II Ka 295/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Siedlcach, rozpoznając apelację oskarżonego A. K. od wyroku Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 29 stycznia 2025 r. (sygn. akt II K 1307/23), utrzymał zaskarżony wyrok w mocy. Oskarżony został skazany za popełnienie przestępstwa oszustwa ubezpieczeniowego, polegającego na celowym upozorowaniu kolizji drogowej w celu wyłudzenia odszkodowania od ubezpieczyciela. W apelacji oskarżony podniósł zarzuty dotyczące obrazy przepisów postępowania, błędu w ustaleniach faktycznych oraz rażącej niewspółmierności orzeczonej kary. Sąd Okręgowy uznał te zarzuty za niezasadne, stwierdzając, że Sąd Rejonowy prawidłowo ocenił zebrany materiał dowodowy, w szczególności zeznania świadków J. P. i T. D., które uznał za wiarygodne. Sąd odwoławczy nie dopatrzył się również błędów w ustaleniach faktycznych ani rażącej niewspółmierności kary, uznając orzeczoną karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania oraz karę grzywny za adekwatne do stopnia społecznej szkodliwości czynu i zawinienia oskarżonego. W konsekwencji, apelacja została oddalona, a oskarżony został obciążony kosztami postępowania odwoławczego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaOcena wiarygodności zeznań świadków z kręgu osób wcześniej oskarżonych w sprawach o oszustwo ubezpieczeniowe; stosowanie zasady in dubio pro reo; dyrektywy wymiaru kary w sprawach o oszustwo.
Dotyczy specyfiki oceny dowodów w sprawach o oszustwo ubezpieczeniowe i interpretacji przepisów proceduralnych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zeznania świadków, którzy byli wcześniej oskarżonymi, mogą stanowić wystarczającą podstawę do skazania, zwłaszcza gdy oskarżony kwestionuje ich wiarygodność i przedstawia odmienną wersję zdarzeń?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zeznania świadków, którzy byli wcześniej oskarżonymi, mogą stanowić podstawę do skazania, jeśli sąd oceni je jako wiarygodne, nawet jeśli oskarżony przedstawia odmienną wersję wydarzeń, pod warunkiem że ocena ta jest swobodna, szczegółowa i zgodna z zasadami doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał zeznania świadków J. P. i T. D. za wiarygodne, mimo ich wcześniejszego statusu oskarżonych, ponieważ były spójne co do kluczowych faktów upozorowania kolizji i wyłudzenia odszkodowania. Drobne różnice w zeznaniach dotyczące pobocznych okoliczności nie obniżały ich wartości dowodowej. Sąd odwoławczy podkreślił, że zasada swobodnej oceny dowodów (art. 7 k.p.k.) pozwala na uwzględnienie takich zeznań, jeśli sąd nie ma wątpliwości co do ich wiarygodności.
Czy rażąco niewspółmierna jest kara 10 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem na 2 lata oraz grzywna w wysokości 300 stawek dziennych po 40 zł za oszustwo ubezpieczeniowe?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, orzeczona kara nie jest rażąco niewspółmierna, jeśli uwzględni się stopień społecznej szkodliwości czynu, zawinienie sprawcy, wysokość wyłudzonej kwoty oraz ustawowe zagrożenie za popełnione przestępstwo.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że kara jest adekwatna do okoliczności sprawy, stopnia szkodliwości społecznej i zawinienia. Podkreślono, że oskarżony, jako osoba z doświadczeniem życiowym, był świadomy bezprawności czynu. Wysokość wyłudzonego ubezpieczenia (27.300 zł) oraz ustawowe zagrożenie za oszustwo (art. 286 § 1 kk) uzasadniają orzeczoną karę. Warunkowe zawieszenie wykonania kary i okres próby mają na celu weryfikację, czy czyn był incydentalny. Kara grzywny jest dostosowana do możliwości finansowych oskarżonego.
Czy sąd odwoławczy ma obowiązek rozstrzygać wątpliwości na korzyść oskarżonego (zasada in dubio pro reo) w sytuacji, gdy materiał dowodowy nie budzi wątpliwości sądu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zasada in dubio pro reo (art. 5 § 2 k.p.k.) dotyczy wątpliwości, których sąd nie jest w stanie rozstrzygnąć, a nie wątpliwości stron co do prawidłowości orzeczenia. Jeśli sąd dokona stanowczych ustaleń faktycznych na podstawie swobodnej oceny dowodów, zasada ta nie znajduje zastosowania.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy wyjaśnił, że zasada in dubio pro reo nie ogranicza swobody oceny dowodów. Jeśli sąd, po wykorzystaniu wszystkich możliwości, nie ma wątpliwości co do ustaleń faktycznych, nie zachodzi obraza art. 5 § 2 k.p.k. W tej sprawie materiał dowodowy jednoznacznie przemawiał za sprawstwem oskarżonego, eliminując potrzebę stosowania tej zasady.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. K. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| J. P. | osoba_fizyczna | świadek (wcześniej oskarżony) |
| T. D. | osoba_fizyczna | świadek (wcześniej oskarżony) |
| G. S. | osoba_fizyczna | właściciel pojazdu B. |
| P. C. | osoba_fizyczna | uczestnik procederu |
| Arkadiusz Jaraszek | osoba_fizyczna | prokurator |
Przepisy (22)
Główne
k.k. art. 298 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 286 § 1
Kodeks karny
Pomocnicze
k.k. art. 11 § 2
Kodeks karny
Sąd zastosował przepis o zbiegu przepisów, łącząc kwalifikację z art. 298 § 1 kk i art. 286 § 1 kk.
k.p.k. art. 438 § pkt 1
Kodeks postępowania karnego
Zarzut obrazy przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu.
k.p.k. art. 438 § pkt 1a
Kodeks postępowania karnego
Zarzut obrazy przepisów prawa materialnego w innym wypadku.
k.p.k. art. 438 § pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Zarzut obrazy przepisów postępowania.
k.p.k. art. 438 § pkt 3
Kodeks postępowania karnego
Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych.
k.p.k. art. 438 § pkt 4
Kodeks postępowania karnego
Zarzut rażącej niewspółmierności kary.
k.p.k. art. 4
Kodeks postępowania karnego
Zasada obiektywizmu.
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.p.k. art. 5 § 2
Kodeks postępowania karnego
Zasada in dubio pro reo.
k.p.k. art. 410
Kodeks postępowania karnego
Obowiązek uwzględnienia wszystkich okoliczności ujawnionych w postępowaniu.
k.p.k. art. 172 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 173 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 391 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 391 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 53
Kodeks karny
Dyrektywy wymiaru kary.
k.k. art. 33 § 2
Kodeks karny
Podstawa wymiaru kary grzywny.
u.o.p.k. art. 2 § 1
Ustawa o opłatach w sprawach karnych
Stawki kosztów sądowych.
u.o.p.k. art. 3 § 1
Ustawa o opłatach w sprawach karnych
Sposób obliczania kosztów sądowych.
RMJS 18.06.2003 art. 1
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2003 r. w sprawie wysokości i sposobu obliczania wydatków Skarbu Państwa w postępowaniu karnym
Wysokość i sposób obliczania wydatków Skarbu Państwa.
k.p.k. art. 636 § 1
Kodeks postępowania karnego
Zasądzenie kosztów postępowania odwoławczego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd Rejonowy trafnie ocenił materiał dowodowy. • Zeznania świadków J. P. i T. D. są wiarygodne. • Kara orzeczona przez Sąd Rejonowy jest adekwatna do popełnionego czynu. • Zasada in dubio pro reo nie ma zastosowania, gdyż sąd nie miał wątpliwości. • Apelacja oskarżonego jest bezzasadna.
Odrzucone argumenty
Obraza przepisów postępowania (art. 4, 7, 5 § 2, 410, 172, 173, 391 k.p.k.). • Błąd w ustaleniach faktycznych. • Rażąca niewspółmierność kary. • Niewłaściwa ocena dowodów przez Sąd I instancji. • Wyjaśnienia oskarżonego A. K. są konsekwentne i logiczne.
Godne uwagi sformułowania
Zgromadzony materiał dowodowy jednoznacznie przemawiał za sprawstwem oskarżonego. • Zarzuty oskarżonego dotyczące nieprawidłowej oceny materiału dowodowego jawią się jako polemiczne. • Sąd Rejonowy słusznie uznał zeznania tych świadków za wiarygodne w zasadniczej części, a wskazującej na okoliczność upozorowania zdarzenia drogowego. • Pojęcie niewspółmierności rażącej oznacza znaczną dysproporcję między karą wymierzoną, a karą sprawiedliwą, zasłużoną. • Orzeczona kara 10 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby wynoszący 2 lata, jak również kara grzywny [...] są adekwatne do wszelkich okoliczności sprawy.
Skład orzekający
Agnieszka Karłowicz
przewodniczący-sprawozdawca
Karol Troć
sędzia
Paweł Mądry
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ocena wiarygodności zeznań świadków z kręgu osób wcześniej oskarżonych w sprawach o oszustwo ubezpieczeniowe; stosowanie zasady in dubio pro reo; dyrektywy wymiaru kary w sprawach o oszustwo."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki oceny dowodów w sprawach o oszustwo ubezpieczeniowe i interpretacji przepisów proceduralnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy oszustwa ubezpieczeniowego, które jest częstym zjawiskiem. Pokazuje, jak sąd ocenia dowody w takich sprawach i jak rozpatruje zarzuty apelacyjne dotyczące błędów proceduralnych i wymiaru kary.
“Oszustwo ubezpieczeniowe: jak sąd ocenia zeznania świadków z przeszłością?”
Dane finansowe
koszty sądowe: 2600 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.