II KA 337/18

Sąd Okręgowy w (...)2019-03-15
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko wierzycielomŚredniaokręgowy
art. 300 k.k.wierzycielnieruchomośćpostępowanie karneapelacjabłędy proceduralneocena dowodówsąd okręgowysąd rejonowy

Sąd Okręgowy uchylił wyrok uniewinniający oskarżonych od zarzutu udaremnienia zaspokojenia wierzyciela i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z powodu błędów proceduralnych i dowolnej oceny dowodów przez sąd pierwszej instancji.

Sąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego, który uniewinnił oskarżonych S.C. i A.C. od zarzutu z art. 300 § 2 k.k. (udaremnienie zaspokojenia wierzyciela poprzez zbycie nieruchomości). Apelacja prokuratora okazała się celowa, wskazując na naruszenie przepisów postępowania, w tym brak ujawnienia istotnych akt sprawy i dowolną ocenę dowodów. Sąd odwoławczy uznał, że sąd pierwszej instancji nieprawidłowo ocenił możliwość zaspokojenia wierzyciela i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd Okręgowy w (...) rozpoznał apelację prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego (...), który uniewinnił oskarżonych S.C. i A.C. od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 300 § 2 k.k. Czyn zarzucany polegał na tym, że w celu udaremnienia wykonania wyroków sądowych, oskarżeni zbyli zagrożoną zajęciem nieruchomość, działając na szkodę wierzyciela, Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowego (...) Spółka Jawna. Prokurator zaskarżył wyrok, zarzucając obrazę przepisów postępowania (art. 410 k.p.k., art. 167 k.p.k.) poprzez oparcie orzeczenia na materiale nieujawnionym na rozprawie oraz zaniechanie przeprowadzenia dowodów z operatu szacunkowego i aktualnego wypisu z księgi wieczystej. Sąd odwoławczy uznał apelację za celową, stwierdzając, że ocena dowodów przez sąd pierwszej instancji była dowolna i nie poprzedzona ujawnieniem całokształtu okoliczności sprawy. Wskazano na liczne błędy proceduralne związane z ujawnieniem akt sprawy ICo 2444/15. Sąd Okręgowy nie zgodził się z oceną sądu pierwszej instancji, że nie doszło do udaremnienia lub uszczuplenia zaspokojenia wierzyciela, wskazując na nieprawidłowe analizy wartości nieruchomości i sposobu jej zbycia. Z uwagi na powyższe uchybienia, Sąd Okręgowy uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania, nakazując prawidłową ocenę dowodów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, ocena sądu pierwszej instancji była dowolna i nie uwzględniała wszystkich istotnych okoliczności, w tym treści aktu notarialnego dotyczącego zbycia nieruchomości oraz możliwości zaspokojenia wierzyciela.

Uzasadnienie

Sąd odwoławczy wskazał na błędy w analizie wartości nieruchomości, warunków zbycia oraz pominięcie istotnych dowodów, co doprowadziło do nieprawidłowej oceny znamienia skutku przestępstwa z art. 300 § 2 k.k.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

prokurator

Strony

NazwaTypRola
S. C.osoba_fizycznaoskarżony
A. C.osoba_fizycznaoskarżony
Prokuratura Rejonowa w Jarocinieorgan_państwowyprokurator
Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe (...) Spółka Jawna w K.spółkawierzyciel

Przepisy (6)

Główne

k.k. art. 300 § § 2

Kodeks karny

Pomocnicze

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 167

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

Ocena dowodów musi być poprzedzona ujawnieniem całokształtu okoliczności, uwzględniać dowody przemawiające za i przeciw oskarżonemu, być zgodna z wiedzą i doświadczeniem życiowym oraz logicznie uzasadniona.

k.p.k. art. 437 § § 1 i 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 454 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obraza przepisów postępowania przez sąd pierwszej instancji (art. 410 k.p.k., art. 167 k.p.k.). Oparcie orzeczenia na materiale nieujawnionym na rozprawie głównej. Zaniechanie przeprowadzenia dowodów z operatu szacunkowego i aktualnego wypisu z księgi wieczystej. Dowolna ocena dowodów w zakresie sprawstwa i winy oskarżonych. Nieprawidłowa ocena znamienia skutku przestępstwa z art. 300 § 2 k.k. (udaremnienie lub uszczuplenie zaspokojenia wierzyciela).

Godne uwagi sformułowania

Przekonanie sądu o wiarygodności jednych dowodów i niewiarygodności innych pozostaje pod ochroną reguły z art. 7 k.p.k., jeżeli jest poprzedzone ujawnieniem w toku rozprawy głównej całokształtu okoliczności sprawy... Dokonana w niniejszej sprawie przez Sąd I instancji ocena dowodów w zakresie sprawstwa i winy oskarżonych została przeprowadzona w sposób dowolny. Sąd I instancji przy tym jakby nie zauważa, że znamieniem przestępstwa z art.300§2k.k. jest nie tylko udaremnienie ale także uszczuplenie zaspokojenia swojego wierzyciela.

Skład orzekający

Agata Wilczewska

przewodniczący-sprawozdawca

Waldemar Cytrowski

sędzia

Robert Rafał Kwieciński

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 300 § 2 k.k., wymogi prawidłowego postępowania dowodowego w sprawach karnych, zasady oceny dowodów przez sąd."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i błędów proceduralnych sądu pierwszej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy przestępstwa przeciwko wierzycielom i błędów proceduralnych sądu, co jest interesujące dla prawników procesowych i osób zajmujących się prawem handlowym.

Sąd Okręgowy uchyla wyrok: Czy zbycie nieruchomości chroniło przed wierzycielami? Błędy proceduralne kluczowe dla rozstrzygnięcia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Ka 337/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 marca 2019r. Sąd Okręgowy (...) II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Agata Wilczewska - spr. Sędziowie: SSO Waldemar Cytrowski SSO Robert Rafał Kwieciński Protokolant: st. sekr. sąd. Dorota Sobieraj przy udziale Pawła Andrzejewskiego Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Jarocinie po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2019r. sprawy S. C. i A. C. oskarżonych z art.300§2k.k. na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego (...) z dnia 26 lipca 2018r. sygn. akt II K535/17 uchyla zaskarżony wyrok w całości i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu (...) do ponownego rozpoznania. Robert Rafał Kwieciński Agata Wilczewska Waldemar Cytrowski UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 26 lipca 2018r. w sprawie IIK535/17 Sąd Rejonowy (...) uniewinnił oskarżonych S. C. i A. C. od zarzucanego im czynu z art.300§2k.k. polegającego na tym, że w dniu 9 kwietnia 2010r. w J. , woj. (...) działając wspólnie i w porozumieniu, celem udaremnienia wykonania wyroków Sądu Rejonowego (...) z dnia 25 stycznia 2010r. sygn. akt V GNc 1503/09 i V GNc 1483/09, 27 stycznia 2010r., sygn. V GNc 2/10, 28 stycznia 2010r. sygn. V GNc 19/10, 30 marca 2010r. sygn. akt V Gnc 162/10, 22 marca 2010r. sygn. VGNc 272/10, 1 marca 2010r. sygn. VGNc 78/10 i z dnia 22 stycznia 2010r. sygn. VGNc 1484/09 udaremnili zaspokojenie swojego wierzyciela tj. Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowego (...) Spółka Jawna w K. w ten sposób, że zbyli zagrożony zajęciem składnik swojego majątku w postaci zabudowanej nieruchomości położonej w G. , stanowiącej działkę numer (...) zapisanej w księdze wieczystej (...) VI Wydziału Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego (...) , czym działali na szkodę Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowego (...) Spółka Jawna z s. w K. . Powyższy wyrok zaskarżony został w całości przez prokuratora na niekorzyść oskarżonych. Prokurator zarzucił wyrokowi obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na jego treść tj. artykułu 410k.p.k. oraz art.167k.p.k. poprzez oparcie orzeczenia na materiale nieujawnionym na rozprawie głównej tj. aktach sprawy ICo 2444/15 Sądu Rejonowego w K. i jednocześnie zaniechaniu przeprowadzenia z urzędu dowodów w postaci operatu szacunkowego nieruchomości dla której prowadzona jest księga wieczysta numer (...) sporządzonego na potrzeby postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym (...) a także dowodu w postaci aktualnej treści w/w księgi wieczystej. W oparciu o ten zarzut prokurator wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Sąd odwoławczy zważył, co następuje. Apelacja prokuratora okazała się celowa. Słuszny okazał się w szczególności jej wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Przypomnieć w tym miejscu należy, że przekonanie sądu o wiarygodności jednych dowodów i niewiarygodności innych pozostaje pod ochroną reguły z art. 7 k.p.k. , jeżeli jest poprzedzone ujawnieniem w toku rozprawy głównej całokształtu okoliczności sprawy, stanowi wyraz rozważenia wszystkich okoliczności przemawiających zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść oskarżonego oraz jest zgodne ze wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego, a nadto zostało wyczerpująco i logicznie uargumentowane w uzasadnieniu wyroku. W ocenie Sądu odwoławczego, dokonana w niniejszej sprawie przez Sąd I instancji ocena dowodów w zakresie sprawstwa i winy oskarżonych została przeprowadzona w sposób dowolny. Zaskarżone orzeczenie nie może więc pozostać pod ochroną przepisu art. 7 k.p.k. Rację należy przyznać tez skarżącemu, że Sąd I instancji na rozprawie nie ujawnił akt o sygn. ICo2444/15. Sąd co prawda zwrócił się o te akta pismem z dnia 16.10.17r. (k.1466) i je uzyskał, dysponował nimi na rozprawie w dniu 7.11.17r., ale po tej rozprawie w dniu 15.11.17r. akta zostały zwrócone do Wydziału Cywilnego, na jego prośbę (k.1469). Z uwagi na brak tych akt i konieczność przeprowadzenia dowodu z dokumentów w nich zawartych Sąd odroczył rozprawę w dniu 14.12.17r. Jednak wskazał już błędną sygnaturę akt jako ICo2444/14 i o takie akta zwrócono się pismem z dnia 1.02.18r. Akta o takiej sygnaturze zostały dostarczone w dniu 6.02.13r., jednak nie dotyczyły one oskarżonych w niniejszej sprawie. Na rozprawie w dniu 23.02.18r. kiedy Sąd ujawniał akta ICo 2444/15 nie dysponował fizycznie tymi aktami. O akta te zwrócił się dopiero ponownie pismem z dnia 7.03.18r. (k.1504), zwracając jednocześnie akta ICo2444/14. Żądane akta zostały dostarczone w dniu 12.04.18r. (k.1509) i Sąd dysponował nimi na rozprawie w dniu 19.04.18r. Jednak wtedy, ani do ostatecznego zamknięcia przewodu sądowego już ich nie ujawnił. Sąd odwoławczy ujawnił przedmiotowe akta o sygn. akt ICo2444/15 na rozprawie odwoławczej, przeprowadził również dowód wnioskowany przez prokuratora z aktualnego wypisu z księgi wieczystej nr (...) , jednak mimo to Sąd odwoławczy, ponieważ nie zgadza się z dokonaną w niniejszej sprawie przez Sąd I instancji oceną dowodów, oceną zrealizowania przez oskarżonych znamienia skutku zarzucanego im przestępstwa, zmuszony był uchylić zaskarżony wyrok w całości i sprawę przekazać Sądowi Rejonowemu (...) do ponownego rozpoznania. Sąd odwoławczy nie zgadza się z ocena Sądu I instancji, że oskarżonym nie można przypisać przestępstwa z art.300§2k.k., gdyż swoim zachowaniem nie doprowadzili oni do wymaganego skutku w postaci udaremnienia zaspokojenia swojego wierzyciela – PHU (...) Spółka Jawna w K. . Sąd I instancji przy tym jakby nie zauważa, że znamieniem przestępstwa z art.300§2k.k. jest nie tylko udaremnienie ale także uszczuplenie zaspokojenia swojego wierzyciela. Sąd I instancji z jednej strony słusznie przyjmuje, że wartość nieruchomości na dzień jej sprzedaży wynosiła 602.509zł. Z drugiej jednak strony czyni nieuprawnione spekulacje, że w przypadku licytacji tej nieruchomości pokrzywdzony i tak nie zostałby zaspokojony, gdyż nieruchomość obciążona była hipoteką na łączną kwotę 443.805,68zł, a cena wywołania wynosiłaby ¾ sumy oszacowania. Sąd I instancji całkowicie zaś pomija treść aktu notarialnego dotyczącego zbycia tej nieruchomości w dniu 9.04.10r. M. Ł. z którego wynika, że nabywca miała wpłacić cześć ceny w kwoce 420.000zł bezpośrednio na rzecz banku jako spłatę zadłużenia, reszta zaś ceny w kwocie 100.000zł miała zostać zapłacona nabywcom w 50 ratach po 2.000zł ale dopiero od 2022r. Gdyby zaś nabywca nieruchomości nie uzyskał tak korzystnego terminu płatności pozostałej ceny 100.000zł, która w przybliżeniu stanowiła równowartość zadłużenia oskarżonych wobec pokrzywdzonego, pokrzywdzony niewątpliwie uzyskałby zaspokojenie w przypadku sprzedaży tej nieruchomości. Nieuprawnione jest więc przekonanie Sądu I instancji, że na dzień zbycia przedmiotowej nieruchomości nie było możliwe zaspokojenie pokrzywdzonego w niniejszej sprawie jako wierzyciela więc oskarżeni nie doprowadzili do udaremnienia jego zaspokojenia. Nie znajduje natomiast żadnego uzasadnienia dokonywanie oceny możliwości zaspokojenia wierzyciela w odniesieniu do licytacji nieruchomości jaka odbyła się w postepowaniu w sprawie ICo2444/15 w dniu 30.06.17r. i odnoszenie się do sumy oszacowania tej nieruchomości w trakcie tej licytacji czyli kwoty 270.000zł, czy ostatecznej kwoty za jaką nieruchomość została nabyta czyli kwoty 204.000zł, nota bene przez córkę oskarżonych i podnoszenie, że nie doszło nawet do zaspokojenia wierzyciela hipotecznego. Sad nie zapoznał się przy tym, jak słusznie podniósł prokurator, z operatem szacunkowym. Nie jest więc wiadome z jakich powodów wartość nieruchomości tak drastycznie obniżyła się w porównaniu z jej wartością na dzień sprzedaży z dnia 9.04.10r. Niewątpliwie jak słusznie podnosi prokurator wpływ na to mogło mieć obciążenie nieruchomości umową najmu na czas nieokreślony na rzecz oskarżonej A. C. . Słusznie podnosi natomiast Sąd I instancji, że nawet pozorne zbycie tej nieruchomości – nieważny akt zbycia – w świetle przepisów art.300k.k. należy traktować tak jak ważny i należy przyjmować, że taki akt może udaremnić lub uszczuplić zaspokojenie wierzyciela, co też w niniejszej sprawie w ocenie Sądu odwoławczego nastąpiło. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd I instancji dokona więc ponownie oceny ujawnionych w prawidłowy sposób na rozprawie dowodów w taki sposób, aby ocena ta pozostawać mogła pod ochrona przepisu art.7k.p.k. Dlatego Sąd odwoławczy w oparciu o przepis art.437§1i2k.p.k. w zw. z art.454§1k.p.k. orzekł jak w wyroku. Robert Rafał Kwieciński Agata Wilczewska Waldemar Cytrowski

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI