II KA 674/14

Sąd Okręgowy w SiedlcachSiedlce2015-02-05
SAOSKarneprawo budowlaneŚredniaokręgowy
prawo budowlanesamowola budowlanaspołeczna szkodliwośćkodeks karnyapelacjauchylenie wyrokuponowne rozpoznanie

Sąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego umarzający postępowanie z powodu znikomej społecznej szkodliwości czynu i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na błędy w ocenie szkodliwości społecznej i wadliwe uzasadnienie.

Sąd Okręgowy w Siedlcach rozpoznał apelację prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Węgrowie, który umorzył postępowanie karne wobec S. P. oskarżonego o samowolę budowlaną z powodu znikomej społecznej szkodliwości czynu. Sąd Okręgowy uznał apelację za zasadną, uchylił wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na naruszenie prawa materialnego (art. 115 § 2 kk) poprzez błędną ocenę społecznej szkodliwości czynu oraz naruszenie przepisów postępowania (art. 424 kpk) w zakresie uzasadnienia wyroku.

Sąd Okręgowy w Siedlcach, rozpoznając sprawę z apelacji prokuratora, uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Węgrowie, który umorzył postępowanie karne wobec oskarżonego S. P. oskarżonego o popełnienie czynu z art. 90 ustawy Prawo budowlane. Sąd Rejonowy uznał czyn za przestępstwo o znikomej społecznej szkodliwości i umorzył postępowanie. Prokurator zarzucił sądowi pierwszej instancji obrazę prawa materialnego, w tym art. 115 § 2 kk, poprzez uwzględnienie okoliczności nieprzewidzianych w tym przepisie przy ocenie społecznej szkodliwości czynu, a także obrazę przepisów postępowania, w szczególności art. 424 § 1 pkt 2 i § 2 kpk, poprzez sprzeczność między dyspozytywną częścią wyroku a jego uzasadnieniem. Sąd Okręgowy przychylił się do tych zarzutów, stwierdzając, że uzasadnienie sądu pierwszej instancji nie spełnia wymogów formalnych i merytorycznych, a ocena społecznej szkodliwości czynu została dokonana z naruszeniem przepisów prawa materialnego. Wskazano, że katalog okoliczności wpływających na ocenę społecznej szkodliwości czynu jest zamknięty i sąd nie może powoływać się na inne czynniki, jak przyznanie się do winy czy rozebranie samowolnie wzniesionego budynku. Sąd Okręgowy przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu, nakazując przeprowadzenie pełnego przewodu sądowego i ponowną analizę stopnia społecznej szkodliwości czynu z uwzględnieniem wszystkich relewantnych okoliczności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji dopuścił się obrazy prawa materialnego poprzez uwzględnienie okoliczności nieprzewidzianych w art. 115 § 2 kk przy ocenie społecznej szkodliwości czynu.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że katalog okoliczności wpływających na ocenę społecznej szkodliwości czynu jest zamknięty i sąd nie może powoływać się na inne czynniki, jak przyznanie się do winy czy rozebranie samowolnie wzniesionego budynku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

prokurator

Strony

NazwaTypRola
S. P.osoba_fizycznaoskarżony
Prokurator Rejonowy w Węgrowieorgan_państwowyapelujący

Przepisy (10)

Główne

prawo budowlane art. 90

Ustawa Prawo budowlane

k.k. art. 115 § § 2

Kodeks karny

Katalog okoliczności wpływających na ocenę społecznej szkodliwości czynu jest zamknięty.

Pomocnicze

k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 1 § § 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 424 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania karnego

Uzasadnienie wyroku musi wyjaśniać podstawę prawną i analizować znamiona czynu w odniesieniu do ustaleń faktycznych.

k.p.k. art. 424 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Uzasadnienie wyroku musi wykazywać podstawy do zastosowania instytucji prawnych, takich jak umorzenie z powodu znikomej społecznej szkodliwości.

k.p.k. art. 427 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438 § pkt 1 i 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 437 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 437 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obraza art. 115 § 2 kk poprzez uwzględnienie przy ocenie społecznej szkodliwości czynu okoliczności nie wymienionych w tym przepisie. Obraza art. 424 § 1 pkt 2 i § 2 kpk poprzez oczywistą sprzeczność między częścią dyspozytywną orzeczenia a jego uzasadnieniem.

Godne uwagi sformułowania

katalog okoliczności rzutujących na ocenę stopnia społecznej szkodliwości ma charakter zamknięty uzasadnienie wyroku nie spełnia wymogów art. 424 kpk nie sposób jednak uznać, że wymóg ten został spełniony w niniejszym postępowaniu, skoro „rozważania” sądu w tej kwestii ograniczyły się jedynie do powtórzenia w uzasadnieniu wyroku znacznej części § 2 art. 115 (k.92) bez wskazania, które z nich mają zastosowanie w przedmiotowej sprawie.

Skład orzekający

Mariola Krajewska - Sińczuk

przewodniczący

Jerzy Kozaczuk

sędzia

Dariusz Półtorak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "interpretacja art. 115 § 2 kk i art. 424 kpk w kontekście oceny społecznej szkodliwości czynu i wymogów uzasadnienia wyroku w sprawach karnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji umorzenia postępowania z powodu znikomej społecznej szkodliwości czynu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje typowe błędy proceduralne i materialne popełniane przez sądy niższej instancji, co jest cenne dla praktyków prawa. Podkreśla znaczenie prawidłowej oceny społecznej szkodliwości czynu.

Błędy w uzasadnieniu wyroku i ocenie społecznej szkodliwości czynu – dlaczego sąd uchylił orzeczenie?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Ka 674/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 lutego 2015 r. Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Mariola Krajewska - Sińczuk Sędziowie: SO Jerzy Kozaczuk SO Dariusz Półtorak (spr.) Protokolant: sekr. sąd. Anna Sieczkiewicz przy udziale Prokuratora Bożeny Grochowskiej-Małek po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2015 r. sprawy S. P. oskarżonego o przestępstwo z art. 90 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane na skutek apelacji, wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Węgrowie z dnia 28 października 2014 r. sygn. akt II K 49/14 wyrok uchyla i sprawę oskarżonego S. P. przekazuje Sądowi Rejonowemu w Węgrowie do ponownego rozpoznania. Sygn.akt II Ka 674/14 UZASADNIENIE S. P. oskarżony był o to, że w okresie od 8 sierpnia 2012 roku do 29 marca 2013 roku w K. , gm. L. , w powiecie (...) , w woj. (...) bez wymaganego pozwolenia na budowę wykonał roboty budowlane na działce o numerze ewidencyjnym (...) polegające na wymurowaniu ścian zewnętrznych budynku garażowego do wysokości ok. 1,5 metra z bloczków betonu komórkowego grubości 24 cm o wymiarach zewnętrznych 6,24 x 4,50 metra w granicy z działką o numerze ewidencyjnym (...) , to jest o czyn z art. 90 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane Wyrokiem z dnia 28 października 2014r. Sąd Rejonowy w Węgrowie postępowanie karne wobec oskarżonego S. P. na podstawie art. 17 § 1 pkt 3 kpk w zw. z art. 1 § 2 kk umorzył wobec stwierdzenia znikomej społecznej szkodliwości czynu; kosztami procesu obciążył Skarb Państwa. Apelację od tego wyroku wniósł Prokurator Rejonowy w Węgrowie. Na podstawie art. 427 § 2 kpk i art. 438 pkt 1 i 2 kpk wyrokowi temu zarzucił: 1. obrazę przepisów prawa karnego materialnego, a mianowicie art. 115 § 2 kk poprzez uwzględnienie, przy ocenie stopnia społecznej szkodliwości czynu oskarżonego, okoliczności nie wymienionych w tym przepisie, natomiast pominięcie okoliczności tam wymienionych, co w konsekwencji doprowadziło do niesłusznego uznania, że czyn ten nie stanowi przestępstwa z powodu jego znikomej społecznej szkodliwości, 2. obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na jego treść, a mianowicie art. 424 § 1 pkt 2 i § 2 kpk wyrażającą się w oczywistej sprzeczności pomiędzy częścią dyspozytywną orzeczenia, a jego uzasadnieniem. Podnosząc ten zarzut na podstawie art. 437 § 1 kpk prokurator wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Węgrowie. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Na uwzględnienie zasługuje zawarty w apelacji prokuratora wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Węgrowie do ponownego rozpoznania. Zasadnie bowiem oskarżyciel publiczny podnosi, iż orzekający w tej sprawie Sąd I instancji dopuścił się obrazy prawa materialnego ( art. 115 § 2 kk ), jak również, że sporządzone przez ten sąd uzasadnienie wyroku nie spełnia wymogów art. 424 kpk . Powołany w drugiej kolejności przepis określa wymogi jakie winno spełniać każde uzasadnienie wyroku, w tym m.in. wyjaśnienie podstawy prawnej ( art. 424 § 1 pkt 2 kpk ). W przypadku uznania przez sąd, że oskarżony wyczerpał swoim działaniem znamiona czynu zagrożonego karą (przestępstwa, czy też wykroczenia) należy przez to rozumieć analizę znamion ustawowych takiego czynu w odniesieniu do okoliczności konkretnie ustalonych w danej sprawie. W sytuacji, gdy sąd stosuje inne instytucje przewidziane w ustawie (tak jak w tym przypadku umarza postępowanie karne z uwagi na znikomy stopień społecznej szkodliwości czynu) niezbędnym jest wykazanie podstaw do zastosowania tej instytucji – również z odesłaniem do realiów sprawy i z przywołaniem argumentacji do niej się odwołującej. Nie sposób jednak uznać, że wymóg ten został spełniony w niniejszym postępowaniu, skoro „rozważania” sądu w tej kwestii ograniczyły się jedynie do powtórzenia w uzasadnieniu wyroku znacznej części § 2 art. 115 (k.92) bez wskazania, które z nich mają zastosowanie w przedmiotowej sprawie. Co więcej, w dalszej części uzasadnienia sąd przytoczył takie okoliczności, które nie mogą mieć wpływu na ocenę stopnia społecznej szkodliwości czynu przypisanego S. P. takie jak to, że oskarżony przyznał się do zarzucanego mu czynu, jest on osobą w średnim wieku i dotychczas przestrzegał porządku prawnego, postępowanie administracyjne zostało umorzone, a budynek będący wynikiem samowoli budowalnej został rozebrany. Dlatego za trafny uznać należało argument podniesiony w uzasadnieniu apelacji prokuratora, że zawarty w art. 115 § 2 kk katalog okoliczności rzutujących na ocenę stopnia społecznej szkodliwości ma charakter zamknięty, stąd powołanie przez sąd innych okoliczności musi być traktowane jako uchybienie, które mogło mieć wpływ na treść zapadłego wyroku, co musiało skutkować jego uchyleniem i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Rejonowy w całości przeprowadzi przewód sądowy, a przy ustalaniu stopnia społecznej szkodliwości czynu ewentualnie przypisanego oskarżonemu będzie miał na względnie okoliczności wskazane w art. 115 § 2 kpk , które zaistniały w przedmiotowej sprawie. Zweryfikuje również sąd informację, o której mowa w uzasadnieniu apelacji, jakoby wobec S. P. toczyło się inne postępowanie za czyn z art. 90 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane , rozważy również, jak ocenić wyjaśnienia oskarżonego (k. 54 verte), który oświadczył, że w dalszym ciągu będzie kontynuował swoją działalność budowlaną bez wymaganych pozwoleń. Mając powyższe na względnie, na podstawie art. 437 § 2 kpk , Sąd Okręgowy orzekł, jak w wyroku. oe

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI