroku mógłby mieć udział żony świadka w toku przesłuchania na etapie postępowania przygotowawczego, która miała przetłumaczyć jego zeznania. Świadek ten został przesłuchany przez sąd i nawet jeżeli doszło do naruszenia procedury poprzez brak udziału tłumacza w przesłuchaniu , błąd ten został konwalidowany w toku postępowania sądowego, gdyż w przesłuchaniu świadka A. L. przed sądem brała udział tłumacz przysięgła. 17. Mając powyższe na względzie apelacja obrońcy w tym zakresie jest niezasadna. Lp. Zarzuty obrońcy oskarżonego 1. 3. obrazę przepisów prawa materialnego w zakresie innym aniżeli kwalifikacja prawna czynu przypisanego oskarżonemu, tj. art. 4 k.k. w zw. z art. 43a 2 k.k. poprzez niezastosowanie przepisów względniejszym względem oskarżonego i orzeczenie wobec niego w oparciu o treść art. 43a 2 k.k. w brzmieniu przepisu z daty orzekania świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym i Pomocy Postpenitencjarnej kwoty 10.000,00 zł, pomimo że zgodnie z brzmieniem art. 43a S 2 k.k. obowiązującym w dacie popełnienia czynu, tego świadczenia pieniężnego nie można było orzec w przypadku popełnienia przez oskarżonego czynu z art. 244 k.k. ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny lub niezasadny. Omówione w części poświęconej apelacji prokuratora. Wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji celem ponownego rozpoznania ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny lub niezasadny. Niezasadność zarzutów apelacyjnych z punktu 1 i 2. 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1 Przedmiot utrzymania w mocy Co do winy i kary Zwięźle o powodach utrzymania w mocy. Wyrok sądu pierwszej instancji jest prawidłowy. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1 Przedmiot zmiany Uchylenie pkt 3 wyroku, w którym zasądzono świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym i Pomocy Postpenitencjarnej Zwięźle o powodach utrzymania w mocy. Rozstrzygniecie sądu nieprawidłowe, z uwagi na treść art. 4 § 1 k.k. 5.4. Inne rozstrzygnięcia z wyroku Lp. Wskazać punkt rozstrzygnięcia z wyroku. Przytoczyć okoliczności. III. zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz adwokata D. K. kwotę 1033,20 zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu z urzędu w postępowaniu odwoławczym 6. Koszty Procesu Wskazać oskarżonego. Wskazać punkt rozstrzygnięcia z wyroku. Przytoczyć okoliczności. P. S. IV. zwolniono oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, wydatkami obciążając Skarb Państwa 7. PODPIS SSA (del.) Anna Kalbarczyk 7.1.1. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Obrońca oskarżonego Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi  Północ w Warszawie, III Wydział Karny z dnia 5 listopada 2024 roku w sprawie III K 882/23 7.1.2. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 7.1.3. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☒ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 7.1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☐ zmiana 7.1.1. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 2 Podmiot wnoszący apelację prokurator Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi  Północ w Warszawie, III Wydział Karny z dnia 5 listopada 2024 roku w sprawie III K 882/23 7.1.2. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☒ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 7.1.3. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☒ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 7.1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana